Katedra Psychologii UJD

02/12/2025

📆 Już 11 grudnia zapraszamy serdecznie na jedenastą odsłonę Sympozjum Naukowego „Wieczór z psychologią”! Tak jak w poprzednich edycjach, czeka nas kilka godzin inspirujących i merytorycznych prelekcji 🧑‍💼
Tym razem spotkanie poświęcone będzie psychoterapii - jej różnym podejściom, metodom pracy oraz wyzwaniom, z jakimi mierzą się specjaliści w codziennej praktyce. Swoją wiedzą i doświadczeniem podzielą się psychoterapeuci reprezentujący różne nurty i obszary pracy, działający zarówno w gabinecie, jak i online, a także pracujący z odmiennymi grupami odbiorców. To wyjątkowa okazja, by poszerzyć perspektywę, poznać praktyczne wnioski z pracy klinicznej i zadać pytania ekspertom. Serdecznie zapraszamy do zapisów - link do zapisów i szczegółów wydarzenia pozostawiamy w komentarzu🧑‍🎓

22/09/2025

📝 Dlaczego mózg kocha nowe zeszyty?

Nowy rok akademicki, nowy semestr… i nagle w Twojej torbie ląduje kolejny piękny notes. Choć w szufladzie leży jeszcze pięć prawie pustych. Brzmi znajomo? 😉

To nie przypadek – psychologia zna to zjawisko jako „efekt świeżego startu”. Nowy zeszyt to symbol czystej kartki, szansa na lepszą organizację, nową wersję siebie („tym razem będę robić piękne notatki!”). Badania pokazują, że takie „świeże początki” zwiększają naszą motywację i chęć do działania (Dai, Milkman & Riis, 2014).

Problem w tym, że perfekcjonizm często każe nam zostawiać te notesy nietknięte – bo są „za ładne, żeby je popsuć”. To z kolei bywa pułapką, która blokuje spontaniczność.

📚 Morał? Nowy zeszyt naprawdę może zmotywować do pracy, ale tylko jeśli odważysz się zrobić pierwszy, niedoskonały zapis. Bo najlepsze notatki to nie te najpiękniejsze – tylko te, które w ogóle powstały. 😉

Źródło:
Dai, H., Milkman, K. L., & Riis, J. (2014). The Fresh Start Effect: Temporal Landmarks Motivate Aspirational Behavior. Management Science, 60(10), 2563–2582. https://doi.org/10.1287/mnsc.2014.1901

18/09/2025

15/09/2025

Czy na pewno powinniśmy zaczynać rok akademicki jesienią? 🤔

Jesień to piękne liście, kubek herbaty i przytulne wieczory… ale też krótsze dni, mniej światła i spadek energii. Wielu studentów (i wykładowców 😉) zastanawia się: za jakie grzechy właśnie teraz?

Co na to psychologia? Jesteśmy po prostu leniwi? Niekoniecznie.

📉 Badania pokazują, że zmiany pór roku wpływają na nasze funkcje poznawcze. Mniejsza ekspozycja na światło dzienne jesienią i zimą zaburza rytm dobowy, co z kolei może obniżać koncentrację i pamięć roboczą (Meyer i in., 2016).

🌞 Latem – dzięki większej ilości światła i aktywności fizycznej – łatwiej utrzymujemy energię, a procesy uczenia się bywają bardziej efektywne. Jesienią natomiast częściej pojawia się zmęczenie i trudności z motywacją.

👩‍🎓 Czy to znaczy, że nauka jesienią jest skazana na porażkę? Spokojnie! Nasz mózg potrafi się adaptować. Warto zadbać o:

- spacery w ciągu dnia (światło naturalne = lepszy nastrój i koncentracja),

- aktywność fizyczną (ruch wspiera pamięć i uwagę),

- regularny rytm snu (bo Netflix do 3:00 w nocy naprawdę nie pomaga 😅).

