Wydział Biologii UW

23/10/2026

🦠 Dr hab. Radosław Stachowiak uhonorowany jubileuszowym medalem Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów

🏅 Z okazji 100-lecia Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów dr hab. Radosław Stachowiak z Zakładu Fizjologii Bakterii Instytutu Mikrobiologii Wydziału Biologii UW został uhonorowany specjalnym jubileuszowym medalem PTM.

🎖️ Medale z wizerunkiem prof. Odo Bujwida – jednego z prekursorów polskiej mikrobiologii – wręczono podczas uroczystej gali jubileuszowej w ramach ### Ogólnopolskiego Zjazdu Polskiego Towarzystwa Mikrobiologów w Katowicach.

🔬 Dr hab. Radosław Stachowiak zajmuje się m.in. molekularnymi podstawami bakteryjnej patogenezy, toksynami bakteryjnymi, odpowiedzią komórek eukariotycznych na infekcję oraz poszukiwaniem nowych metod zwalczania patogenów.

🏅 W gronie wyróżnionych naukowców z Instytutu Mikrobiologii WB UW znaleźli się również prof. dr hab. Jacek Bielecki i dr hab. Tomasz Jagielski z Zakładu Mikrobiologii Medycznej.

👏 Serdecznie gratulujemy wyróżnienia!

🔗 Więcej: https://www.biol.uw.edu.pl/prof-jacek-bielecki-i-dr-hab-tomasz-jagielski-uhonorowani-medalami-polskiego-towarzystwa-mikrobiologow/

---

🇬🇧 🦠 Dr. habil. Radosław Stachowiak honoured with an anniversary medal of the Polish Society of Microbiologists

🏅 To mark the 100th anniversary of the Polish Society of Microbiologists, Dr. habil. Radosław Stachowiak from the Department of Bacterial Physiology, Institute of Microbiology, Faculty of Biology, University of Warsaw, was honoured with a special anniversary medal.

🎖️ The medals featuring Prof. Odo Bujwid, one of the pioneers of Polish microbiology, were presented during the anniversary gala held as part of the 30th National Congress of the Polish Society of Microbiologists in Katowice.

🔬 Dr. habil. Radosław Stachowiak’s research interests include the molecular basis of bacterial pathogenesis, bacterial toxins, eukaryotic cell responses to infection and new approaches to combating pathogens.

🏅 The awardees from the Institute of Microbiology also included Prof. Jacek Bielecki and Dr. habil. Tomasz Jagielski from the Department of Medical Microbiology.

👏 Congratulations!

🔗 More: https://www.biol.uw.edu.pl/en/prof-jacek-bi

23/10/2026

Serdecznie zapraszamy do przeczytania najnowszego artykułu poświęconego badaniom naukowców z Wydziału Biologii, opublikowanego w Serwis Naukowy UW 🔎

🔬 Artykuł podsumowuje dwa lata projektu „Monster ticks – narodowe kleszczobranie”, w ramach którego naukowcy z Wydziału Biologii UW monitorują występowanie kleszczy Hyalomma w Polsce. Badania potwierdziły obecność dwóch gatunków – H. marginatum i H. rufipes – oraz wykrycie w części osobników bakterii Rickettsia aeschlimannii, potencjalnie chorobotwórczej dla ludzi.

Zachęcamy również do odwiedzenia strony https://narodowekleszczobranie.pl/pl

Szerokość geograficzna im niestraszna. Na północy kraju, jak się okazuje, pojawiły się dwa lata wcześniej niż jeszcze niedawno zakładano, na południu ostatni egzemplarz dał się złapać w tym miesiącu. Co wiemy o kleszczach Hyalomma marginatum, po dwóch latach od rozpoczęcia naukowo-...

