აგრარული უნივერსიტეტი • Agricultural University

29/04/2026

აგრარული უნივერსიტეტის კულინარიის აკადემიაში გაიმართა ლექცია ქართული ენდემური ხორბლის სახეობების, ფქვილისა და არტიზანული პურის შესახებ 🌾💘 ეს თემა განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანია, რადგან ქართული ენდემური ხორბლის ჯიშები წარმოადგენს ჩვენი აგრო-ბიომრავალფეროვნებისა და კულინარიული მემკვიდრეობის უნიკალურ ნაწილს.

ლექცია ჩაატარეს ლაგაზი საცხობი • Lagazi Bakery-ს დამფუძნებლებმა, შოთა ლაგაზიძემ და ნათია მაჭარაშვილმა ✨

ლაგაზი ბეიქერი არის არტიზანული საცხობი, რომელიც მომხმარებელს სთავაზობს ქართული ენდემური ხორბლის ჯიშებისგან დამზადებულ პურსა და სხვა ბიოპროდუქტებს. მნიშვნელოვანია, რომ ისინი თავად აწარმოებენ ხორბალს ალვანში, რაც პროდუქტის ხარისხსა და ავთენტურობას კიდევ უფრო ამყარებს.

ლექციას ესწრებოდნენ კულინარიის აკადემიის სტუდენტები და ლექტორები, ასევე აგრარული უნივერსიტეტის სურსათის ტექნოლოგიის საბაკალავრო პროგრამის სტუდენტები.

მოხარულები ვართ, რომ მომავალში საქართველოს კულინარიის აკადემია და ლაგაზი ბეიქერი ერთობლივად გეგმავენ არტიზანული პურის ცხობის მიმართულებით სპეციალური კურსის შეთავაზებას, რომელიც კიდევ უფრო გააღრმავებს ამ სფეროში ცოდნასა და პრაქტიკულ გამოცდილებას 💕

29/04/2026

საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის კულინარიის აკადემიაში 8 აპრილს Bernd Knöller სტუდენტებისთვის ჩაატარა მასტერკლასი თემაზე: „ბრინჯის კრეატიული კერძები ვალენსიიდან“ ✨♥️

ბერნდ კნოლერი არის ვალენსიაში მდებარე Restaurant RiFF-ის დამფუძნებელი და შეფ-მზარეული. რესტორანი 2009 წლიდან ფლობს მიშლენის ვარსკვლავს და გამოირჩევა თანამედროვე, ინოვაციური მიდგომებით ხმელთაშუაზღვის კულინარიაში.

RiFF განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს ადგილობრივ პროდუქტებს და ქმნის გემოს თანამედროვე ინტერპრეტაციებს. რესტორნის ვებგვერდზე ვხვდებით მისი კულინარიული მიმართულების ამსახველ ფრაზას: “At RiFF, we cook with a regional passion: from the mediterranean sea, the valencian orchards, and albufera rice.”

რესტორნის შესახებ მეტი ინფორმაცია შეგიძლიათ იხილოთ აქ: https://restaurante-riff.com/home

მასტერკლასის ფარგლებში ბერნდ კნოლერმა სტუდენტებს გააცნო ვალენსიური ბრინჯის თანამედროვე გამოყენება და ტექნიკები. მისი მიზანი იყო ეჩვენებინა, როგორ შეიძლება ბრინჯის მარცვლის გამოყენება კომპლექსური ტექსტურებისა და არომატების გამოსახატად.

29/04/2026

თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტები ეროვნული სასწავლო ოლიმპიადის მესამე ტურში გადასულ X, XI და XII კლასის მოსწავლეებს გიწვევთ ბაზალეთის სასწავლო ცენტრში, ოლიმპიელთა შემეცნებით ბანაკში 💛

თითოეულ მოსწავლეს, ვინც გადავიდა ეროვნული ოლიმპიადის მესამე ტურში, ვაძლევთ შესაძლებლობას, ორი დღის განმავლობაში მიიღოს საინტერესო სასწავლო-შემეცნებითი გამოცდილება - თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტების მიერ სპეციალურად შექმნილი პროგრამის ფარგლებში, ლექციებსა და სემინარებში მონაწილეობით 💚

მონაწილეობის მისაღებად საჭიროა ონლაინ რეგისტრაცია შემდეგ ბმულზე: https://shorturl.at/i1b1H

რეგისტრაცია დასრულდება 5 მაისს.

ოლიმპიელების ბანაკში მონაწილეობა სრულად დაფინანსებულია კახა ბენდუქიძის ცოდნის ფონდის მიერ.

თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტები, ეროვნული სასწავლო ოლიმპიადების მესამე ტურში გადასულ X-XII კლასის მოსწავლე...

29/04/2026

შადოუს შთამბეჭდავი ისტორია 🩵✨✨✨

22 მარტს ვეტერინარიუმში სხვა კლინიკიდან გადმომისამართდა 1 წლის გერმანული ნაგაზის მეტისი სახელად შადოუ. პატრონისგან ანამნეზის შეკრებისას გაირკვა, რომ პაციენტს დაახლოებით 1 თვის განმავლობაში აღენიშნებოდა დიარეა, რომელიც ჩატარებული მკურნალობის მიუხედავად არ უმჯობესდებოდა, რამაც მისი წონის სწრაფი და კრიტიკული კლება გამოიწვია. ცხოველის წონა 1 თვის განმავლობაში 35 კგ-დან 21 კგ-მდე შემცირდა. გარდა ამისა, რამდენიმე კვირის განმავლობაში შადოუს აღენიშნებოდა მაღალი ტემპერატურა (40-41°C).

შადოუს შთამბეჭდავი კლინიკური შემთხვევა მიიღო და მართა ვეტერინარიუმის თერაპევტმა, მარიამ ბერიშვილმა, გუნდის დახმარებით.

