Ambagan 2013 Pambansang Kumperensiya sa Wika

Ambagan 2013 Pambansang Kumperensiya sa Wika 25,26,27 Hulyo 2013
Leong Hall, Ateneo de Manila University
Keynote speaker: Bro. Armin A. Luistro,

Ang proyektong Ambagan ay proyekto ng Filipinas Insitute of Translation na ginaganap kada dalawang taon. Ang pinakaunang Kumperensiya ng Ambagan ay ginanap noong 5-6 Marso 2009 na kinatampukan ng mga salita mula sa mga wikang Bikol, Cebuano, Hiligaynon, Ilokano, Ifugao, Kinaray-a, Magindanaw, Maranao, Kapampangan, Pangasinan, Tagalog, Tausug, at Waray. Itinakda sa Konstitusyong 1987 na Filipino an

g ating wikang pambansa. May probisyon din dito tungkol sa pagpapaunlad ng Filipino gaya ng sumusunod:

Ang wikang pambansa ng Pilipinas ay Filipino. Samantalang nalilinang, ito ay dapat payabungin at pagyamanin pa salig sa umiiral na mga wika ng Pilipinas at sa iba pang mga wika. (Artikulo VIV, Seksiyon 6)

Ang proyektong Ambagan ay kumikilala sa probisyong pangwika na ito sa Konstitusyon. Nagpapanukala ito ng isang estratehiya sa pagpapayaman ng wikang Filipino—ang paghalaw mula sa kaban ng bokabularyo ng iba’t ibang wika sa Filipinas upang ilahok sa korpus ng wikang pambansa. Isang magandang halimbawa nito ang salitang pay-yo (may varyant na payaw at payew) ng mga taga-Cordillera. Sa mahabang panahon, karaniwang mababasa sa mga teksbuk sa araling panlipunan ang taguring rice terraces o hagdan-hagdang palayan para tukuyin ang ehemplong ito ng katutubong teknolohiyang pang-agrikultura. Nito na lamang naging popular ang paggamit ng salitang pay-yo dahil na rin sa pagtatampok sa konsepto ng wikang Filipino bilang wikang patuloy na nililinang batay sa iba’t ibang wika sa Filipinas. Ang mga salitang tulad ng pay-yo ay hindi lamang mahalaga dahil sa pagbibigay sa atin nito ng pantumbas sa mga konseptong karaniwang ipinahahayag natin sa wikang banyaga. Higit na makabuluhang itampok ito upang tuluyan at ganap na makilala natin ang ating mga kapatid sa iba’t ibang panig ng bansa at makilala natin ang ating sarili bilang mga Filipino. Sa kumperensiyang ito, ilalahad ang mga saliksik tungkol sa mga salita mula muna sa sampu (10) hanggang labindalawang (12) pangunahing wika sa Filipinas. Inaasahang maitampok ang mga salitang may natatanging kahulugan sa kultura at kasaysayan ng grupong etnolingguwistiko. Bawat tagapagsalita ay magtataguyod ng isang salita mula sa isang wika sa Filipinas at maaaring tumalakay sa sumusunod:

Kahulugan ng bawat salita;
Kasaysayan o etimolohiya ng bawat salita;
Paghahambing ng bawat salita sa ibang mga salitang kahawig ngunit may ibang kahulugan;
Iba’t ibang posibleng gamit ng bawat salita; at
Paliwanag kung bakit mahalaga na mailahok ang salita sa korpus ng wikang pambansa. Dapat idiin na hindi lamang mahalaga ang mga salitang mapapatampok sa kumperensiya. Higit pa, mahihikayat at mabibigyan ng modelo ang mga gumagamit ng iba’t ibang wika sa Filipinas upang sila mismo ang mag-ambag sa pagpapaunlad ng wikang pambansa.

