Katedra Filologii Klasycznej Uniwersytetu Łódzkiego / Classics Lodz PL

13/05/2026

Już jutro!
Ostatnie spotkanie z cyklu “Poszukiwania…” poświęcone będzie tragedii Ajschylosa “Prometeusz w okowach” ⛓️

To utwór, który wywarł ogromny wpływ na kulturę europejską. Mit o dobroczyńcy ludzkości, który wbrew bogom ofiarowuje się, aby przynieść ludziom wyjątkowo pożyteczny dar, jakim jest ogień, do dziś porusza wyobraźnię.
A jak współcześnie spoglądamy na heroizm? na dobro, które trzeba opłacić cierpieniem?

Szczegółowe informacje oraz newsletter związany z cyklem dostępny na stronie fundacji Arista (link w komentarzu, tam także link do spotkania na platformie Teams).
Ze względu na trudności i problemy techniczne transmisja wykładu w otwartym dostępie będzie również na stronie Fundacji.

Ks. prałat dr hab. Janusz Lewandowicz – Dyrektor Instytutu Studiów Wyższych Archidiecezji Łódzkiej, Dziekan Archikatedralnej Kapituły Łódzkiej, rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Łodzi w latach 2000-2013. Habilitację uzyskał na podstawie dysertacji: Klasztory, mnisi, mniszki. Obraz życia monastycznego w Registrum epistularum Grzegorza Wielkiego na tle prawa cesarskiego i kościelnego. Doktorat w zakresie literaturoznawstwa: Bachantki Eurypidesa jako dramat religijny. Magisterium: Funkcja mitu eschatologicznego w Fedonie Platona. Tłumacz traktatów Plotyna opublikowanych w: Plotyn, Dzieła wszystkie, t. 1: Porfiriusz, Żywot Plotyna. Plotyn, Traktaty 1-21, tłum. M. Podbielski, H. Podbielski, J. Lewandowicz, A. Zhyrkova, Kraków 2023.

16/04/2026

Widzimy się dziś o 15:00 w sali 1.49

Serdecznie zapraszamy na sesję poświęconą stuleciu podręcznika Mariana Goliasa pt.
Wstępna nauka języka greckiego,
organizowaną przez Oddział Łódzki PTF.

Wydarzenie odbędzie się w czwartek 16 kwietnia b.r. o godz. 15.00 (do ok. 19.00) w Łodzi, w gmachu Wydziału Filologicznego UŁ (sala 1.49) i zdalnie przez MS Teams.

Ci, którzy przybędą osobiście, proszeni są o przyniesienie własnych - nieważne, jak bardzo zaczytanych - egzemplarzy podręcznika Goliasa; zrobimy z nich miniwystawę na czas sesji.

Osoby, które zechcą przed południem odwiedzić grób ś.p. Mariana Goliasa, spotkają się o godz. 11.00 przy wejściu na katolicką część Starego Cmentarza w Łodzi, przy ul. Ogrodowej 39.

27/03/2026

Serdecznie zapraszamy na sesję poświęconą stuleciu podręcznika Mariana Goliasa pt.
Wstępna nauka języka greckiego,
organizowaną przez Oddział Łódzki PTF.

Wydarzenie odbędzie się w czwartek 16 kwietnia b.r. o godz. 15.00 (do ok. 19.00) w Łodzi, w gmachu Wydziału Filologicznego UŁ (sala 1.49) i zdalnie przez MS Teams.

Ci, którzy przybędą osobiście, proszeni są o przyniesienie własnych - nieważne, jak bardzo zaczytanych - egzemplarzy podręcznika Goliasa; zrobimy z nich miniwystawę na czas sesji.

Osoby, które zechcą przed południem odwiedzić grób ś.p. Mariana Goliasa, spotkają się o godz. 11.00 przy wejściu na katolicką część Starego Cmentarza w Łodzi, przy ul. Ogrodowej 39.

16/03/2026

Z wielkim smutkiem żegnamy
prof. dr. hab. Ignacego Ryszarda Dankę (1936-2026).