23/10/2026

Obrona doktoratu mgr Elviry Krakowskiej 🎓

👩‍🔬 26 października 2026 r. o godz. 13:30 odbędzie się publiczna obrona rozprawy doktorskiej mgr Elviry Krakowskiej z Zakładu Genetyki Bakterii Instytutu Mikrobiologii WB UW.

🔬 Rozprawa pt. „Analiza struktury i funkcji systemów partycyjnych replikonów repABC Alphaproteobacteria” została przygotowana pod opieką prof. dr. hab. Dariusza Bartosika.

🔎 Genomy wielu bakterii mają strukturę wieloreplikonową, a stabilne dziedziczenie replikonów o małej liczbie kopii wymaga precyzyjnych mechanizmów ich segregacji do komórek potomnych. Jednym z nich są systemy partycyjne, oparte na współpracy dwóch białek i sekwencji centromeropodobnej parS. U Alphaproteobacteria geny repA i repB wraz z genem inicjacji replikacji repC tworzą charakterystyczny operon repABC.

🧬 Analizy bioinformatyczne ujawniły dodatkowe sekwencje parS położone w znacznej odległości od operonu. Celem badań było ustalenie, czy pełnią one funkcję biologiczną, czy są skutkiem przypadkowej duplikacji. Badania prowadzono na megaplazmidzie pAMI4 Paracoccus aminophilus, plazmidzie pRI_2 Ruegeria intermedia oraz chromidzie Allorhizobium ampelinum. Wyniki wykazały, że dystalne sekwencje parS są istotnymi elementami funkcjonalnymi tych systemów i uczestniczą w ich stabilnym dziedziczeniu.

👉 Mgr Elvira Krakowska jest współautorką dwóch publikacji związanych z doktoratem:

• „Differential Localization and Functional Specialization of parS Centromere-Like Sites in repABC Replicons of Alphaproteobacteria” w Applied and Environmental Microbiology, 2022

• „Large extrachromosomal replicons are widespread across bacterial lineages and show coordinated replication termination and spatial coupling with the chromosome” w Nature Communications, 2026

💰 Jest kierowniczką projektu NCN PRELUDIUM 22 dotyczącego systemów segregacji DNA replikonów repABC, realizowanego w latach 2024–2027.

🌍 W 2024 r. odbyła staż badawczy w Institut Pasteur w Paryżu w zespole prof. Didiera Mazela, gdzie wykonywała analizy ChIP-seq białek bakteryjnych u Allorhizobium ampelinum S4.

Trzymamy kciuki za pozytywny wynik obrony! ✌️

Elvira Krakowska | Zakład Genetyki Bakterii, Uniwersytet Warszawski | Uniwersytet Warszawski | Uniwersytet Warszawski

22/10/2026

🧬 Naukowcy z Wydziału Biologii UW pokazali, że perycyty CD146+ pobrane ze zdrowych mięśni mogą wspierać przebudowę mięśni dystroficznych u myszy. Komórki przeszczepiono w dwóch modelach uszkodzenia – po ostrym urazie chemicznym oraz po uszkodzeniu związanym z wysiłkiem fizycznym. W obu przypadkach obserwowano lepsze unaczynienie mięśni.

🔬 Efekt zależał od rodzaju uszkodzenia: po ostrym urazie stwierdzono mniej kolagenu, a po uszkodzeniu wywołanym wysiłkiem – mniej komórek tłuszczowych. Przeszczepione komórki nie tworzyły bezpośrednio nowych włókien mięśniowych, co sugeruje, że mogą działać przede wszystkim poprzez wspieranie unaczynienia i wpływanie na lokalne środowisko regeneracji.

💡 Wyniki wskazują nowy kierunek badań nad wspomaganiem regeneracji mięśni w dystrofii Duchenne’a.