A więc – choć jesień nie jest idealna dla funkcji poznawczych, daje nam szansę na trenowanie wytrwałości i budowanie dobrych nawyków. Może to właśnie najlepszy moment, by zacząć rok akademicki? 😉

Źródło:
Meyer, C., Muto, V., Jaspar, M., Kussé, C., Lambot, L., Chellappa, S. L., ... & Vandewalle, G. (2016). Seasonality in human cognitive brain responses. Proceedings of the National Academy of Sciences, 113(11), 3066-3071.

08/09/2025

Jak korzystać z social mediów, żeby nam służyły, a nie szkodziły?

W poprzednim poście pisaliśmy o tym, dlaczego media społecznościowe coraz rzadziej dają nam radość. Ale co z tym zrobić? 🤔 Oto kilka prostych wskazówek, które naprawdę mogą zmienić sposób, w jaki korzystamy z social mediów:

🔹 Ustaw limity czasowe – sprawdź, ile godzin spędzasz przed ekranem. A potem zastanów się, czy ta liczba ci odpowiada. Aplikacje mają wbudowane narzędzia, które przypomną Ci, kiedy przekroczysz swój dzienny limit.

🔹 Wybierz stałe pory na social media – zamiast sięgać po telefon w każdej wolnej chwili, ustal sobie np. dwa okienka w ciągu dnia. Dzięki temu odzyskasz kontrolę nad swoim czasem ⏳.

🔹 Nie scrolluj „w biegu” – nuda nie jest wrogiem! Embrace’owanie nudy wspiera kreatywność i daje przestrzeń na własne myśli. Warto spędzić czas samemu ze sobą.

🔹 Obserwuj swój nastrój – jeśli zauważasz, że np. zawsze po TikToku jesteś bardziej wkurzony/a albo przygnębiony/a, zastanów się: czy to naprawdę Ci służy? Może lepiej zamienić tę aplikację na coś, co daje spokój albo inspirację.

🔹 Jedna rzecz naraz – oglądanie serialu + scrollowanie + słuchanie muzyki = przeciążony mózg. Spróbuj single-taskingu – skup się na jednej aktywności, a będziesz czuć się mniej zmęczony/a.

🔹 Korzystaj aktywnie, nie biernie – zamiast bezmyślnego przewijania, wybieraj treści, które sprzyjają kontaktowi z innymi: komentuj, wymieniaj się zdjęciami, memami, rozmawiaj. To właśnie interakcje sprawiają, że media społecznościowe mogą być wartościowe.

👉 Social media mogą być narzędziem wspierającym relacje, kreatywność i inspirację. Trzeba tylko nauczyć się korzystać z nich świadomie – tak, żeby to one służyły nam, a nie odwrotnie.

01/09/2025

📱Media społecznościowe – dlaczego już nie dają nam radości?

Coraz więcej osób decyduje się na ograniczenie lub całkowitą rezygnację z korzystania z social mediów. Usuwają Facebooka, wylogowują się z Instagrama, odinstalowują TikToka… ale właściwie dlaczego❓

⏱Dlaczego ograniczenie czasu spędzanego na Facebooku, Instagramie i Snapchacie do 30 minut dziennie poprawia samopoczucie i zmniejsza poczucie samotności (Hunt i in., 2018)? Przecież media społecznościowe miały wspierać relacje, więc logicznie rzecz biorąc – powinny sprawiać, że będziemy mniej samotni. Prawda?

Niekoniecznie. Raport APA (2022) podkreśla, że coraz bardziej algorytmiczny charakter social mediów osłabia ich funkcję społeczną, zmieniając je w platformy konsumpcji treści, a nie budowania więzi. Jak to działa? Na początku działania portali społecznościowych w naszym feedzie pojawiały się przede wszystkim posty znajomych i obserwowanych stron. Dzięki temu faktycznie zbliżaliśmy się do siebie – komentowaliśmy zdjęcia, sprawdzaliśmy, co słychać u bliskich, prowadziliśmy rozmowy.

💸Problem w tym, że dla samych platform nie jest to zbyt opłacalne. Skoro są darmowe, zarabiają na reklamach – a im dłużej korzystamy, tym więcej reklam obejrzymy. Treści od znajomych szybko się kończą, a rozmowa w komentarzach to… mniej czasu na reklamy.