კლინიკური დათვალიერებისას პაციენტს აღენიშნებოდა: მადის და ენერგიის დაქვეითება, ყვითელი შეფერილობის დიარეა და მეტეორიზმი, იშვიათი ხველება, კანკალი, ტაქიპნოე (გახშირებული სუნთქვა) და ნერწყვდენა. მდგომარეობის სირთულიდან გამომდინარე, შადოუს ვეტერინარიუმის ლაბორატორიაში ჩაუტარდა საჭირო კვლევები:
• სისხლის საერთო ანალიზში გამოვლინდა მწვავე ლეიკოციტოზი (WBC 56.6 ×10⁹/L; ნორმა: 6-14), სტრესული ლეიკოგრამა და ანემია დაბალი ჰემატოკრიტით, რაც ორგანიზმში მიმდინარე მწვავე ანთებით პროცესზე მიუთითებდა 🔬
• სისხლის ელექტროლიტების კვლევაში პაციენტს აღენიშნებოდა ყველა ძირითადი ელექტროლიტის კრიტიკული დისბალანსი: ნატრიუმი (Na): 120 mmol/L (ნორმა: 140-152); კალიუმი (K): 2.9 mmol/L (ნორმა: 3.8-5.0); კალციუმი (Ca): 1.62 mmol/L (ნორმა: 2.33-3.03); მაგნიუმი (Mg): 0.45 mmol/L (ნორმა: 0.66-1.0); ქლორი (Cl): 94 mmol/L (ნორმა: 102-117) 🧪
• სისხლის ბიოქიმიურ ანალიზში გამოვლინდა საერთო ცილის (36 g/L, ნორმა 50-72) და ალბუმინის საგანგაშო შემცირება (12 g/L, ნორმა 26-40) 🧫

აღსანიშნავია, რომ ელექტროლიტების (განსაკუთრებით კალიუმის, კალციუმისა და ნატრიუმის) მცირე ცვლილებამაც კი შესაძლოა სერიოზული საფრთხე შეუქმნას ცხოველის სიცოცხლეს, რადგან ისინი პირდაპირ გავლენას ახდენს კუნთოვანი ქსოვილების, მათ შორის გულის კუნთის ფუნქციონირებასა და ნერვული სისტემის ჰომეოსტაზზე.

ალბუმინი სისხლის ძირითადი ცილაა, რომელიც სისხლძარღვებში ონკოზურ წნევას ინარჩუნებს და მათში სითხეს აკავებს. ალბუმინის დეფიციტის დროს სისხლძარღვებიდან სითხე სხვა ქსოვილებში და სხეულის ღრუებში ჟონავს. შედეგად ვითარდება პერიფერიული შეშუპება (ედემა) და/ან ასციტი (მუცლის ღრუში თავისუფალი სითხის არსებობა), ასევე პლევრალური გამონაჟონი. ჰიპოალბუმინემია შეიძლება სხვადასხვა მიზეზით იყოს გამოწვეული. შადოუს შემთხვევაში მიზეზი ქრონიკული დიარეა იყო - ცილის კარგვით მიმდინარე ენტეროპათია (PLE). ამასთანავე, ალბუმინის დონის კლება განაპირობებს კალციუმის რაოდენობის დონის შემცირებასაც.

ულტრასონოგრაფიული გამოკვლევით კლინიკის თერაპევტმა და ექოსკოპისტმა, ნუცა ბესაშვილმა, დაადასტურა შადოუს შემთხვევაში ასციტის არსებობა. გარდა ამისა, აღინიშნებოდა გენერალიზებული ნაწლავური ლიმფადენოპათია და ნაწლავების უმეტესი ნაწილის ანთებითი პროცესი, გამოხატული მათი ლორწოვანი და კუნთოვანი შრის გასქელებით, ნაწლავების სანათურის გაფართოებით.

კლინიკური გამოკვლევისას ასევე გამოვლინდა ბრადიარითმია (გულის რიტმის დარღვევა, გულისცემის საშუალო სიხშირე 60/წთ), რაც გამოწვეული იყო ელექტროლიტების მკვეთრი დისბალანსით.

შადოუს კლინიკური და ლაბორატორიული შედეგები ადასტურებდა მისი მდგომარეობის სიმძიმეს და მიუთითებდა დაუყოვნებლივი თერაპიული მკურნალობის დაწყების აუცილებლობაზე, ჰიპოალბუმინემიისა და ელექტროლიტების დისბალანსის კორექციის მიზნით.

ჰიპოალბუმინემიის კორექცია ალბუმინის ტრანსფუზიით (გადასხმით) ხდება. ვინაიდან საქართველოში ძაღლის ალბუმინი ხელმისაწვდომი არ არის, შადოუს შემთხვევაში ადამიანის ალბუმინის (HSA) გამოყენება დაიგეგმა. მიუხედავად იმისა, რომ ეს ვეტერინარიაში ფართოდ შესწავლილი მეთოდია, ის მაღალ რისკებთანაა დაკავშირებული, იშვიათ შემთხვევებში შეიძლება გამოიწვიოს მწვავე ალერგიული (ანაფილაქტოიდური) რეაქცია. თუმცა, ჩვენი გუნდის გამოწვევა მხოლოდ ამით არ შემოიფარგლებოდა. შადოუს ორგანიზმში ერთდროულად რამდენიმე პათოლოგიური პროცესი მიმდინარეობდა, რის გამოც ინფუზიური თერაპია დიდ სიზუსტეს და შემდეგი ფაქტორების გათვალისწინებას მოითხოვდა:

1. კალციუმისა და კალიუმის ბალანსი: ალბუმინის ტრანსფუზია სისხლში კალციუმის დონის მატებას იწვევს. თავის მხრივ, კალციუმის მატება განაპირობებს კალიუმის უჯრედშიდა სივრცეში გადანაცვლებას, ანუ მის კიდევ უფრო შემცირებას სისხლში. ვინაიდან შადოუს კალიუმი ისედაც კრიტიკულად დაბალი ჰქონდა, სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი იყო ალბუმინის ტრანსფუზიის პარალელურად კალიუმის უწყვეტი მიწოდება.