19/03/2024

Mabuhay ka Ricky Lee! 🦉🍸❤️Nasa alaala ka Carina C David🙏🙏🙏❤️

IMBITASYON MULA SA UNYON NG MGA MANUNULAT SA PILIPINAS (UMPIL). SA MARTES NA PO ITO, PEBRERO 20, IKA-3:00 NG HAPON, SA G...
15/02/2024

IMBITASYON MULA SA UNYON NG MGA MANUNULAT SA PILIPINAS (UMPIL). SA MARTES NA PO ITO, PEBRERO 20, IKA-3:00 NG HAPON, SA GIMENEZ GALLERY NG UP DILIMAN. MANGYARI LAMANG PONG MAGREHISTRO SA LINK NA NASA IBABA NG MENSAHE. SALAMAT PO.

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=796159519193652&id=100063988327658&mibextid=Nif5oz

TODAY at 3pm!

LEILA DE LIMA talks on “GENDER and OPPRESSION”
at the 2024 ADRIAN CRISTOBAL LECTURE

The Honorable Leila de Lima, politician, lawyer, human rights activist and law professor will be this year’s featured lecturer for the 2024 Adrian E. Cristobal Lecture Series. The event will be on February 20, 2024, 3pm at the Gimenez Gallery of the University of the Philippines, Diliman.

The Cristobal family established the Adrian E. Cristobal Lecture Series in collaboration with the Unyon ng Mga Manunulat sa Pilipinas (UMPIL) or the Writers’ Union of the Philippines. It aims to honor the intellectual legacy of the late renowned writer and former UMPIL Chair Emeritus. In each lecture, a renowned Filipino intellectual delivers a keynote speech on a topic related to a current socio-political condition in the country or a cultural development. Past lecturers include Gemino Abad (2011), Virgilio Almario (2012), Resil Mojares (2013), Reynaldo Ileto (2014), Solita Monsod (2015), Marites Vitug (2016), Alfred Yuson (2017), Soledad Reyes (2018), Cristina Pantoja Hidalgo (2019), Antonio Carpio (2020), Ninotchka Rosca (2021), Sheila Coronel (2022), and Inday Espina Varona (2023).

De Lima served as Chairperson of the Commission on Human Rights under the administration of Gloria Macapagal Arroyo from 2008 to 2010. Her two-year term covered high-profile cases such as the Davao Death Squad in which former president Duterte was involved, human rights cases against General Palparan, and the Maguindanao Massacre. In 2010, she was offered the position of Secretary of Justice by President Benigno Aquino III’s cabinet, which she carried out from 2010-2015. In 2016, de Lima won a senate seat under Koalisyon ng Daang Matuwid of the Liberal Party. As a senator, she condemned the Philippine Drug War and urged Congress to investigate the extrajudicial killings of drug suspects. Barely a year later, de Lima was arrested on trumped-up charges of drug trafficking, among others. In 2022, immediately after Duterte’s term, all major witnesses to the charges against de Lima recanted their testimonies. On November 13, 2023, the Muntinlupa RTC granted de Lima’s petition for bail on her remaining drug charge, guaranteeing her release after six years in detention.

The lecture is jointly presented by the Cristóbal Family, UMPIL, the College of Arts and Letters of the University of the Philippines Diliman, and the Ignacio B. Gimenez Foundation, Inc. The event is open to the public. Everyone is invited but we need you to register for a controlled number of attendees . Kindly confirm attendance by filling out this form (closed but you can still go)

portrait by Mel Vera Cruz

17/08/2022

𝗟𝗜𝗕𝗥𝗘𝗡𝗚 𝗦𝗘𝗠𝗜𝗡𝗔𝗥 𝗧𝗨𝗡𝗚𝗞𝗢𝗟 𝗦𝗔 𝗪𝗜𝗞𝗔𝗡𝗚 𝗙𝗜𝗟𝗜𝗣𝗜𝗡𝗢, 𝗜𝗗𝗔𝗗𝗔𝗢𝗦 𝗦𝗔 𝗕𝗔𝗧𝗔𝗡𝗚𝗔𝗦!