Filologa klasycznego i indoeuropeistę, wieloletniego kierownika naszej Katedry, założyciela Sekcji Indoeuropejskiej przy Oddziale Łódzkim Polskiego Towarzystwa Filologicznego oraz zasłużonego członka PTF.

Był uczonym, który współtworzył nasze środowisko akademickie i przez lata kształcił kolejne pokolenia filologów.

Rodzinie, Bliskim oraz całemu łódzkiemu środowisku akademickiemu składamy wyrazy szczerego współczucia.

Requiescat in pace.

Uroczystości pogrzebowe odbędą się w środę, 18 marca 2026 roku, o godz. 12:00 na cmentarzu parafialnym w Kalonce koło Łodzi.

Na stronie internetowej PTF można przeczytać biogram profesora Ryszarda Danki autorstwa prof. dr hab. Tomasza Witczaka (link w komentarzu).

06/03/2026

Katedra Filologii Klasycznej UŁ wraz z Instytutem Studiów Wyższych Archidiecezji Łódzkiej, Łódzkim Oddziałem Polskiego Towarzystwa Filologicznego i Fundacją ARISTA organizuje cykl wykładów o literaturze pt. „Poszukiwania...”.
Celem cyklu jest przybliżenie bogactwa literatury antycznej.

Wydarzenia będą odbywały się raz w miesiącu w czwartek.
Wstępne terminy:
- 12 marca – Bachantki: Między naturą a cywilizacją
- 16 kwietnia – Alkestis: Człowiek i śmierć
- 14 maja – Prometeusz w okowach: Człowiek a dobro wspólne.

Temat: Bachantki: Między naturą a cywilizacją
Kolejne spotkanie z cyklu „Poszukiwania…” (12 marca) poświęcone będzie Bachantkom Eurypidesa. Refleksja obejmie zachowania społeczne wyznaczone przez cywilizację – zachowania, które nie zaspokajają człowieka. Człowiek potrzebuje również kontaktu z naturą poza ramami cywilizacji. Musi ulec zapamiętaniu – oddać się dionizyjskiemu szałowi. Człowiek musi porzucić wszystko, co jest w porządku codziennym. Potrzebuje wyjść poza racjonalność ku misterium, ku tajemnicy.

Szczegółowe informacje oraz newsletter związany z cyklem dostępny jest na stronie internetowej fundacji Arista – link w komentarzu poniżej.

ks. prałat dr hab. Janusz Lewandowicz – Dyrektor Instytutu Studiów Wyższych Archidiecezji Łódzkiej, rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Łodzi w latach 2000-2013. Habilitację uzyskał na podstawie dysertacji: Klasztory, mnisi, mniszki. Obraz życia monastycznego w Registrum epistularum Grzegorza Wielkiego na tle prawa cesarskiego i kościelnego. Doktorat w zakresie literaturoznawstwa: Bachantki Eurypidesa jako dramat religijny. Magisterium: Funkcja mitu eschatologicznego w Fedonie Platona. Tłumacz traktatów Plotyna opublikowanych w: Plotyn, Dzieła wszystkie, t. 1: Porfiriusz, Żywot Plotyna. Plotyn, Traktaty 1-21, tłum. M. Podbielski, H. Podbielski, J. Lewandowicz, A. Zhyrkova, Kraków 2023.

20/02/2026

Katedra Filologii Klasycznej UŁ wraz z Instytutem Studiów Wyższych Archidiecezji Łódzkiej, Łódzkim Oddziałem Polskiego Towarzystwa Filologicznego i Fundacją ARISTA organizuje cykl wykładów o literaturze pt. „Poszukiwania...”. Celem cyklu jest przybliżenie bogactwa literatury antycznej. Wydarzenia będą odbywały się raz w miesiącu w czwartek. Wstępne terminy:

· 26 lutego – Antygona: Mądrość prawodawstwa

· 12 marca – Bachantki: Między naturą a cywilizacją

· 16 kwietnia – Alkestis: Człowiek i śmierć

· 14 maja – Prometeusz w okowach: Człowiek a dobro wspólne.