2. წნევისა და სითხის კონტროლი: ალბუმინის გადასხმა სწრაფად ზრდის ონკოზურ წნევას, რის შედეგადაც სითხე ქსოვილებიდან სისხლძარღვებში ბრუნდება. სისხლძარღვების სითხით გადატვირთვისა და ძლიერი ჰიპერტენზიის (მაღალი წნევის) თავიდან ასაცილებლად, აუცილებელი იყო პარალელურად მიმდინარე ელექტროლიტების ინფუზიის სიჩქარის ზუსტი რეგულირება ისე, რომ ამ უკანასკნელის ბალანსიც დარეგულირებულიყო.

3. მაგნიუმის კორექცია: კალციუმის მატება სისხლში მაგნიუმის რაოდენობასაც ამცირებს (რაც შადოუს შემთხვევაში ისედაც აღინიშნებოდა). ჰიპომაგნემიით გამოწვეული ბრადიარითმიის კორექციისათვის აუცილებელი გახდა მაგნიუმის ტრანსფუზია. ამასთანავე, ჰიპომაგნემიის დროს ორგანიზმი კალიუმის რაოდენობის შენარჩუნებას ვერ ახერხებს, შესაბამისად, მაგნიუმის კორექციის გარეშე შადოუსთვის კალიუმის გადასხმა ფაქტობრივად უშედეგო იქნებოდა.

4. ნატრიუმის კონტროლი: ცალკე მნიშვნელოვან ამოცანას წარმოადგენდა ნატრიუმის კრიტიკული დეფიციტის კორექცია, რადგან სისხლში მისი სწრაფი მატება შესაძლოა შეუქცევადი ნევროლოგიური დაზიანების - ოსმოსური დემიელინიზაციის - გამომწვევი იყოს.

ამასთანავე, უნდა აღინიშნოს, რომ ელექტროლიტების ტრანსფუზია დიდ სიზუსტეს მოითხოვს. პრეპარატის დოზის მცირე გადაჭარბებამაც კი შესაძლოა სიცოცხლისთვის საშიში გვერდითი ეფექტები გამოიწვიოს.

შადოუს კრიტიკული მდგომარეობიდან გამომდინარე, ვეტერინარიუმის თერაპიული გუნდი მკურნალობის პროცესში გადაწყვეტილებებს ერთობლივად იღებდა ("A feast to which many contribute is better than a dinner provided out of a single purse")💘

შადოუს 23 მარტს ჩაუტარდა ალბუმინის 12-საათიანი ტრანსფუზია და დაიწყო ელექტროლიტების დისბალანსის კორექცია. ეს ღამე განსაკუთრებით კრიტიკული იყო, ამიტომ ვეტერინარიუმის თერაპევტებმა მარიამ ბერიშვილმა და ნუცა ბესაშვილმა ასისტენტ ლუკა ღლონტთან ერთად შადოუსთვის ღამე გაათიეს.

ცხოველის ასეთი კრიტიკული მდგომარეობიდან გამომდინარე, აუცილებელი იყო ელექტროლიტების ხშირი მონიტორინგი.

24 და 25 მარტს ჩატარებულმა განმეორებითმა ანალიზებმა სწორად შერჩეული თერაპიის დადებითი შედეგი დაადასტურა: ელექტროლიტების ბალანსის უმეტესი ნაწილის აღდგენა და ალბუმინის კორექცია 12-დან 22g/L-მდე. მიუხედავად ამისა, შადოუს შემთხვევა კვლავ არ იყო სტანდარტული. შადოუს შემთხვევაში ელექტროლიტების დისბალანსმა მომდევნო დღეებში გამოიწვია მკვეთრი ბრადიარითმია (გულისცემის საშუალო სიხშირე 45/წთ). ეს ელექტროლიტების დისბალანსთან ერთად შესაძლოა დაკავშირებული ყოფილიყო შადოუს ზოგად მდგომარეობასთან - ლიმფანგიექტაზიასთან და ქრონიკულ ენტეროპათიასთან, რაც, თავის მხრივ, შეიძლება იწვევდეს პარასიმპათიკურიი ნერვული სისტემის, კერძოდ ცდომილი ნერვის ზედმეტ გააქტიურებას. ეს მდგომარეობა შეიძლება ჩაითვალოს “gut-heart axis”-ის კლასიკურ გამოვლინებად, როდესაც კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის მძიმე პრობლემები პირდაპირ აისახება გულის ფუნქციონირებაზე და იწვევს მისი რიტმის შენელებას.

იმისათვის, რომ შადოუს შემთხვევაში გამორიცხულიყო კარდიოლოგიური ბლოკადა და გულის სხვა პათოლოგიები, მას ჩაუტარდა ელექტროკარდიოგრაფია და გულის ულტრასონოგრაფიული კვლევა ვეტერინარიუმის კარდიოლოგის, ნათია რობაქიძის მიერ. ექოსკოპიურად პათოლოგია არ გამოვლენილა.

შადოუმ რამდენიმე დღე დაჰყო კლინიკის დღის და ღამის სტაციონარში მუდმივი ზედამხედველობის ქვეშ. მიუხედავად იმისა, რომ ვეტერინარიუმს ღამის სტაციონარი არ აქვს, ვეტერინართა გუნდმა პაციენტის კრიტიკული მდგომარეობის გათვალისწინებით მიიღო გადაწყვეტილება, რომ იგი 5 ღამის განმავლობაში კლინიკაში დაეტოვებინათ და ამისთვის შეადგინეს მორიგეობის განრიგი.