Co się nie kończy? Feed projektowany przez algorytm, który podsuwa treści tak, byśmy przewijali go w nieskończoność. Dla platformy nie liczy się to, czy dobrze się bawimy – ważne, żebyśmy spędzali w aplikacji coraz więcej czasu.

Badania potwierdzają ten mechanizm. Verduyn i in. (2021) pokazują, że kluczowe znaczenie ma sposób korzystania z social mediów: bierne scrollowanie (napędzane algorytmem) obniża dobrostan, podczas gdy aktywne korzystanie – pisanie, komentowanie, kontakt ze znajomymi – może mieć bardziej pozytywne skutki.

❓Co więc zrobić? Odinstalować TikToka?
Niekoniecznie. Ale warto zastanowić się, w jaki sposób korzystamy z mediów społecznościowych. Praktyczne wskazówki – już wkrótce.

Źródła:

Hunt, M. G., Marx, R., Lipson, C., & Young, J. (2018). No More FOMO: Limiting Social Media Decreases Loneliness and Depression. Journal of Social and Clinical Psychology, 37(10), 751–768.

Verduyn, P., Ybarra, O., Résibois, M., Jonides, J., & Kross, E. (2021). Do Social Network Sites Enhance or Undermine Subjective Well-Being? A Critical Review. Social Issues and Policy Review, 15(1), 274–302.

American Psychological Association (2022). Digital Media Use and Mental Health: APA Report.

25/08/2025

💡 Fake newsy i psychologia poznawcza – dlaczego wierzymy w nieprawdziwe informacje?

Żyjemy w naprawdę ciekawych czasach. Z jednej strony - żadne pokolenie wcześniej nie miało tak szybkiego dostępu do takiego ogromu danych jak my. Możemy w każdej chwili sprawdzić dowolną informację. Czemu więc tak wielu ludzi wierzy w fake newsy, teorie spiskowe i wpada w pułapkę pseudonauki?

🔎 Okazuje się, że wszystkiemu winne jest specyficzne działanie naszych mózgów.

1. Efekt prawdy wynikający z powtarzania – Im częściej słyszymy daną informację, tym bardziej wydaje nam się prawdziwa, nawet jeśli jest fałszywa. (Hasher, Goldstein & Toppino, 1977).

2. Heurystyka dostępności – Informacje łatwe do przywołania w pamięci wydają się bardziej prawdopodobne. Dlatego chwytliwe, emocjonalne fake newsy „lepiej się kleją” (Tversky & Kahneman, 1973).

3. Bias potwierdzenia (confirmation bias) – Nasz mózg lubi to, co pasuje do naszych przekonań. Jeśli coś „gra” z naszym światopoglądem, chętniej w to wierzymy (Nickerson, 1998).

4. Emocje zamiast logiki – Fake newsy często bazują na strachu, oburzeniu czy sensacji. Silne emocje osłabiają krytyczne myślenie (Peters et al., 2006).

📌 Wniosek?
To, że ulegamy fake newsom, nie znaczy, że jesteśmy naiwni – tak działa nasza poznawcza „ekonomia myślenia”. Dlatego zamiast obwiniać siebie czy innych, warto pamiętać o świadomym sprawdzaniu źródeł.

👉 A Ty – złapałeś_aś się kiedyś na uwierzeniu w fake newsa?

📚 Źródła:

Hasher, L., Goldstein, D., & Toppino, T. (1977). Frequency and the conference of referential validity. Journal of Verbal Learning and Verbal Behavior, 16(1), 107–112.

Tversky, A., & Kahneman, D. (1973). Availability: A heuristic for judging frequency and probability. Cognitive Psychology, 5(2), 207–232.

Nickerson, R. S. (1998). Confirmation bias: A ubiquitous phenomenon in many guises. Review of General Psychology, 2(2), 175–220.