🔎 Więcej: https://www.biol.uw.edu.pl/perycyty-moga-wspierac-przebudowe-dystroficznych-miesni/

🔗 Artykuł ukazał się w „Stem Cell Research & Therapy”: https://link.springer.com/article/10.1186/s13287-026-05321-w

---

🇬🇧 Researchers from the Faculty of Biology at the University of Warsaw have shown that CD146+ pericytes isolated from healthy muscles may support the remodelling of dystrophic muscles in mice. The cells were transplanted in two injury models – after acute chemical injury and after exercise-induced damage. In both cases, improved muscle vascularisation was observed.

🧪 The effects depended on the type of injury: acute injury was associated with reduced collagen deposition, while exercise-induced damage was associated with fewer fat cells. The transplanted cells did not directly form new muscle fibres, suggesting that they may act mainly by supporting vascularisation and influencing the local regenerative environment.

💡 The findings open a new direction for research on supporting muscle regeneration in Duchenne muscular dystrophy.

🔎 Read more: https://www.biol.uw.edu.pl/en/pericytes-may-support-the-remodelling-of-dystrophic-muscles/

Bartosz Mierzejewski | Dominika Kulma | Zuzanna Michalska | Karolina Archacka | Julia Urzykowska | Władysława Stremińska | Maria Anna Ciemerych | Edyta Brzóska | Zakład Cytologii Wydział Biologii Uniwersytet Warszawski | Uniwersytet Warszawski |

22/10/2026

Serdecznie zapraszamy! 🎧 Link w opisie ⬇ Radio Naukowe

🍃🐟🐛 https://youtu.be/1qvUCH2y5zA Skala sprytu ewolucyjnego, jaki występuje w przyrodzie, jest doprawdy zadziwiająca. Nie trzeba się rozglądać daleko. Weźmy na przykład różankę, niedużą rybkę z rodziny karpiowatych, która żyje w polskich rzekach. Ten gatunek ma niesłychanie wyspecjalizowany i sprytny sposób na ochronę potomstwa. Na wiosnę samczyk różanki wybiera sobie małża, na przykład skójkę. – To jest jeden z najładniejszych gatunków ryb u nas występujących w Polsce. Odstrasza inne samce i zaczyna tego małża oswajać – opowiada dr Piotr Bernatowicz z Wydziału Biologii UW.

Samczyk delikatnie muska małża pyskiem, żeby przyzwyczaić go do swojej obecności. Kiedy małż przestaje reagować na dotyk zamykaniem, może się do niego zbliżyć samiczka różanki. Składa porcję ikry do wnętrza małża, a samiec zapładnia ikrę. Małe rybki klują się i rozwijają w bezpiecznej muszli. Opowieść o różance to jedna z wielu arcyciekawych historii, które Piotr zawarł w swojej książce: „Inny przewodnik. Fenomeny polskiej przyrody”, wydanej przez nasze Wydawnictwo RN.

Zajrzyj do książki: https://radionaukowe.pl/przewodnik/

W odcinku przywołujemy trochę ciekawostek z książki, ale też rozmawiamy o motywacji, jaka stała za jej napisaniem: o zachwycie. – Tych wow jest w zasadzie nieskończenie wiele, czyli dziesiątki, setki żyć człowieka by nie starczyło na to, żeby to wszystko ogarnąć. Mamy w zasadzie nieskończoną możliwość, żeby się zachwycać – mówi dr Bernatowicz. Więc zachwycamy się na przykład całym potężnym ekosystemem, który żyje i tętni pod plażowym ręcznikiem na nadbałtyckim piasku. Nicienie walczą o życie, spokojnie sobie funkcjonują okrzemki, przemykają się długie na wiele metrów korzenie piaskowych roślin. Dużo tego! A piasek, choć wydaje się żółty, tak naprawdę jest przezroczysty, co można sprawdzić pod mikroskopem. – W Polsce są tysiące takich cudownych, fenomenalnych miejsc do obejrzenia, do opisania – zachęca przyrodnik. Dajcie się zarazić jego entuzjazmem, to bardzo miłe!

