07/03/2025
Bitiara ko Bae a mahahaidh !!!
Assalamo Alaikom Warahmatullahi Wabarakatuh
Manga bangsako a manga Muslim phangenin ko Allah a palaya mapipiya ginawa tano sangkai a ditano kapamuasa na maparoli tano so balas o manga galebek tano a manga pipiya na batanoden mamaka sorega.
Imantoden a kagabigabi na aden a somiyagad raken a post a vedio a ped sa mapapadalemon na giyangkoto a mitharo on a (tonganai aken pen) a sokon so kapekha haidh o babae na kena obaon patot a makaboka ka aya patoton na makaphuwasa ko kahahaidh iyan kagiya kena oba oto phakabatal ko puwasa .
Giyangkanan a bitiara na andang den anan ka miya ona den a discuss sangkanan a manga Inged a Arab ka kagiya aden mambo a manga Molhid kiran a pephamagalinen iran so manga hokoman a thathakena den ko miyaka labi sang-gibo ragon , na so ped san a manga tao na Thaubat ka odi makathaubat na go kapantagi a kapatai na miyabinasa .
Aya kabasa angkoto a mitharo na dakon a dalil a ba so babae a mahahaidh a badi makapephuwasa ka ayabo a tiyabiya a phakaboka a tigiyan ko ayat na so pekha sakit agoso di melayalayag , na kominowa sa dalil a manonompang ko hokoman o pekha sakit agoso di melayalayag na si-i niyan piyaka antap ko babae a pekha haidh , na giyanan den i paparangayan o manga tao a aya kabaya iran na zagonaot so Islam .
So manga dalil ko Islam na da-a mbida-an o Qur-an agoso Hadith a palaya anan khambowatan o hokoman ko Islam , amai ko so Hadith na matanto so kiyapaka po-on iyan ko Rasoulollah Sallallaho Alaihi Wasallam na wajib a kaonotan so kha istinbat a hokoman ko hadith , giyanan na kao-opakatan ko manga ulama si-i ko maga Muslim , kati-i so ped a dalil a mai-ilai tano a sorangan o pitharo sangkoto vedio ;
1- Paganai a dalil ;
عَنْ عَبْدِاللَّهِ بْنِ عُمَر قَالَ : قَالَ رَسُوْلُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : " يَا مَعْشَرَ النِّسَاءِ ، تَصَدَّقْنَ وأَكْثِرْنَ اْلاسْتِغْفَارَ ، فَإِنِّي رَأَيْتُكُنَّ أكْثَرَ أهْلِ النَّارِ فَقَالَتِ امْرَأَةٌ مِنْهُنَّ جَزْلَةٌ : وَمَا لَنَا يَا رَسُوْلَ اللَّهِ ، أَكْثَرُ أهْلِ النَّارِ؟ قَالَ : تُكْثِرْنَ اللَّعْنَ ، وَتَكْفُرْنَ اْلعَشِيْرَ ، وَمَا رَأَيْتُ مِنْ نَاقِصَاتِ عَقْلٍ وَدِيْنٍ أَغْلَبَ لِذِي لُبٍّ مِنْكُنَّ قَالَتْ : يَا رَسُوْلَ اللَّهِ ، وَمَا نُقْصَانُ اْلعَقْلِ وَالدِّيْنِ؟ قَالَ : أَمَّا نُقْصَانُ اْلعَقْلِ : فَشَهَادَةُ امْرَأَتَيْنِ تَعْدِلُ شَهَادَةَ رَجُلٍ فَهَذَا نُقْصَانُ اْلعَقْلِ ، وَتَمْكُثُ اللَّيَالِيَ مَا تُصَلِّي ، وَتُفْطِرُ فِي رَمَضَانَ فَهَذَا نُقْصَانُ الدِّينِ " .
