15/10/2026
ٻهراڙيءَ جي عورت: ڌرتيءَ جي ڌڙڪن، زندگيءَ جي سونهن!
15 آڪٽوبر — ٻهراڙيءَ جي عورتن جو عالمي ڏينهن
جاڳرتا رڳو تقريرن جي ترنم ۽ لفظن جي ورجاءَ جو نالو ناهي، پر زندگيءَ کي ويجهڙائيءَ سان ڏسڻ، محسوس ڪرڻ ۽ سمجهڻ جو سفر به آهي.
ڏينهن جي مناسبت سان اهڙو ئي خيال کڻي شاگردياڻين کي وٺي ڀرواري ڳوٺ وڃي پهتاسين. سنڌ جا اهي ڳوٺ جيڪي حسن درس جي شاعريءَ جيان رڳو گهرن، گهٽين ۽ وڻن جا نالو ناهن، پر هڪ اهڙي احساس جو حوالو، جتي مٽيءَ مان محبت جي مهڪ، وڻن مان وڇوڙي جي ڇانوَ ۽ گهٽين مان زندگيءَ جا گيت ڦٽي نڪرن ٿا:
وڻن تي ڪانگ ها ويٺل، ڳليءَ ۾ ڳئون پئي آيون،
پراڻو ڳوٺ هو ليڪن، پرينءَ جي پار وانگي هو.
گروپ ۾ شامل 30 شاگردياڻيون، پروفيسر رضوانه خانزاده، پروفيسر عاتڪه تنوير، ’سيميز فوڪل پرسن‘ شاهد راڄپر ۽ ڳوٺ عظمت ديرو...
پهريون پَڙاءُ پرائمري اسڪول، مانواري هيڊ ماستر محترم عبدالجبار لانگاهه صاحب آجيان ڪئي. ڀر واري گرلز پرائمري اسڪول به وياسين، بعد ۾ شاگردياڻين کي ڳوٺ جي گهرن ۾ عورتن سان ملڻ جو موقعو ڏنو ويو.
نج ٻهراڙيءَ جو ماحول، ڪچين گهٽين جي سادگي، وڻن جا ڊگها پاڇا ۽ عورتن جي زندگيءَ جا اڻچيل داستان — سڀ ڪجهه نياڻين لاءِ حيرتن جو جهان هو. محسوس ائين ٿي رهيو هو، ڄڻ حسن درس جي شاعري، ڪتابن مان نڪري، ڳوٺ جي گهٽين ۾ جيئري جاڳندي گهمي رهي هجي.
هيءُ سفر رڳو هڪ وزٽ نه، پر علم ۽ احساس، مشاهدي ۽ ادراڪ، توڻي ڪاليج ۽ ڪچهرين وچ ۾ هڪ خوبصورت پل هو.
ڇو ته تعليم جو حقيقي حسن تڏهن ظاهر ٿئي ٿو، جڏهن ڪتابن جا لفظ زندگيءَ جا منظر بڻجي اکين آڏو اچن
ڳوٺ رڳو ڏسبا ناهن، محسوس ڪبا آهن؛ ۽ ٻهراڙيءَ جي عورت رڳو سماج جو حصو ناهي، پر ان جي تهذيب، تربيت ۽ تسلسل جي سگهاري سڃاڻپ آهي.
________________________
ڊاڪٽر علي رضا قاضي/ پرنسپال، جي.جي.ڊي.سي. ٺاروشاه