08/02/2018
TAFSEER; AL-BAQARAH: 47
47. "Hay mbawataan o Esrail na tadmi niyo so mga limo a inipangalimoan akn rkano, go tadmi niyo a mataan a sakn na piyakalbi akn skano ko langowan a kaadn".
يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُوا نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَنِّي فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعَالَمِينَ.
Sompat dn aya o dii tano kandirugoda ko maana o Surah Al-Baqarah, tiyawag pman sharoman o Allah so mga Yahudi sa pitharo iyan: "Hay mbawataan o Esrail na tadmi niyo so mga limo a inipangalimoan akn rkano".
Miyawna so osayan anan ko ayat a ika 40.
Go inisompatiyanon: "Go tadmi niyo a mataan a sakn na piyakalbi akn skano ko langowan a kaadn".
Tadmi niyo a tigo Allah hay mga yahudi a pd sa mga limo akano na piyakalbi akn so mga palokloksan yo siiko langowan a kaadn.
Piyakandakl akn rkano so mga Nabi a go so mga Datu a go inituron akn rkano tigo Allah so mga kitab na siyana a da a tadman yo a da a unaan yo a mga tao a inipangalimoan o Allah na di kano pn phamaratiyaya a katawan yo so bnar?
Giya ayat aya na marayag a shabotnon a so mga Yahudi i piyakalbi o Allah ko langowan a kaadn.
Ogaid na adn a ayat a lagid oba niyan mishosoranga, so ayat a miya aloy ron a giya Umat aya o Muhammad (saw) i pinaka mapiya a Umat.
Pitharo o Allah sa Surah Ali Emran:
كنتم خير أمة أخرجة للناس تأمرون بالمعروف وتنهون عن المنكر... الآية
"Miyabaloy kano a pinaka mapiya a umat a miyatindos rabaw para ko kadandan o mga tao, pshogo kano sa mapiya na pshapar kano sa marata".
Na aya osayan anan na so mga Yahudi i pinaka mapiya sii ko masa eran a dapn makatalingoma so umat o Muhammad (saw).
Na so kiyapakatalingoma o Muhammad (saw) na miyabaloy so Umat yan a tindos rabaw ko mga tao, pinaka mapiya a Umat go phagawidan eran so kamapiyaan para ko kadandan o mga tao.
Antonai sabap a kiya baloy angkai a Umat a pinaka mapiya?
Na "Pshogo kano sa mapiya go pshapar kano sa marata" a tigo Allah, giyanan i sabap a kiya baloy tano a Umat a pinaka mapiya a Umat sangkai a kadandan o mga kaadn o Allah.
Kasogo sa mapiya go kasapar sa marata.
Na o pagilaya tano na pd a kiyasabapan sa kiyamorkai o Allah ko mga Yahudi na di eran ishapar so marata.
Pitharo o Allah:
"كانوا لا يتناهون عن منكر فعلوه"... الآية
"Aya btadiran na di eran ipshasapara so marata a diiran manggalbk".
Mga papasang i kasugo sa mapiya na di siran shapar sa marata, na kiyamorkaan siran o Allah.
Na giya umat aya o Nabi (saw) na miyabaloy siran a pinaka mapiya sabap sa ipshogo eran so mapiya na ipshapar eran so marata, di anan khapakay a makamblag.
Na aypandapat yo ko sabaad imanto ko mga tao a ipshapar eran so kasapar sa marata kagiya kon a kapamagatakiya, khasabapan kon sa di kaphagayonayon.
Aya maptharo akn na so kaatakiya ko ribat na Wajib ka giyanan i kasapar sa marata.
So ribat a go so bnar na di khapakay a pakapagayonn, na gophoon so bnar na ayonan yan so ribat na mimbaloy pn a ribat.
O kabaya iyo so kapagisaisa na taplkn yo so nganin a galbk yo a di makasosogat ko pandoan o Nabi (saw).
Giya angkanan a mga tao a dadawayn eran so pshapar sa marata na aya shayanan eran na so mga Yahudi, banda kabaya eran na kamorkaan siran mambo o Allah sa lagid o kiyamorkai niyan ko mga Yahudi.
Gona: So marata na dowa:
1. Dosa a masoln a diiron kanggalbka o baradosa; na aya wajib rka a pagari niyan na kasaparan ka sa masoln, ka wajib so kasapngi ngka ko paawing o pagaringka a Muslim.
Pitharo o Nabi (saw): "Sa tao a sapngan yan so pagari niyan a Muslim na shapngan mambo o Allah sa alongan a mawri".
2. Dosa a mapayag, dosa a miyarinayag, si aki oto na sharonsarongan dn a dii niyan kanggalbk sa marata, papayagn yan so galbk yan a karibatan.
Na wajib a kasaparan ka sa marayag ka an main'ngka o mga tao so ribat na ankiran di phakararad.
Ka amay ka miyarinayag so karibatan na tigo sabaad oba giyoto dn i bnar na wajib a mapakarayag ko madakl a tao.
Go pd dn sa balas o galbk yan a kapkharinayag yan, piyayag yan so marata a inipagandisan yan na phayagn so btad yan.
So mga tao a mindarowaka a inisugo o Allah so kalphadi kiran na aya katharo o Allah na:
وليشهد عذابهما طائفة من المؤمنين.
"Go kailangan a kasaksian o madakl a tao so kaplphadi kiran". Ayat anan sa Surah Al-Nur
An mapayag ko mga tao a giyaya na marata aya, aniran di maphnggalbk.
Na aypandapat yo ko mga tao a isapar ka so marayag a karibatan na tigiran a miyadosa ka ka dangka sapngi so pagari ngka.
Ati da niyan sapngi a ginawa niyan na sakn ishapngon?
Liyawanan o sabaad so mga atoran a inibtad o Allah, kagiya miyakasowa magalip na plawan sa tipho.
Rilaan tano o Allah, liwanagan yan rkitano so nganin a di rkitano makaliliwanag.
Giya ayat aya na aya pd a mapapadalmon na inipangalimoan tano o Allah sa pithibarang a limo, na balowin tano oto a tadman tano a mapiya ko Allah na shoasoatn tano sa lagid dn o kiyasogoa niyan rkitano.
Pakambarakatn rkano o Allah so Qur-an a sslaan.
- Shaikh Muhd-ata Abdulkarim