Ang Katipunan sa Kultura at Kasaysayan (K*K2022) sa pakikipagtulungan sa Batangas Eastern Colleges (BEC), Sentro ng Wikang Filipino - UP Diliman (SWF-UPD), at Filipinas Institute of Translation, Inc. (FIT) ay magdaraos ng seminar na 𝗙𝗜𝗟𝗜𝗣𝗜𝗡𝗢 𝗡𝗚𝗔𝗬𝗢𝗡: 𝗠𝗚𝗔 𝗣𝗥𝗢𝗕𝗟𝗘𝗠𝗔 𝗔𝗧 𝗜𝗦𝗬𝗨 𝗡𝗚 𝗪𝗜𝗞𝗔𝗡𝗚 𝗣𝗔𝗠𝗕𝗔𝗡𝗦𝗔, ngayong 𝟭𝟵-𝟮𝟬 𝗔𝗴𝗼𝘀𝘁𝗼 𝟮𝟬𝟮𝟮, 8:00 n.u.-5:00 n.h, sa Batangas Eastern Colleges Campus Gymnasium, Javier St., Poblacion, San Juan, Batangas.

Tampok bilang pangunahing tagapanayam si 𝗣𝗮𝗺𝗯𝗮𝗻𝘀𝗮𝗻𝗴 𝗔𝗹𝗮𝗴𝗮𝗱 𝗻𝗴 𝗦𝗶𝗻𝗶𝗻𝗴 𝗩𝗶𝗿𝗴𝗶𝗹𝗶𝗼 𝗦. 𝗔𝗹𝗺𝗮𝗿𝗶𝗼 na tatalakay sa kasaysayan ng wikang pambansa. Magbibigay rin ng panayam sina 𝗗𝗿. 𝗚𝗮𝗹𝗶𝗹𝗲𝗼 𝗦. 𝗭𝗮𝗳𝗿𝗮, 𝗗𝗿. 𝗝𝗮𝘆𝘀𝗼𝗻 𝗗. 𝗣𝗲𝘁𝗿𝗮𝘀, at 𝗔𝘀𝘀𝘁. 𝗣𝗿𝗼𝗳. 𝗘𝗶𝗹𝗲𝗻𝗲 𝗔𝗻𝘁𝗼𝗶𝗻𝗲𝘁𝘁𝗲 𝗚. 𝗡𝗮𝗿𝘃𝗮𝗲𝘇 upang talakayin naman ang tungkol sa pagpaplanong pangwika, at intelektuwalisasyon at estandardisasyon ng wikang pambansa.

Isa itong 𝗟𝗜𝗕𝗥𝗘𝗡𝗚 in-person seminar ngunit ipapalabas din sa mga page ng K*K 2022, BEC, SWF-UPD, at ng FIT. May Sertipiko ang paglahok sa Seminar na ito. Mangyaring magmensahe lang sa FB Page ng Batangas Eastern Colleges para sa detalye.

Maaari ding makabili ng pinakaunang mga kopya ng bagong aklat ni NA Virgilio S. Almario na 𝙎𝙖𝙥𝙖𝙣𝙩𝙖𝙝𝙖𝙣𝙜 𝙒𝙞𝙠𝙖 (UST, 2022) at 𝙈𝙜𝙖 𝙋𝙤́𝙤𝙣, 𝙢𝙜𝙖 𝙋𝙞𝙮𝙤́𝙣, 𝙢𝙜𝙖 𝙋𝙪𝙨𝙤́𝙣𝙜, 𝙄𝙨𝙖𝙣𝙜 𝙋𝙪́𝙨𝙤𝙣𝙜 (San Anselmo Press, 2022) na parehong kalalabas lamang sa Press.



*K2022

01/08/2022

𝗞𝗔𝗥𝗔𝗡𝗜𝗪𝗔𝗡

Paano ba lilikumin ang mga buhangin
Ng araw-araw para bumuo ng bagong dalampasigan
At walâng maiwaglit sa ísip,
Walâng masiil ang umiiral at nakamihasnan?

