18/03/2026
✅Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego ogłosiło wyniki naboru do Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki w module Dziedzictwo narodowe (konkurs 12). Do konkursu zgłoszono 189 wniosków. Minister zakwalifikował do oceny merytorycznej 128 wniosków. Wśród nagrodzonych projektów przeznaczonych do dofinansowania znalazł się projekt przygotowany pod kierunkiem dr hab. Hanny Witczak, prof. KUL „Człowiek kanciasty – Jan Gwiazdomorski jako ikona polskiego prawa prywatnego”.
✅W skład zespołu badawczego weszli przedstawiciele kilku polskich jednostek naukowo-badawczych: prof. dr hab. Adam Doliwa (Uniwersytet w Białymstoku), prof. dr hab. Mariusz Załucki (Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego), dr hab. Magdalena Rzewuska (Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie), dr hab. Maciej Rzewuski, prof. UWM (Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie), dr hab. Jacek Widło, prof. Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, dr Agnieszka Kawałko (KUL), dr Jacek Trzewik (KUL) oraz Marcin Krzysztofik (Instytut Pamięci Narodowej).
✅Celem projektu jest analiza i upowszechnienie materiału badawczego na temat osoby Profesora Gwiazdomorskiego, Jego osiągnięć w pracy naukowej i dydaktycznej oraz wpływu dorobku na kształtowanie świadomości społecznej (tym bardziej, że część prac Profesora nie doczekała się polskiego tłumaczenia, pozostając poza obiegiem naukowym). Projekt ma charakter wybitnie wielopłaszczyznowy, interdyscyplinarny, z uwzględnieniem nauk humanistycznych. Taki charakter projektu determinuje specyfikę planowanych badań, nie tylko edytorsko-dokumentacyjno-słownikowych, ale również ściśle związanych z krytyczną analizą opracowań naukowych Profesora. Kompleksowa analiza dorobku wymaga przeprowadzenia analizy językowej, jako metody właściwej naukom humanistycznym, nie tylko prac ściśle prawniczych odzwierciedlających zainteresowania badawcze Profesora, ale również Jego opublikowanych prac wspomnieniowych, które z uwagi na specyfikę języka i strukturę przekazu, niezwykle uporządkowany sposób relacjonowania i analizy faktów, stanowią ewenement we wspomnieniowej literaturze obozowej.
✅Projekt zakłada przeprowadzenie kwerend dokumentacyjno-historycznych i naukowych w archiwach i bibliotekach oraz wywiadów z wychowankami, podczas których pozyskane zostaną materiały związane z pracą zarówno naukową, dydaktyczną i etosem pracy Profesora. Pozwolą one kompleksowo odtworzyć nie tylko zakres badań, ale także etapy kariery akademickiej i działalność dydaktyczną. Badanie akt osobowych umożliwi również odtworzenie aspektów życia rodzinnego i ukazanie postawy społecznej Profesora oraz jego pozanaukowej działalności. Wobec bogatej aktywności pozanaukowej Profesora, konieczne będą też kwerendy w Archiwum Narodowym w Krakowie (radny m. Krakowa) oraz w Centralnym Archiwum Wojskowym (kariera wojskowa). Osobna część badań obejmie okres tragicznych doświadczeń wojennych (obóz koncentracyjny w Sachsenhausen) oraz szykan czasów komunizmu (przymusowa relegacja z Uniwersytetu Jagiellońskiego, związana z przeniesieniem na Uniwersytet Wrocławski).
✅Efektem projektu będzie pięciotomowa, monograficzna charakterystyka sylwetki i analiza krytyczna poglądów Profesora. Analiza dziejów życiowych oraz dorobku naukowo dydaktycznego Profesora uzasadnia objęcie zakresem badań zagadnień związanych z jego osobą i losami (tom I), jak również poglądów formułowanych w płaszczyźnie prawa cywilnego – części ogólnej (tom II), prawa rzeczowego i zobowiązań (tom III), prawa spadkowego (tom IV) i prawa rodzinnego (tom V). Przy czym, wobec wyraźnych preferencji naukowych Profesora związanych z prawem spadkowym i prawem rodzinnym i obszerności jego dorobku z tego zakresu, dwa ostatnie tomy składać się będą odpowiednio z 5 i 3 samodzielnych monograficznie publikacji (oznaczanych jako części danego tomu).
✅Wydaniu publikacji towarzyszyć będą ogólnopolskie konferencje naukowe w wiodących ośrodkach naukowych z udziałem środowiska naukowego, studentów i doktorantów.
✅Rezultat naukowy konferencji opublikowany zostanie w serii artykułów naukowych w wiodących wysokopunktowanych czasopismach o zasięgu międzynarodowym (uwzględnionych w bazach referencyjnych Scopus, Web of Science lub Erih PLUS).
✅W toku realizacji grantu przeprowadzona zostanie również digitalizacja dzieł Profesora Gwiazdomorskiego na potrzeby utworzenia dedykowanej mu kolekcji jego dorobku naukowego dostępnej w ramach Biblioteki Cyfrowej KUL.
📍„Człowiek kanciasty - Jan Gwiazdomorski jako ikona polskiego prawa prywatnego"
📍Kierownik: dr hab. Hanna Witczak, prof. KUL
📍Czas realizacji: 20.02.2024 r. - 20.02.2029 r.
📍Kwota przyznana przez Ministra: 1 315 214,40 PLN