W odcinku usłyszycie też, jak zróżnicowanym „gatunkiem” są biolodzy (są wśród nich m.in. miłośnicy marznięcia w terenie i fani arkuszy kalkulacyjnych), jaki jest niezbędnik przyrodnika i jak się czuje biolog, kiedy orientuje się, że wpadł w fotopułapkę.

🚚✍ Uwaga! Przedsprzedaż trwa do 8 listopada! Książki dostępne w niższych cenach! Szczególnie zwróćcie uwagę na pakiet premier – to darmowa dostawa i jedyna możliwość zdobycia autografów przy zakupie online.

📚 https://wydawnictworn.pl/

📅 Spotkanie autorskie z dr. Bernatowiczem 25 listopada o godz. 19:00 w Big Book Cafe MDM w Warszawie. Zapis opublikujemy później na naszych kanałach.

21/10/2026

🎓 Naukowcy z Wydziału Biologii UW z dofinansowaniem w konkursie „Science4Business – Nauka dla Biznesu”!

💡 W pierwszej edycji Konkursu na Grant finansowanie otrzymało pięcioro badaczy z naszego Wydziału. Projekty rozwijane są w dwóch ścieżkach: TRL, wspierającej podnoszenie gotowości technologicznej rozwiązań, oraz BRL, dotyczącej ich gotowości biznesowej.

🔬 W ścieżce TRL dofinansowanie otrzymali: dr hab. Marta Koblowska, prof. ucz. – „EpiResil”, dr Tomasz Kamiński – projekt półprzepuszczalnych kapsułek, dr Klaudia Dębiec-Andrzejewska – „MikroPS”, dr hab. Łucja Kowalewska, prof. ucz. – „Soli Revive” oraz dr Ewa Kozłowska – terapia indukująca tolerancję na alergeny pokarmowe.

📈 W ścieżce BRL finansowanie otrzymali: dr hab. Marta Koblowska, prof. ucz., dr hab. Łucja Kowalewska, prof. ucz. oraz dr Klaudia Dębiec-Andrzejewska.

👏 Serdecznie gratulujemy!

🔗 Więcej: https://www.biol.uw.edu.pl/naukowcy-z-wydzialu-biologii-uw-z-dofinansowaniem-w-konkursie-science4business-nauka-dla-biznesu/

---

🇬🇧 Faculty of Biology researchers awarded funding in the “Science4Business – Science for Business” competition!

💡 Five researchers from our Faculty received funding in the first edition of the Grant Competition. The projects are developed under two tracks: TRL, supporting technological readiness, and BRL, focused on business readiness.

🔬 TRL funding was awarded to Prof. Marta Koblowska – “EpiResil”, Dr Tomasz Kamiński – a project on semipermeable capsules, Dr Klaudia Dębiec-Andrzejewska – “MikroPS”, Prof. Łucja Kowalewska – “Soli Revive”, and Dr Ewa Kozłowska – a therapy inducing tolerance to food allergens.

📈 BRL funding was awarded to Prof. Marta Koblowska, Prof. Łucja Kowalewska and Dr Klaudia Dębiec-Andrzejewska.

👏 Congratulations to all the grant recipients!

🔗 More: https://www.biol.uw.edu.pl/en/faculty-of-biology-researchers-awarded-funding-in-the-science4business-science-for-business-grant-competition/

| Uniwersytet Warszawski

21/10/2026

🦠 Jak motylica wątrobowa wykorzystuje białka do przetrwania w organizmie żywiciela?

Fasciola hepatica wywołuje fasciolozę – chorobę odzwierzęcą występującą głównie u owiec i bydła, ale mogącą dotyczyć także ludzi. Jej zwalczanie utrudniają problemy z diagnostyką, narastająca oporność na leki i brak skutecznej szczepionki.