Peters, E., Västfjäll, D., Slovic, P., Mertz, C. K., Mazzocco, K., & Dickert, S. (2006). Numeracy and decision making. Psychological Science, 17(5), 407–413.

22/08/2025

🧠✨ Mózg a multitasking – czy naprawdę potrafimy robić kilka rzeczy naraz?

Wydaje się, że jesteśmy mistrzami multitaskingu – kawa, maile, scroll na telefonie i jeszcze praca w tle. Ale nauka mówi coś innego 👇

🔹 Multitasking to złudzenie. Mózg nie potrafi wykonywać kilku złożonych zadań jednocześnie – zamiast tego przełącza się między nimi. Każde takie przełączenie to tzw. switch cost – strata czasu, uwagi i większe ryzyko błędów (Rubinstein, Meyer & Evans, 2001).

🔹 Spadek IQ. Badania pokazują, że rozpraszające maile i telefony mogą obniżyć nasz poziom funkcjonowania poznawczego nawet o 10 punktów IQ – efekt porównywalny do nieprzespanej nocy (Wilson, 2005).

🔹 Problemy z pamięcią. Ucząc się w trybie multitaskingu, informacje zamiast do hipokampu (odpowiedzialnego za trwałą pamięć) trafiają do prążkowia – co utrudnia późniejsze przypomnienie (Foerde, Knowlton & Poldrack, 2006).

🔹 Media multitasking nie pomaga. Osoby stale działające na wielu kanałach (np. social media + praca) mają słabszą kontrolę poznawczą i gorzej zapamiętują nawet wtedy, gdy wykonują tylko jedno zadanie (Ophir, Nass & Wagner, 2009).

🔹 Istnieje wyjątek – supertaskerzy. Około 2% ludzi rzeczywiście potrafi sprawniej działać w trybie wielozadaniowym – ich mózgi wykazują unikalny wzorzec aktywacji (Watson & Strayer, 2010; The New Yorker). Niestety ci, którzy sądzą, że potrafią świetnie multitaskować... zazwyczaj nimi nie są.

👉 Wniosek? Multitasking to droga donikąd. Lepsze efekty daje single tasking – pełna koncentracja na jednym zadaniu.

18/08/2025

👩‍⚕️Na czym polega praca psychologa? Różne ścieżki zawodowe🧠

To jedno z najczęstszych pytań, które pada już na pierwszym roku studiów: „Co właściwie robi ten psycholog?” 🤔
Często można usłyszeć opinię, że samo skończenie psychologii „nic nie daje” – a to nieprawda!

Psycholog po studiach może zajmować się m.in.:
🔹 Poradnictwem i terapią psychologiczną – to nie to samo, co psychoterapia wymagająca dodatkowych specjalistycznych szkoleń. Psycholog może wspierać w kryzysach, udzielać konsultacji, prowadzić interwencje - zatrudniony przez kogoś lub prowadząc własną działalność.
🔹 Prowadzeniem szkoleń i warsztatów – praca trenerska, psychoedukacja, rozwój osobisty i zawodowy.
🔹 Psychologią kliniczną i zdrowia – praca w szpitalach, poradniach, gabinetach prywatnych.
🔹 Psychologią edukacyjną – wspieranie uczniów, rodziców i nauczycieli w szkołach i poradniach.
🔹 Psychologią pracy i organizacji – HR, rekrutacja, szkolenia, wspieranie liderów i zespołów.
🔹 Psychologią sportu – praca z zawodnikami nad motywacją i odpornością psychiczną.
🔹 Psychologią sądową – opinie, ekspertyzy, współpraca z wymiarem sprawiedliwości.
🔹 Nauką i badaniami – rozwój teorii i praktyki psychologicznej, publikacje, projekty badawcze.

Ale... poszczególny pracodawca może życzyć sobie (lub preferować) osoby z dodatkowymi uprawnieniami czy ukończonymi szkoleniami. Na przykład do pracy w oświacie potrzebne będą uprawnienia pedagogiczne. Ale zdecydowanie mitem jest to, że bez dodatkowych uprawnień nie możecie zacząć pracować w zawodzie!