Kolejny wykład (26 lutego) cyklu „Poszukiwania...” poświęcony będzie utworowi, który wywierał i wywiera ogromny wpływ na kulturę europejską – Antygona Sofoklesa. Prelegent ukaże nowe – oparte o analizę filologiczną – odczytanie klasycznego dzieła, zwracając szczególną uwagę na filozofię prawa. Prelegent wskaże współczesne trudności prawne oraz zwróci uwagę na wykorzystanie mądrości starożytnych we współczesnym prawodawstwie.

ks. prałat dr hab. Janusz Lewandowicz – Dyrektor Instytutu Studiów Wyższych Archidiecezji Łódzkiej, rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Łodzi w latach 2000-2013. Habilitację uzyskał na podstawie dysertacji: Klasztory, mnisi, mniszki. Obraz życia monastycznego w Registrum epistularum Grzegorza Wielkiego na tle prawa cesarskiego i kościelnego. Doktorat w zakresie literaturoznawstwa: Bachantki Eurypidesa jako dramat religijny. Magisterium: Funkcja mitu eschatologicznego w Fedonie Platona. Tłumacz traktatów Plotyna opublikowanych w: Plotyn, Dzieła wszystkie, t. 1: Porfiriusz, Żywot Plotyna. Plotyn, Traktaty 1-21, tłum. M. Podbielski, H. Podbielski, J. Lewandowicz, A. Zhyrkova, Kraków 2023.


KMK Koło Młodych Klasyków UŁ

20/02/2026

Zapraszamy do lektury monografii autorstwa pracowniczki naszej Katedry, dr Katarzyny Chiżyńskiej, pt. "Scholia Medicea in Æschyli Persas – opracowanie, przekład, komentarz".
Publikacja po raz pierwszy udostępnia polskojęzycznym odbiorcom kompletny zbiór komentarzy antycznych odnoszących się do tragedii "Persowie" Ajschylosa.

Scholia, jakie powstawały na przestrzeni wieków, są dla nas unikatowym świadectwem recepcji antycznych tradycji słownych oraz przemian na polu ich interpretacji. Dr Chiżyńska podejmuje refleksję nad ich statusem gatunkowym, strukturą i funkcjami, a także nad ich znaczeniem dla współczesnych badań nad kulturą starożytną.

Publikacja znacząco poszerza dostęp do materiału źródłowego, dotąd zarezerwowanego niemal wyłącznie dla wąskiego grona specjalistów. Łączy przy tym perspektywę filologiczną z historyczną i teatrologiczną, pokazując, że scholia same w sobie stanowić mogą klucz do pogłębionego rozumienia tekstu dramatycznego i jego tradycji.

Doskonała okazja do rozpoczęcia przygotowań do zbliżającej się, 2500. rocznicy pierwszego wystawienia tragedii Persowie Ajschylosa - ta przypada już za trzy lata!

Link do strony naszego Wydawnictwa, z której można bezpłatnie pobrać publikację, zamieszczamy w komentarzu.

12/02/2026

Nakładem Wydawnictwa Uniwersytetu Jagiellońskiego ukazała się (w języku polskim) monografia prof. Floriana Stegera "Medycyna antyczna".

Za przygotowanie polskich przekładów ze starogreki i łaciny oraz za wybór źródeł, które zostały już przetłumaczone na język polski, odpowiedzialne były osoby współtworzące naszą Katedrę:
dr Sylwia Krukowska, dr Aneta Tylak i dr Jan Skarbek‑Kazanecki.

Zachęcamy do lektury. Link do strony Wydawnictwa w komentarzu poniżej.

🥼Etyczne wyzwania współczesnej medycyny należy postrzegać w perspektywie historycznego rozwoju norm oraz ze świadomością ich kontekstualnych powiązań. Geneza tych norm sięga starożytności i w dzisiejszej dyskusji nad etyką w medycynie trzeba uwzględniać ów kontekst.
📕Temu między innymi służy niniejszy zbiór. Aby unaocznić wzajemne relacje elementów ukazanego w książce procesu rozwoju medycyny, przyjęto szeroką perspektywę czasową – od wczesnych cywilizacji wysokorozwiniętych po Bizancjum.
📕W każdym rozdziale znajduje się krótkie wprowadzenie do epoki lub tematu wraz z odesłaniami do tekstów źródłowych, które są drukowane w jego drugiej części. Źródła te, zaprezentowane w języku oryginalnym i w tłumaczeniu na język polski, obejmują świadectwa ukazujące zarówno historię idei, ważne tradycje myślowe, jak i praktykę życia codziennego. W pracy zamieszczono także materiał ilustracyjny, podkreślający znaczenie kultury materialnej w badaniach nad starożytnością.
🔴Florian Steger "Medycyna antyczna" 👉https://wuj.pl/ksiazka/medycyna-antyczna