🔬 Naukowcy przeanalizowali siedem izoform białek FABP, które pomagają pasożytowi pobierać kwasy tłuszczowe z organizmu żywiciela, a część z nich może także wpływać na odpowiedź immunologiczną. Badania wykazały, że poszczególne izoformy różnią się aktywnością, właściwościami wiązania kwasów tłuszczowych i wpływem na układ odpornościowy.

🧬 Wyniki wskazują, że niektóre białka FABP mogą być interesujące jako potencjalne markery diagnostyczne lub kandydaci do badań nad szczepionkami. Szczególną uwagę zwraca FhFABP1, która ograniczała aktywację ludzkich komórek dendrytycznych i część sygnałów prozapalnych.

📄 Artykuł ukazał się w „Scientific Reports”. Wśród autorów są naukowcy z Wydziału Biologii UW: dr inż. Mateusz Pękacz, dr inż. Katarzyna Basałaj, mgr inż. Alicja Laskowska oraz dr hab. Anna Zawistowska-Deniziak, prof. ucz.

🔗Więcej: https://www.biol.uw.edu.pl/jak-motylica-watrobowa-wykorzystuje-bialka-do-przetrwania-w-organizmie-zywiciela/

---

🇬🇧 How does the liver fluke use proteins to survive in the host?

Fasciola hepatica causes fasciolosis, a zoonotic disease that mainly affects sheep and cattle but can also occur in humans.

🔬 Researchers analysed seven FABP isoforms involved in fatty acid uptake and host immune modulation. The study showed that the individual isoforms differ in their activity, fatty acid-binding properties and effects on the immune response.

🧬 Some FABPs may be useful as potential diagnostic markers or candidates for vaccine research, while FhFABP1 reduced the activation of human dendritic cells and some pro-inflammatory signals.

📄 The study was published in Scientific Reports.

🔗 More: https://www.biol.uw.edu.pl/en/how-the-liver-fluke-uses-proteins-to-survive-in-the-host-organism/

Mateusz Pękacz | Katarzyna Basałaj | Anna Zawistowska-Deniziak | Zespół Badawczy Immunobiologii Patogenów | Uniwersytet Warszawski |

20/10/2026

O książce autorstwa Piotr Bernat „Inny przewodnik. Fenomeny polskiej przyrody” pisaliśmy na naszej stronie:
https://www.biol.uw.edu.pl/inny-przewodnik-fenomeny-polskiej-przyrody-ksiazka-dr-piotra-bernatowicza/

Więcej informacji znajdą Państwo na stronie Radio Naukowe:
https://radionaukowe.pl/

Serdecznie polecamy!

☺️ Jest taki jeden. Biolog. Piotr ma na imię. Oj, potrafi zaczarować opowieściami - tu akurat na mazurskiej łące nad jeziorem Łuknajno w okolicach Mikołajek.

Mili Państwo, poznajcie naszego kolejnego autora: dr Piotr Bernatowicz! 🥳
📗 "Inny przewodnik. Fenomeny polskiej przyrody"

👨‍🔬 Piotr jest doktorem nauk biologicznych, pracuje na Wydział Biologii UW. Jest zoologiem, nagradzanym wykładowcą. Współtworzy Olimpiadę Biologiczną dla uczniów szkół średnich. Jest członkiem jury International Biology Olympiad. Współpracuje również z Centralną Komisją Egzaminacyjną przy przygotowywaniu materiałów egzaminacyjnych z biologii.

Człowiek nadwyraz skromny. Fascynat z krwi i kości!
Posiadacz wspaniałej barwy głosu, takiej klasycznie radiowej. Będziecie mogli jej słuchać w audiobooku.

📗 "Inny przewodnik" to podróż do dziesięciu intrygujących przyrodniczo miejsc, od Tatr, przez mazurskie jeziora, kilkusetletni las, torfowiska, po wybrzeże Bałtyku, a nawet centrum miasta. W książce znajdziecie ponad 200 ilustracji, niezliczone ciekawostki, a przede wszystkim spójną opowieść o potędze życia, które zrobi wszystko by się przystosować i przetrwać.