პაციენტის მკურნალობის პროცესში მორიგეობდნენ: ნინო ყუშიტაშვილი, რიჩარდ თავდგირიძე, მარიამ ბერიშვილი, ნუცა ბესაშვილი, მარიამ კაპანაძე და ლუკა ღლონტი 🥹💕

რამდენიმე დღეში ექოსკოპიურად დადასტურდა ლიმფანგიექტაზიის მკვეთრი გაუმჯობესება, ელექტროლიტების დისბალანსის კორექცია, ალბუმინის რაოდენობის არა მხოლოდ შენარჩუნება, არამედ მატება, ძლიერი ლეიკოციტოზის შემცირება ✨✨✨

შადოუ ქრონიკული ენტეროპათიის და ლიმფანგიექტაზიის მკურნალობას სახლში აგრძელებს, რადგან ეს პროცესი ხანგრძლივია. აღსანიშნავია, რომ მკურნალობა მოითხოვს როგორც ექიმის ხშირ ჩართულობას პაციენტის მდგომარეობის გასაკონტროლებლად, ისე პატრონის მხრიდან დიდ ძალისხმევას, ემოციურ მზაობასა და დროით რესურსს, რათა თერაპია წარმატებული იყოს ორმხრივი ჩართულობით.

28/04/2026

Campus Wisteria 💜✨

24/04/2026

ლავუაზიეს წრის კონკურსი აბიტურიენტებისათვის 2026 ✨

#კონკურსი

23/04/2026

საქართველოდან პირველი სტატია ვეტერინარული ქირურგიის მიმართულებით საერთაშორისო სამეცნიერო ჟურნალში ✨✨✨

ენოტი ცაცუნას შესახებ ვეტერინარიუმის მთავარი ვეტერინარის, ლაშა-გიორგი ჯაფარიძის სამეცნიერო სტატია გამოქვეყნდება საერთაშორისოდ რეფერირებად სამეცნიერო ჟურნალში 💘 სტატია ეძღვნება ცაცუნასა და კიდევ ათობით ცხოველზე მზრუნველს და დამცველს, ქალბატონ ინგა ყაველაშვილს, რომელსაც ადრე დავპირდით, რომ საერთაშორისო ჟურნალში სტატიას გამოვცემდით და ამ დაპირებას ვასრულებთ.

საქართველოდან ინგლისურენოვან საერთაშორისო სამეცნიერო ჟურნალებში ვეტერინარული სტატიების რაოდენობა ძალიან მწირია. მათ შორის, სწორედ ამიტომ მიგვაჩნია, რომ საბჭოთა პერიოდმა მნიშვნელოვანი ზიანი მიაყენა ქართულ ვეტერინარიას, შეაფერხა რეალურ საერთაშორისო ცოდნასთან კავშირი და შექმნა მცდარი წარმოდგენა, თითქოს იმ დროს ვეტერინარია განვითარებული იყო.

ვეტერინარიუმის ერთ-ერთი მიზანია ეტაპობრივად გაზარდოს ვეტერინარული სამეცნიერო სტატიების რაოდენობა საერთაშორისო რეფერირებად ჟურნალებში. ეს ნიშნავს არა მხოლოდ ახალი ცოდნის შექმნას, არამედ საქართველოს ვეტერინარული სფეროს დამკვიდრებას გლობალურ პროფესიულ სივრცეში.

როდესაც ენოტი ცაცუნა მოგვიყვანა ქალბატონმა ინგა ყაველაშვილმა ლაპაროსკოპიულ სტერილიზაციაზე, ჩვენი მთავარი ვეტერინარი აქტიურად ეძებდა სანდო საერთაშორისო წყაროებს პროცედურის დეტალების შესასწავლად. შესაბამისი ხარისხის ინფორმაცია პრაქტიკულად არ არსებობდა და სწორედ ამ დროს გაუჩნდა იდეა, რომ ეს ქირურგიული ჩარევა დამუშავებულიყო როგორც კლინიკური შემთხვევის აღწერა და გამოქვეყნებულიყო საერთაშორისოდ რეფერირებად სამეცნიერო ჟურნალში.

სტატიამ უკვე გაიარა ყველა მნიშვნელოვანი ეტაპი და გამოქვეყნება უახლოეს პერიოდშია მოსალოდნელი ✨

სტატია გამოქვეყნდება Clinical Case Reports-ში, რომელიც არის ღია წვდომის საერთაშორისოდ რეფერირებადი სამეცნიერო ჟურნალი Wiley Open Access პლატფორმაზე. ეს ნიშნავს, რომ:
•⁠ ⁠სტატიამ წარმატებით გაიარა სრულფასოვანი სამეცნიერო რეცენზირება
•⁠ ⁠გამოქვეყნდება ერთ-ერთ წამყვან საერთაშორისო აკადემიურ გამომცემელთან - Wiley
•⁠ ⁠და რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, სტატია თავისუფლად ხელმისაწვდომი იქნება მსოფლიოს ნებისმიერი მკითხველისთვის, რაც ზრდის მისი გავრცელების და ციტირების შესაძლებლობას

Wiley (John Wiley & Sons) არის ერთ-ერთი უძველესი და ყველაზე ავტორიტეტული აკადემიური გამომცემლობა მსოფლიოში, რომელიც გამოსცემს სამეცნიერო ჟურნალებს, აკადემიურ წიგნებსა და ენციკლოპედიებს სხვადასხვა დარგში. გამომცემლობა დაარსდა 1807 წელს აშშ-ში. იგი გამოირჩევა მაღალი სამეცნიერო სტანდარტებით, მკაცრი რეცენზირების პროცესით და მრავალფეროვანი, მაღალრეიტინგული ჟურნალებით მედიცინის, ვეტერინარიის, ბიოლოგიის და სხვა დარგებში. Wiley Open Access პლატფორმა უზრუნველყოფს, რომ თანამედროვე კვლევები იყოს თავისუფლად ხელმისაწვდომი გლობალური სამეცნიერო საზოგადოებისათვის, რაც მნიშვნელოვნად უწყობს ხელს ცოდნის გავრცელებას და გამოყენებას პრაქტიკაში.