22/01/2026

[Erasmus+ 2026/27 – rekrutacja rusza już 26 stycznia]

Drogie Osoby studiujące,
zachęcamy Was do udziału w rekrutacji do programu stypendialnego Erasmus+ na rok akademicki 2026/2027. Program umożliwia odbycie semestru studiów na uczelni partnerskiej za granicą, rozwój kompetencji językowych, zdobycie cennego doświadczenia akademickiego, poznanie ludzi, odmianę i odpoczynek od rutyny…

Rekrutacja prowadzona będzie w systemie USOSweb:
od 26.01.2026 r. (poniedziałek), godz. 11:00
do 23.02.2026 r. (poniedziałek), godz. 11:00

[Spotkanie informacyjne]
Dla osób zainteresowanych udziałem w programie organizowane jest spotkanie informacyjne poświęcone zasadom rekrutacji oraz przygotowaniu wniosku:

📅 piątek, 30.01.2026 r.
🕛 godz. 12:00
📍 aula A3

Serdecznie zapraszamy do udziału.

17/01/2026

Z radością przekazujemy informację o nowej publikacji dr hab. Joanny Papiernik poświęconej twórczości Isotty Nogaroli: urodzonej w 1418 r. humanistki z Werony, określanej jako jedna z „najbardziej uczonych kobiet wczesnego renesansu” (M. K. Ray, Writing Gender).

Jak pisze prof. Papiernik:
"W okresie renesansu kobiety z tak możnych rodów jak Nogarola zazwyczaj miały dwie opcje – albo wyjście za mąż, albo wstąpienie do zakonu, Isotta zrezygnowała z zamążpójścia, ale i nie zdecydowała się na życie we wspólnocie zakonnej. Postanowiła pozostać przy rodzinie i zająć się najpierw studiami humanistycznymi, potem zaś filozoficznymi i teologicznymi, zadzierzgując przy tym (głównie korespondencyjne) przyjaźnie z ludźmi Kościoła, politykami, literatami." (s. 11).

Podkreślmy, że publikacja jest dostępna na stronie Repozytorium UŁ (link w komentarzu).
Gratulujemy!

Z radością dzielimy się wieścią o ukazaniu się nowej monografii dr hab. Joanny Papiernik, prof. UŁ z Instytut Filozofii UŁ i Center for the Philosophy of Nature // Centrum Filozofii Przyrody UŁ. 📚

Publikacja poświęcona jest Isotcie Nogaroli – jednej z najwybitniejszych intelektualistek włoskiego renesansu oraz jednej z pierwszych filozofek europejskiego humanizmu. Publikacja przybliża jej dorobek na tle rozwoju humanizmu oraz renesansowych debat o naturze kobiety.

Monografia rekonstruuje intelektualny portret Isotty Nogaroli (1418–1466), ukazując jej twórczość w kontekście odradzającego się zainteresowania klasyczną myślą etyczną oraz humanistycznej kultury XV wieku. Autorka przedstawia drogę życiową Nogaroli, która – rezygnując z małżeństwa i życia zakonnego – wybrała niezależną ścieżkę studiów humanistycznych, filozoficznych i teologicznych.

Publikacja została sfinansowana ze środków Center for the Philosophy of Nature // Centrum Filozofii Przyrody UŁ oraz jest dostępna w otwartym dostępie (open access) - link odnajdą Państwo w komentarzach.

👉 Więcej o publikacji tutaj: https://www.filozofia.uni.lodz.pl/aktualnosci/szczegoly/nowa-monografia-prof-joanny-papiernik-o-isotcie-nogaroli-pionierce-filozofii-renesansowej

Wydział Filozoficzno-Historyczny Uniwersytet Łódzki Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego