18/09/2026
🌱 ESS ร่วมขับเคลื่อนองค์ความรู้ สู่การใช้ประโยชน์ในการเสริมพลังด้าน Climate Change ของประเทศไทย
เมื่อวันที่ 14 กันยายน 2569 หลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาสังคมศาสตร์สิ่งแวดล้อม (Environmental Social Sciences: ESS) คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ได้เป็นส่วนหนึ่งของการดำเนินงาน การติดตามและประเมินผลด้านการเสริมพลังความร่วมมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของประเทศไทย (Action for Climate Empowerment: ACE) ในงานประชุมเผยแพร่รายงานและการประเมินผลการดำเนินงาน ACE ของประเทศไทย ประจำปี 2569 จัดโดย กรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ณ โรงแรมพูลแมน คิงพาวเวอร์ กรุงเทพฯ
การมีส่วนร่วมของ ESS ในครั้งนี้ สะท้อนบทบาทของสถาบันการศึกษาที่ก้าวไปมากกว่าการสร้างองค์ความรู้ภายในมหาวิทยาลัย แต่เชื่อมโยง “งานวิชาการ–หลักฐาน–การประเมินผล–การใช้ประโยชน์” เข้ากับการดำเนินงานด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในระดับประเทศ
หนึ่งในสาระสำคัญของการดำเนินงาน คือ การพัฒนากรอบติดตามและประเมินผลที่ครอบคลุม ACE ทั้ง 6 ด้าน ได้แก่ Education, Training, Public Awareness, Access to Information, Public Participation และ International Cooperation พร้อมกรอบตัวชี้วัด การรวบรวมข้อมูลและหลักฐานจากหน่วยงาน และกระบวนการตรวจสอบความน่าเชื่อถือของข้อมูล เพื่อสะท้อนว่า “ประเทศไทยอยู่ตรงไหน” ในการขับเคลื่อน ACE
ผลการประเมินยังช่วยให้มองเห็นทั้ง ความก้าวหน้าและช่องว่างของการดำเนินงาน ในแต่ละมิติ โดยรายงานปี 2569 นำเสนอ ACE Progress Score ที่ 75.4% หรือ 208 จาก 276 คะแนน ในฐานะ Baseline / Reference Point สำหรับการติดตามความก้าวหน้าต่อไป ทั้งนี้ คะแนนดังกล่าวเป็น Composite Progress Score และ ไม่ใช่การวัดผลกระทบเชิงเหตุและผล (Causal Impact)
ที่สำคัญ การประเมินไม่ได้หยุดอยู่เพียงคำถามว่า “ทำกิจกรรมอะไรไปแล้ว” แต่พยายามขยับการติดตามจาก Outputs → Outcomes เพื่อมองต่อว่า ผู้เข้าร่วมได้นำความรู้ไปใช้อย่างไร เกิดการเปลี่ยนแปลงด้านสมรรถนะหรือพฤติกรรมหรือไม่ ข้อมูลถูกนำไปใช้ประโยชน์อย่างไร และเกิดการเปลี่ยนแปลงในระดับองค์กรหรือระบบอย่างไร
เสียงสะท้อนจากผู้มีส่วนเกี่ยวข้องยังถูกนำมาเชื่อมกับหลักฐานจากการดำเนินงาน เพื่อพัฒนา ACE Outcome Pathway จาก Awareness → Knowledge/Climate Literacy → Capacity/Skills → Application → Behavioral/Organizational Change → Climate Action → System Change ซึ่งสะท้อนทิศทางการพัฒนาระบบ M&E ที่ให้ความสำคัญกับการนำความรู้ไปใช้และการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น มากกว่าการนับจำนวนกิจกรรมเพียงอย่างเดียว
สำหรับ ESS การได้เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการนี้จึงสะท้อนถึงความแข็งแรงของฐานวิชาการด้าน Environmental Social Sciences, Monitoring & Evaluation, Climate Change และการวิจัยเพื่อการใช้ประโยชน์ รวมถึงบทบาทของมหาวิทยาลัยในการนำองค์ความรู้และกระบวนการทางวิชาการออกไปสนับสนุนการเรียนรู้และการตัดสินใจของสังคม
เพราะคุณค่าของงานวิชาการไม่ได้อยู่เพียงที่ “เรารู้อะไร”
แต่อยู่ที่ “ความรู้นั้นถูกนำไปใช้อย่างไร และช่วยสร้างการเปลี่ยนแปลงอะไรได้บ้าง”
ESS | Knowledge to Evidence. Evidence to Learning. Learning to Change. 🌏🌱
🌱 ESS: Advancing Knowledge into Action for Climate Empowerment in Thailand
On 14 September 2026, the Master of Arts Program in Environmental Social Sciences (ESS), School of Liberal Arts, King Mongkut’s University of Technology Thonburi (KMUTT), contributed to Thailand’s Monitoring and Evaluation (M&E) of Action for Climate Empowerment (ACE) at the national conference on the dissemination of Thailand’s 2026 ACE implementation and evaluation report. The event was organized by the Department of Climate Change and Environment, Ministry of Natural Resources and Environment, at Pullman Bangkok King Power.
ESS’s contribution reflects the evolving role of universities beyond generating knowledge within academia. It demonstrates how “academic knowledge – evidence – evaluation – utilization” can be connected to support climate change action at the national level.
A key component of this work was the development of a monitoring and evaluation framework covering the six ACE elements: Education, Training, Public Awareness, Access to Information, Public Participation, and International Cooperation. The framework incorporates indicators, agency data and evidence, and verification processes to provide a clearer picture of “where Thailand stands” in advancing ACE.
The assessment also helps identify both progress and implementation gaps across the six ACE elements. Thailand’s 2026 report presents an ACE Progress Score of 75.4%, or 208 out of 276 points, serving as a baseline/reference point for tracking future progress. Importantly, this score is a Composite Progress Score and should not be interpreted as a measure of causal impact.
More importantly, the assessment moves beyond asking “What activities have been implemented?” toward understanding Outputs → Outcomes: How is knowledge being applied? Have capacities or behaviors changed? How is information being used? And are changes taking place at the organizational or system level?
Stakeholder reflections were also integrated with implementation evidence to develop an ACE Outcome Pathway:
Awareness → Knowledge/Climate Literacy → Capacity/Skills → Application → Behavioral/Organizational Change → Climate Action → System Change
This pathway reflects a broader direction for strengthening Thailand’s M&E system—shifting the focus from simply counting activities and participants toward understanding the use of knowledge and the changes that follow.
For ESS, being part of this process demonstrates the strength of its academic foundation in Environmental Social Sciences, Monitoring & Evaluation, Climate Change, and research utilization. It also highlights the role universities can play in translating academic knowledge and rigorous evidence into learning, decision-making, and practical applications that contribute to society.
Because the value of academic work lies not only in “what we know,”
but also in “how that knowledge is used—and what changes it can help create.”
ESS | Knowledge to Evidence. Evidence to Learning. Learning to Change. 🌏🌱