სტატიის გამოქვეყნების ხარჯი შეადგენს 1 910 აშშ დოლარს. გამოქვეყნების ხარჯს ფარავს კახა ბენდუქიძის ცოდნის ფონდი და ვეტერინარიუმის თანამშრომელთა განვითარების ფონდი.
ფოტოზე ენოტი ცაცუნა ქალბატონ ინგას ჩაბღაუჭებულია 🥹

22/04/2026

კახა ბენდუქიძის კამპუსში 2025-2026 აკადემიური წლის მეშვიდე გაცნობითი პროგრამა 20 მარტს გაიმართა. გაცნობით პროგრამას 400-მდე მოსწავლე დაესწრო და დეტალური ინფორმაცია მიიღო თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტების პროგრამების შესახებ.

გაცნობითი პროგრამების ფარგლებში, აბიტურიენტებს აქვთ შესაძლებლობა ეწვიონ კამპუსს, გაეცნონ მათთვის საინტერესო პროგრამებსა და სასწავლო გარემოს, მიიღონ ინფორმაცია უნივერსიტეტში ჩაბარების პირობების შესახებ, გაესაუბრონ მომავალ ლექტორებს, დაესწრონ სასურველ ლექციებს და მიიღონ ამომწურავი პასუხები მათთვის მნიშვნელოვან კითხვებზე.

2025-2026 აკადემიური წლის მერვე გაცნობითი პროგრამა დაგეგმილია 24 აპრილს.

#გაცნობითი

22/04/2026

თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტების ორგანიზებით სკოლის მოსწავლეებისათვის მეცამეტე წელია, რაც კონკურსი ედისონის ლიგა ტარდება კახა ბენდუქიძის კამპუსში.

კონკურსი გუნდურია და მონაწილეობენ X-XII კლასის მოსწავლეები.

კონკურსის გამარჯვებულებს გადაეცათ კახა ბენდუქიძის ცოდნის ფონდის სასწავლო გრანტი:
•⁠ I ადგილი - ნიკოლოზ ინაძე, აკაკი თორაძე, ალექსანდრე მელიქჯანიანი - მათ გადაეცათ 15 000-ლარიანი სასწავლო ვაუჩერი
•⁠ ⁠II ადგილი - დათო ლომიაშვილი, ნიკოლოზ მიკუჩაძე, ნიკა ხავთასი - მათ გადაეცათ 9 000-ლარიანი სასწავლო ვაუჩერი
•⁠ ⁠III ადგილი - ნენე ზუბაშვილი, ნიკოლოზ აფხაზავა, ლუკა ძაგანია - მათ გადაეცათ 4 500-ლარიანი სასწავლო ვაუჩერი

სასწავლო ვაუჩერები თავისუფალ უნივერსიტეტში ფიზიკის, კომპიუტერული მეცნიერებისა და მათემატიკის, ელექტრო და კომპიუტერული ინჟინერიის, არქიტექტურის და შენობის სისტემების ინჟინერიის პროგრამებს და აგრარული უნივერსიტეტის აგრონომიისა და ლანდშაფტის მენეჯმენტის სკოლის, საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებისა და ბიოტექნოლოგიების სკოლის, ვეტერინარული მედიცინის სკოლის და საინჟინრო-ტექნოლოგიურ პროგრამებზე დააფინანსებს სწავლის საფასურს.

#კონკურსი

21/04/2026

ვეტერინარიუმის თერაპევტი და ექოსკოპისტი, ნუცა ბესაშვილი ევროპის ერთ-ერთი წამყვანი ვეტერინარული სკოლის - European School of Advanced Veterinary Studies (ESAVS) - შინაგანი მედიცინის საერთაშორისოდ აკრედიტებული პროგრამით გადამზადებას გაივლის ✨

პროგრამის ღირებულებას სრულად ფარავს კახა ბენდუქიძის ცოდნის ფონდი, რაც კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს იმ სტრატეგიულ მიდგომას, რომლის მიხედვითაც განათლებაში ინვესტირება არის მთავარი გზა პროფესიული ხარისხის ზრდისა და ქვეყნის განვითარებისათვის 🩵

ჩვენთვის ვეტერინარიის განვითარება პრინციპულად მნიშვნელოვანი საკითხია. სწორედ ამიტომ განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ვანიჭებთ საერთაშორისო ცოდნის, გამოცდილებისა და საუკეთესო პრაქტიკის საქართველოში შემოტანას 🌍 მსგავსი პროგრამები გვაძლევს შესაძლებლობას, ადგილობრივ კლინიკურ პრაქტიკაში მეტად დაინერგოს ის მიდგომები, რომლებიც უკვე დამკვიდრებულია ევროპისა და მსოფლიოს წამყვან ვეტერინარულ ცენტრებსა და უნივერსიტეტებში.

შინაგანი მედიცინის პროგრამა არის ძალიან კომპლექსური და აერთიანებს ჰემატოლოგიის, ენდოკრინოლოგიის, გასტროენტეროლოგიისა და ჰეპატოლოგიის თანამედროვე მიდგომებს. პროგრამის ფარგლებში განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა კლინიკური შემთხვევების საერთაშორისო პროტოკოლების გათვალისწინებით მართვას, ასევე ლაბორატორიული მონაცემების ინტერპრეტაციას. პროგრამის დასკვნით ნაწილში კი განიხილება კოაგულაცია და კოაგულაციის დარღვევები.