Bulaklak, hindi ka karaniwan
Ngunit hindi ka bubukad
Kung walâng karaniwang ugat sa bitak
Ng lupaing karaniwa’y dinadapurak ng bagyo’t dilim.
Hindi masasaid ang luhang nagpaalat
At nagburak sa bawat karaniwang labak ng alaala.
Kahit karaniwan ang lindol at digma,
Higit na karaniwan ang mga bulág at busabos
Sa pilapil at bangketa ng panahon.

Hindi rin nagtataksil ang karaniwang talaksan
Ng walâng-pangalang mga lagas na ngipin sa banig;
Noon at ngayon,
Di-mahulugang karayom ang mga pangarap
Na musmos pa’y nakapiit na
Sa mga lumaganap at karaniwang rehas ng dawag
Sa mga karaniwang bakuran ng dampa’t guho—
Silá ang higit na karaniwan kaysa aserong tulay
At hambog na gusali ng agham.

Sapagkat basura ang kabihasnan,
Sapagkat basura ang kasaysayan,
Sapagkat basura ang kabihasnan at kasaysayan
Ng kasalukuyan,
Karaniwan ang mga mapanlinlang na balita
Kaysa saliksik ng katunayan.
Nakalutang sa himpapawid ang mga bangkay
Ng antigong alamat at inasnang parikalà—
Higit na karaniwan at mga tíla tagpong panatag
Kaysa kislap ng kopita.

Sapagkat karaniwan ang karimlan
Dapat sindihan ang karaniwang nalímot na gasera.
Sapagkat karaniwan ang lumbay
Dapat buklatin ang karaniwang ilahas na halakhak.
Sapagkat karaniwan ang usok
Dapat magpasiklab ng karaniwan ay bawal na bahaghari
Upang mabanaag
Ang mga papag at dulang, ang mga araro’t lambat;
Upang matampok ang tumpak na hugis ng bundok at batis,
Upang matupad ang angkop na tungkulin ng bagwis,
Ng kamao, kamera’t panúlat,
Upang maging karaniwan at malinaw ang bakás
Ng matatalino’t masisiglang talampakan,
Ang kilapsaw ng masisipag na katig at pardiyas
Sa karaniwang dalampasigan ng buhangin at alon.

At maging di-karaniwan ang araw-araw.

Rio Alma
3 Hulyo 2022

07/03/2022

SARANGGOLA NG PAG-ASA
10-Araw na Panata para sa Kaganapan ng Gobyernong Tapat
17-26 Abril 2022
------

Itinataguyod ng Katipunan sa Kultura at Kasaysayan (K*K2022), kasama ang iba-ibang organisasyon sa Filipinas, ang proyektong SARANGGOLA NG PAG-ASA: 10 Araw na Panata para sa Kaganapan ng Gobyernong Tapat na isasagawa mula Abril 17, araw ng Pink Moon (tawag sa kabilugan ng buwan sa Abril), at nagkataon din, Pasko ng Pagkabuhay, at tatagal hanggang Abril 26. Pinakatampok ang aktibidad na Saranggola ng Pag-asa, na kapapalooban ng sabay-sabay na pagpapalipad ng saranggola sa buong bansa. Idaraos ito sa Abril 23, kaarawan ng pinakakarapat-dapat na kandidato sa pagkapangulo ngayong 2022, si Leni G. Robredo.

Para sa kompletong detalye tungkol sa pagsasagawa ng proyekto, i-download dito:
https://tinyurl.com/Saranggola-2022

Para sa mga tanong at paglilinaw, maaaring mag-email sa [email protected].






[Artwork by Robert Alejandro]

20/02/2022
07/06/2021

May bagong librong paparating! Excited na akong basahin at amuyin ito! Paborito ko ang amoy ng pahina ng mga bagong libro. Nagbibigay ito ng tunay na kasiyahan!

Ikaw, ano ang nararamdaman mo tuwing umaamoy ng bagong libro?


Address

Rm. 2082 Faculty Center, University Of The Philippines Diliman
Quezon City
1101

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Ambagan 2013 Pambansang Kumperensiya sa Wika posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The University

Send a message to Ambagan 2013 Pambansang Kumperensiya sa Wika:

Share