Pho-on ko Abdullah Ibn Omar a pitharo iyan : Pitharo o Rasoulollah Sallallaho Alaihi Wasallam : “ Hay sekano a manga bae na zasadeqah kano ago pakandakela niyo so kapag Istigfa’r ka kagiya mata-an a miya ilai aken ko kiya pemairaj aken a madakel kano si-i ko Naraka , pitharo o babae a ped kiran a malai aqal ago mpiya i pamikiran : go inoto a sekami Ya Rasoulallah i madakel a tao ko Naraka? pitharo iyan : Madakel kano i kapamaninta kapemomorka , na go diniyo phanalamatan so manga karoma niyo , na go daken mailai ko ped ko manga korang so aqal agoso agama a bandadakel si-i ko manga lalantas rekano i aqal , pitharo iyan : Ya Rasoulallah , Antonai korang si-i aqal ago si-i ko Agama ? pitharo iyan : So makapantag ko di katatarotop o aqal : na sabap sa so kashaksi o dowa a babae na timbang o sakatao a saksi a mama na giyanan na di kapaka tatarotop o aqal , nago matatap ko manga gagawi-i a di makapezambayang na go phaka boka ko Ramadhan na giyanan na kakokorang o agama “.
2- Ikadowa a dalil :
عَنْ أَبِي سَعِيْدٍ اْلخُدْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ النَّبِيَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ : " أَليسَ إذَا حَاضَتْ لَمْ تُصَلِّ ولَمْ تَصُمْ، فَذلكَ نُقْصَانُ دِينِهَا ". البخاري و مسلم
Pho-on a thothol ko Abie Said Al-Khudrie Radhiyallaho Anho a mata-an a so Nabi Sallallaho Alaihi Wasallam a pitharo iyan “ Ino badi igira a miya haidh so babae na di makapezambayang ago di makapephuwasa , na giyanan na kakokorang ko agama niyan “.
3- Ikatelo a dalil :
مَا رَوَاهُ اْلبُخَارِيُّ وَمُسْلِمٌ أَنَّ مُعَاذَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا ، قَالَتْ : “ سَأَلْتُ عَائِشَةَ ، فَقُلْتُ : مَا بَالُ الْحَائِضِ تَقْضِي الصَّوْمَ وَلَا تَقْضِي الصَّلَاةَ ؟ فَقَالَتْ : أَحَرُورِيَّةٌ أَنْتِ؟ قُلْتُ : لَسْتُ بِحَرُورِيَّةٍ ولَكِنِّي أَسْأَلُ ، قَالَتْ : كَانَ يُصِيبُنَا ذَلِكَ فَنُؤْمَرُ بِقَضَاءِ الصَّوْمِ وَلَا نُؤْمَرُ بِقَضَاءِ الصَّلَاةِ ” .
Miyapanothol o Bokharie agoso Muslim a mata-an a so Moadha Radhiyallaho Anha , pitharo iyan : Ini-iza aken ko A’isha , pitharo aken : Antonai pamikiran ka ko mahahaidh na phakabayad ko phuwasa na di phakabayad ko sambayang? Na pitharo iyan : Ino baka Harouriyah , ma-ana manga tao to a manga Khawarij a si-i sa inged a Haroura’ - a inged sa Al-Koufah – aya kawatan iyan sa Al-Koufah na dowa ka mile odi na 3.5 ka km , pitharo iyan a kena ba ako Harouriyah ogaid na iphagiza aken , pitharo iyan : “ Giyanan na pekhisogat rekami anan na ipezogo rekami so kabayadi ko phuwas na direkami isogo so kabayadi ko Sambayang “.
4- Ika pat a dalil na si-i ko Ijma’ :
Miya opakat so Ummah Islamiah sa so Ijma na dalil Shar-ey a so phakambowaton na khakowa a hokoman ko Shariah , na miyaopakat angkai a Ummah Islamiah miya ona miya ori ko kababaloi a haram so kaphuwa o mahahaidh , na giyanan a kababaloi niyan a Ijma na minithatanana den o manga tao a manga mamponai sa ilmo na da katawan a ba kiyazosopaka-an angkanan a Mas-alah , na sabap sa miya ijma so manga muslim na mostahil oba siran ma ijma ko kadadag , si Al-Imam An-Nawawie na aya katharo iyan si-i ko kitab a Sharho Al-Mohadhab na ;
“ فَأَجْمَعَتِ اِلأُمَّة عَلَى تَحْرِيْمِ الصَّوْمِ عَلَى اْلحَائِضِ وَالنُّفَسَاء ، وَعَلَى أَنَّهُ لاَ يَصِحُّ صَوْمَهَا ”.
“ Na miya opakat odi na miya ijma angkai a Ummah Islamiah sa kahaharam o kaphuwasa o mahahaidh agoso maninipas , ago miya opakat siran sa mata-an a di khapakai so kaphuwasa niyan .
Si-i bo taman pasin .
M***i Amiloddin Manggis Sharief