ESAVS-ის სასერტიფიკატო და სამაგისტრო პროგრამები მოიცავს უახლეს სასწავლო კურსებს ვეტერინარულ კლინიკურ დისციპლინებში. სწავლება დაფუძნებულია ინტენსიურ თეორიულ და პრაქტიკულ მეცადინეობებზე, გამოცდებსა და კლინიკურ პრობლემებზე ორიენტირებულ მიდგომაზე. პროგრამები ტარდება ევროპის წამყვან უნივერსიტეტებსა და კლინიკებთან თანამშრომლობით, დაახლოებით 20 ქვეყანაში.

20/04/2026

დღეს კახა ბენდუქიძე 70 წლის გახდებოდა.

კახა ბენდუქიძე დაიბადა 1956 წლის 20 აპრილს თბილისში, გარდაიცვალა 2014 წლის 13 ნოემბერს ლონდონში, დევნილობაში.

რა დატოვა გარდაცვალების შემდეგ?
• თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი და საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტი - წარმატებული უმაღლესი სასწავლებლები პოსტსაბჭოთა სივრცეში განსაკუთრებული მოვლენაა.
• რეფორმირებული საქართველო - მისი ღრმა რეფორმები საქართველოს ისტორიაშია შესული როგორც, ალბათ, ყველაზე რადიკალური გარდაქმნის მაგალითი უკანასკნელი ასწლეულის მანძილზე. სხვადასხვა ქვეყნისათვის ქართული რეფორმები იქცა შთაგონების წყაროდ.

თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტები

2007 წელს კახა ბენდუქიძემ დააარსა არამომგებიანი, საქველმოქმედო ორგანიზაცია, ცოდნის ფონდი, ის საქართველოს მასშტაბით უდიდესი კერძო ფონდია განათლებისა და მეცნიერების სფეროში. ცოდნის ფონდი თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტისა და საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის დამფუძნებელი ორგანიზაციაა.

„მე შევქმენი ორგანიზაცია, რომელშიც შემიძლია ფული ჩავდო, მაგრამ არ შემიძლია წამოვიღო. ეს არის საქველმოქმედო ორგანიზაცია, ოფიციალურად ეს სტატუსიც აქვს. [...] მისი ბენეფიციარი არის განათლება და არა ბენდუქიძე ან ჩემი რომელიმე ნათესავი.“ - კახა ბენდუქიძე ცოდნის ფონდის შესახებ, გადაცემა „ფოკუსი“, 2014 წელი.

საჯარო სექტორის დატოვების შემდეგ, კახა ბენდუქიძემ დააფუძნა საქართველოს მასშტაბით საუკეთესო უმაღლესი სასწავლებელი - თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტი, ხოლო საქართველოს აგრარულ უნივერსიტეტს კი ახალი, ხანგრძლივი სიცოცხლე აჩუქა.

2008 წელს კახა ბენდუქიძის ინიციატივით, თბილისის თავისუფალი უნივერსიტეტის შემადგენლობაში შევიდა ბიზნესის სკოლა - ESM და აზიისა და აფრიკის ინსტიტუტი. შემდეგ წლებში თბილისის თავისუფალ უნივერსიტეტში შეიქმნა სამართლის სკოლა, კომპიუტერული მეცნიერების, მათემატიკისა და ინჟინერიის სკოლა, მართვისა და საზოგადოებრივ მეცნიერებათა სკოლა, ფიზიკის სკოლა, ვიზუალური ხელოვნების, არქიტექტურისა და დიზაინის სკოლა, სამაგისტრო და სადოქტორო სკოლა.

2011 წლიდან კახა ბენდუქიძემ მასშტაბური რეფორმები დაიწყო საქართველოს აგრარული უნივერსიტეტის ძირეული გარდაქმნისთვის, რაც მოიცავდა: ახალი პროგრამების საერთაშორისო გამოცდილების გათვალისწინებით შემუშავებასა და დანერგვას, პრაქტიკული და ლაბორატორიული მეცადინეობების დამკვიდრებას, კვალიფიციური პროფესორების და მკვლევრების შერჩევას, რომელთა დიდი ნაწილი საზღვარგარეთიდან დაბრუნდა საქართველოში კახა ბენდუქიძის მოწვევით, კამპუსის ინფრასტრუქტურის რადიკალურ რეაბილიტაციასა და განახლებას, ლაბორატორიების თანამედროვე დანადგარებით აღჭურვას.

თავისუფალი და აგრარული უნივერსიტეტების შექმნისა და განვითარებისათვის კახა ბენდუქიძის დაარსებულმა ცოდნის ფონდმა 2007-2014 წლებში 50 მილიონი აშშ დოლარის საქველმოქმედო ინვესტიცია განახორციელა. მისი გარდაცვალების შემდეგ, მისმა გუნდმა დამატებით 40 მილიონ აშშ დოლარზე მეტი ინვესტიცია ჩადო განათლებისა და მეცნიერების სფეროში ცოდნის ფონდის მეშვეობით. 2018 წლიდან კი ცოდნის ფონდმა საქმიანობა დაიწყო საშუალო განათლებაში.

ამდენად, 2025 წლისთვის ცოდნის ფონდის მიერ განხორციელებული ჯამური ინვესტიცია 90 მილიონ აშშ დოლარზე მეტია, რაც გამორჩეული კერძო საქველმოქმედო ინვესტიციაა განათლებისა და მეცნიერების სფეროში საქართველოს მასშტაბით.

რეფორმირებული საქართველო

კახა ბენდუქიძე არის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ფიგურა არა მხოლოდ საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების, არამედ თანამედროვე ქართული სახელმწიფოს ისტორიაშიც.