PS. Okolice jeziora Łuknajno są jednym z bohaterów "Innego przewodnika" 🐸

Spotkanie autorskie z dr. Bernatowiczem 25 listopada o godz. 19:00 w Big Book Cafe MDM w Warszawie. Zapis opublikujemy później na naszych kanałach.

20/10/2026

🔬 Naukowcy z Wydziału Biologii UW w Laboratoriach Centrum Nauki Kopernik

🌊 Dr Tomasz Brzeziński i mgr Marcin Żebrowski z Zakładu Hydrobiologii Instytutu Ekologii WB UW poprowadzą warsztaty „Ekologia strachu w jeziorze” w ramach cyklu „Naukowcy w Laboratoriach Kopernika”.

🦐 Uczestnicy poznają zagadnienia ekologii wód słodkowodnych, zwłaszcza relacje drapieżnik–ofiara i reakcje zooplanktonu na obecność drapieżników.

🔬 Podczas części praktycznej będzie można samodzielnie przeanalizować próby z jezior tatrzańskich o różnym poziomie presji drapieżniczej i porównać występujące w nich organizmy. To także świetna okazja, aby poznać kulisy pracy naukowej – zarówno laboratoryjnej, jak i terenowej – oraz porozmawiać z badaczami o ich pracy.

📅 Zajęcia odbędą się 24 października oraz 8, 15 i 22 listopada 2026 r.

🕑 O godz. 14.00, 15.00 i 16.00

🔗 Więcej: https://www.kopernik.org.pl/wystawy/naukowcy-w-laboratoriach-kopernika

🔗 Więcej: https://www.biol.uw.edu.pl/naukowcy-z-wydzialu-biologii-w-laboratoriach-centrum-nauki-kopernik/

---

🇬🇧 Scientists from the Faculty of Biology, University of Warsaw, at the Copernicus Science Centre Laboratories

🌊 Dr Tomasz Brzeziński and Marcin Żebrowski, MSc, from the Department of Hydrobiology, Institute of Ecology, Faculty of Biology, University of Warsaw, will lead the “The Ecology of Fear in a Lake” workshops as part of the “Scientists in the Copernicus Laboratories” series.

🦐 Participants will explore freshwater ecology, focusing on predator–prey interactions and how zooplankton respond to predators.

🔬 During the practical part, participants will analyse samples from Tatra lakes with different levels of predation pressure and compare the organisms found in them. It will also be a great opportunity to learn what scientific work looks like behind the scenes – both in the laboratory and in the field – and to ask the researchers questions about their work.

📅 The workshops will take place on 24 October and 8, 15 and 22 November 2026, at 🕑 2:00 p.m., 3:00 p.m. and 4:00 p.m.

🔗 Read more: https://www.kopernik.org.pl/wystawy/naukowcy-w-laboratoriach-kopernika

🔗 Read more: https://www.biol.uw.edu.pl/en/scientists-from-the-faculty-of-biology-in-the-laboratories-of-the-copernicus-science-centre/

Tomasz Brzeziński | Marcin Żebrowski | Zakład Hydrobiologii UW | Uniwersytet Warszawski | Centrum Nauki Kopernik |

20/10/2026

Serdecznie zapraszamy do przeczytania najnowszego artykułu poświęconego badaniom naukowców z Wydziału Biologii, opublikowanego w Serwis Naukowy UW 🔎

| Katarzyna Tratkiewicz | Jakub Baczyński | Ludwik Gąsiorowski | Instytut Biologii Ewolucyjnej

Wygląd potrafi mylić, nawet pod mikroskopem. Naukowcy z UW porównali budowę i DNA mikroskopijnych wirków Catenulida. Okazało się, że zwierzęta wyglądające inaczej mogą należeć do tego samego gatunku, a pod jedną nazwą mogą kryć się różne linie ewolucyjne. Przy okazji badacze zna...