💡 Wspólnym mianownikiem każdej z tych dróg jest zrozumienie człowieka i wspieranie jego funkcjonowania – niezależnie od tego, czy chodzi o zdrowie, edukację, rozwój osobisty, czy relacje.

👉 Więc jeśli ktoś zapyta: „co można robić po tej psychologii?”, odpowiedź brzmi – naprawdę dużo!

13/08/2025

🌲 Uwaga! Czy siedzisz właśnie nad jeziorem? Wałęsasz się po lesie? Dobrze robisz – to nie lenistwo, tylko dbanie o zdrowie!

Już w latach 80. amerykański badacz Roger Ulrich przeprowadził słynne badanie, w którym porównał rekonwalescencję pacjentów po operacji wycięcia pęcherzyka żółciowego. Jedni mieli widok z okna na ceglaną ścianę, inni – na drzewa.
📊 Efekt? Ci z widokiem na naturę:
- szybciej wracali do zdrowia,
- krócej przebywali w szpitalu,
- potrzebowali mniej silnych leków przeciwbólowych.

Czyli – patrzenie na drzewa dosłownie wspiera organizm w regeneracji.

Do tego dochodzi Attention Restoration Theory, która mówi, że kontakt z naturą pozwala naszemu umysłowi odpocząć i „naładować baterie” – poprawia koncentrację, zmniejsza zmęczenie poznawcze i obniża poziom stresu.

💡 Wniosek?
Kiedy ktoś następnym razem zapyta, czemu zamiast „robić coś produktywnego” siedzisz nad wodą albo spacerujesz po lesie, możesz śmiało odpowiedzieć:

"Nie próżnuję – dbam o swoje zdrowie psychiczne i fizyczne. A nauka jest po mojej stronie.” 😎

📚 Źródła:
Ulrich, R.S. (1984). View through a window may influence recovery from surgery. Science, 224(4647), 420–421.
Kaplan, R., & Kaplan, S. (1989). The Experience of Nature: A Psychological Perspective.

11/08/2025

🇵🇹✨ Psychologia z UJD podbija Portugalię! ✨🇵🇹

Na początku lipca nasze studentki psychologii – Julia Krawiec, Julia Piasecka i Natalia Paździo – zamieniły sale wykładowe w Częstochowie na słoneczne portugalskie klimaty. Wszystko za sprawą udziału w międzynarodowym programie BIP Emotion Regulation and Mental Health organizowanym przez University of Maia i Erasmus+.

Przez pięć intensywnych dni brały udział w warsztatach o regulacji emocji, słuchały wykładów ekspertów z europejskich uczelni (m.in. z Walenckiego Katolickiego Uniwersytetu „San Vicente Mártir”), a także współpracowały ze studentami z Cypru, Grecji, Rumunii, Hiszpanii i Francji.

Na koniec, w międzynarodowych zespołach, stworzyły i zaprezentowały własne projekty badawcze i interwencyjne. Była nauka, wymiana doświadczeń, nowe znajomości… i mnóstwo inspiracji do dalszego rozwoju 💡💙

📸 Zobaczcie, jak wyglądała ich portugalska przygoda!

01/08/2025

🎉 Psychologia na UJD z rekordowym zainteresowaniem! 🎉

Z radością informujemy, że w tegorocznej rekrutacji kierunek psychologia na Uniwersytecie Jana Długosza cieszył się ogromnym zainteresowaniem – niemal 440 osób zgłosiło chęć studiowania z nami! To oznacza, że o jedno miejsce ubiegało się ponad 7 kandydatów. 📈

To drugi najbardziej oblegany kierunek na naszej uczelni – zaraz po kierunku lekarskim. 💪

Jesteśmy stosunkowo młodą katedrą, ale intensywnie się rozwijamy i udowadniamy, że jakość kształcenia, zaangażowanie kadry i przyjazna atmosfera przyciągają ambitnych kandydatów.

Dziękujemy za zaufanie – to dla nas ogromna motywacja do dalszego działania! Czekamy na Was na zajęciach 💙