მისმა რეფორმებმა საქართველოს ეკონომიკა უფრო სიცოცხლისუნარიანი და თანამედროვე გახადა. მის მიღწევებს საერთო საფუძველი აქვს. ბენდუქიძის მთავარი მისია ვესტერნიზაცია და პოსტსაბჭოური ქვეყნების განვითარებულ სამყაროსთან დაახლოება იყო. პრაქტიკული, შედეგის მიღწევაზე ორიენტირებული ხასიათის გამო, მასში, პირველ რიგში, საზოგადო მოღვაწეს ხედავდნენ.

ბენდუქიძე თავის თავს რეალისტ ლიბერტარიანელს უწოდებდა. მისთვის ლიბერტარიანიზმის მთავარი აზრი მარტივი იყო: „ლიბერტარიანელობის არსი შემდეგია: მთავრობის მცდელობა, გააკეთოს რაღაც კარგი - მავნებლობაა.“

პოლიტიკაში საკუთარი თავის რეალიზების შესაძლებლობა კახა ბენდუქიძეს 2004 წელს მიეცა, როდესაც ის საქართველოს ეკონომიკის მინისტრად დაინიშნა. ის მიიჩნევდა, რომ თუკი ქვეყნისათვის რაიმეს გაკეთების შანსი მოგეცა, უნდა გამოიყენო. მაშინაც კი, როდესაც ნებისმიერ წუთს შეიძლება თანამდებობა დაგატოვებინონ.

2004 წლის ივნისიდან 2009 წლის თებერვლამდე კახა ბენდუქიძეს სამი პოზიცია ეკავა: ეკონომიკის მინისტრი (ივნისი-დეკემბერი, 2004), სახელმწიფო მინისტრი რეფორმების კოორდინაციის საკითხებში (დეკემბერი, 2004 - იანვარი, 2008), საქართველოს მთავრობის კანცელარიის უფროსი (იანვარი, 2008 - თებერვალი, 2009). კახა ბენდუქიძე საქართველოში ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან და ქმედით პოლიტიკოსად იქცა, რამდენადაც ის მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა ქვეყნისათვის გარდამქმნელი ღრმა რეფორმების გატარებაში.

როგორც ეკონომიკური რეფორმების ავტორი, კახა ბენდუქიძე მიიჩნევდა, რომ აუცილებელი იყო საქართველოში რადიკალური და ღრმა რეფორმების განხორციელება, შემდეგი ფაქტორების გამო: პატარა ბაზარი ჩაკეტილი ეკონომიკით, რუსეთის მიერ ოკუპირებული ტერიტორიები, საბჭოთა და პოსტსაბჭოთა ჭარბი რეგულაციები, სისტემური კორუფცია, ბუნებრივი რესურსების არარსებობა, განვითარებული ეკონომიკის მქონე მეზობლების არარსებობა.

თავისი ხედვის განსახორციელებლად ბენდუქიძემ გუნდის შეკრება დაიწყო. ისეთი ხალხის, როგორიც ვატო ლეჟავაა, რომელიც 2004 წელს ეკონომიკური განვითარების მინისტრის მოადგილე გახდა, ან თამარ კოვზირიძე, მისი კიდევ ერთი მოადგილე. ბენდუქიძე ახალგაზრდებსაც ეძებდა, რომლებიც მის ხედვას იზიარებდნენ და კომუნისტური მენტალიტეტით არ იყვნენ „გაფუჭებული“. უმეტესობა მათგანი 20 წელზე ცოტა მეტის იყო.

მთავარი, რაც კახა ბენდუქიძემ ქართველ რეფორმატორთა გუნდს შესძინა, სახელმწიფოს მიმართ რადიკალური უნდობლობა იყო. „თუ თქვენ მაქსიმალური თავისუფლებისათვის იბრძოლებთ, არ წააგებთ. თუკი იბრძვით იმისათვის, რომ შეზღუდოთ თავისუფლება, 250-ჯერ უნდა დაფიქრდეთ. ამის გაკეთება მხოლოდ მაშინ ღირს, თუ ამ საქციელით უფრო დიდ „არათავისუფლებას“ ეწინააღმდეგებით“, - მიიჩნევდა იგი.

გატარებულმა სიღრმისეულმა რეფორმებმა მოიცვა: ბიუროკრატიის შემცირება (საჯარო უწყებების მინიმუმ მესამედით შემცირება და საჯარო სექტორში დასაქმებულთა რაოდენობის განახევრება), გადასახადების განაკვეთებისა და რაოდენობის შემცირება, ლიცენზიებისა და ნებართვების მკვეთრი შემცირება, ბიზნესის რეგისტრაციის მნიშვნელოვნად გამარტივება, ყოვლისმომცველი პრივატიზაცია, ღია სავიზო რეჟიმის შემოღება, ვაჭრობის ლიბერალიზაცია (იმპორტისა და ექსპორტისათვის საჭირო დროის, დოკუმენტების, პროცედურების და სავაჭრო ტარიფების დრამატული შემცირება), მოქნილი შრომის კანონმდებლობის შექმნა და სხვა.

ბენდუქიძის პრივატიზაციის პოლიტიკამ და რეფორმებმა დიდი რაოდენობით სხვადასხვა პირდაპირი უცხოური ინვესტიცია მოიზიდა. მაგალითად, 2004-2008 წლებში პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მთლიანი რაოდენობა 5.7 მილიარდ აშშ დოლარს შეადგენდა, საიდანაც 702 მილიონი აშშ დოლარი დიდი ბრიტანეთიდან, 512 მილიონი აშშ დოლარი - აშშ-დან, 438 მილიონი აშშ დოლარი - არაბეთის გაერთიანებული ემირატებიდან, 444 მილიონი აშშ დოლარი - თურქეთიდან და 307 მილიონი აშშ დოლარი ყაზახეთიდან შემოვიდა. რუსეთიდან ინვესტიცია მხოლოდ 232 მილიონი აშშ დოლარი იყო. თუ კვიპროსიდან შემოსულ ინვესტიციებსაც მივათვლით (რადგან რუსული კომპანიები ხშირად რეგისტრირდებიან კვიპროსში), ეს რიცხვი 515 მილიონ დოლარამდე გაიზრდება, რაც იმ პერიოდში მიღებული პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების 10%-საც არ შეადგენს.

მიუხედავად 2006 წელს რუსეთის მიერ ბუნებრივი აირისა და ელექტროობის მოწოდების შეწყვეტისა და ამავე წელს რუსეთის მიერ სოფლის მეურნეობის პროდუქტებზე დადებული ემბარგოსი, 2008 წლის რუსეთ-საქართველოს ომისა და 2008 წლის საერთაშორისო ფინანსური კრიზისისა, ბენდუქიძის რეფორმების შედეგად საქართველოს ეკონომიკა სწრაფად იზრდებოდა და საშუალო ზრდამ 7%-ს მიაღწია, 2004 წლიდან 2012 წლის მესამე კვარტლის ჩათვლით სავაჭრო ბრუნვა 310%-ით, საგადასახადო შემოსავლები 380%-ით და მშპ 60%-ით (მუდმივ 2003 წლის ფასებში) გაიზარდა.

„აირჩიეთ, როგორი ეკონომიკური ზრდა გინდათ? იცოდეთ: წელიწადში 12% - 2040 წელს ვიქნებით მსოფლიოს წამყვანი ქვეყანა. დღეს ასეთი მდიდარი ქვეყანა არ არსებობს. წელიწადში 10% - 2040 წელს ვიქნებით მსოფლიოს ყველაზე შეძლებულ ოც ქვეყანას შორის. წელიწადში 7% - 2040 წელს ვიქნებით განვითარებული ქვეყნების ბოლოში. წელიწადში 4% - 2040 წელს ვიქნებით ბანძები. წელიწადში 2% - 2040 წელს არ ვიქნებით. არაფერი არ ვიქნებით.“ - კახა ბენდუქიძე, “მთლიანი შიდა პროდუქტის მოსაწყენი გათვლები და გასაკეთებელი არჩევანი“, ტაბულა, 2010 წელი.

კახა ბენდუქიძემ 1977 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ბიოლოგიის ფაკულტეტი. ამავე წელს ჩააბარა მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურაში. მოსკოვის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ასპირანტურის დამთავრების შემდეგ, 1981 წლიდან კახა ბენდუქიძე მუშაობდა ჯერ მეცნიერებათა აკადემიის მიკროორგანიზმთა ბიოქიმიისა და ფიზიოლოგიის ინსტიტუტში, ხოლო შემდეგ ბიოტექნოლოგიის ინსტიტუტის ლაბორატორიაში. მისი კვლევები ძირითადად ფოკუსირებული იყო გენური ინჟინერიის ტექნოლოგიების და რეკომბინანტული ვაქცინების შექმნაზე. განათლებით ბიოლოგმა, მისი პირველი ბიზნესი „ბიოპროცესი“ დააარსა 1987 წელს.

მან ზრდასრულობის წლები მოსკოვში გაატარა. თუმცა, 2004 წლისთვის ბენდუქიძემ აქტივების გადაცემა დაიწყო და საქართველოში დაბრუნდა.

გატარებული რეფორმებისა და საუკეთესო უნივერსიტეტების შექმნის გამო, The New Yorker-მა კახა ბენდუქიძე მოიხსენია ადამიანად, რომელმაც საქართველო გარდაქმნა (The man who remade Georgia).

30/03/2026

აგრარული უნივერსიტეტის საერთაშორისო ინგლისურენოვანი ჟურნალი „The Journal of Nature Studies - Annals of Agrarian Science“ დაემატა იმ გამოცემების ოფიციალურ ნუსხას, სადაც შოთა რუსთაველის საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით დაფინანსებული სამეცნიერო პროექტების ფარგლებში მომზადებული სტატიების გამოქვეყნებაა შესაძლებელი.

„საბუნებისმეტყველო კვლევების ჟურნალ – აგრარულ მეცნიერებათა მაცნეში“ უკვე მესამე ათეული წელია ქვეყნდება აგრარული და ბიოლოგიური მეცნიერებების, სოფლის მეურნეობასთან დაკავშირებული ინჟინერიისა და ქიმიის მიმართულების სამეცნიერო-კვლევითი და მიმოხილვითი სტატიები, წიგნების რეცენზიები და საკონფერენციო მასალები.

2016-2018 წლებში ჟურნალი გამოიცემოდა მსოფლიოს ერთ-ერთი უდიდესი სამეცნიერო გამომცემლობის, ELSEVIER-ის ეგიდით (ScienceDirect-ის ბაზაზე). ხოლო 2019 წლიდან ჟურნალი ონლაინ, ღია წვდომის ფორმატით ქვეყნდება ვებგვერდზე: journals.org.ge, აკადემიური ჟურნალებისთვის მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე აღიარებული პლატფორმის Open Journal Systems (OJS)-ის ჰოსტინგითა და ტექნიკური მხარდაჭერით.

2024 წელს სახელწოდებას თავში დაემატა განმარტება „საბუნებისმეტყველო კვლევების ჟურნალი“. ამასთან, მნიშვნელოვნად გაფართოვდა გამოსაქვეყნებელი სტატიების თემატური არეალი და განახლდა საერთაშორისო სარედაქციო საბჭო. 2025 წლიდან ჟურნალმა დაიწყო რებრენდინგის პროცესი, უკვე შექმნილია გარეკანის ახალი, თანამედროვე დიზაინი და ამჟამად მიმდინარეობს მუშაობა ახალ ლოგოზე.