10/12/2025
Ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych święto wypada w rocznicę uchwalenia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka 10 grudnia 1948 r. Dokument ten jest kamieniem węgielnym współczesnego systemu międzynarodowej ochrony praw człowieka. Wyznaczone przezeń standardy zostały przyjęte niemal na całym globie oraz powtórzone w najważniejszych międzynarodowych traktatach dotyczących praw człowieka, takich jak Europejska Konwencja Praw Człowieka i Międzynarodowe Pakty Praw Człowieka.To idealny moment, by przypomnieć sobie, że jako obywatele mamy konkretne prawa w relacji z organami administracji publicznej, policją czy innymi instytucjami państwowymi. Twoje prawa to fundament, który gwarantuje, że władza musi działać w granicach prawa i z poszanowaniem Twojej godności.
• Prawo do rzetelnej informacji - władze muszą udzielać Ci wyczerpującej informacji o Twojej sprawie, o przysługujących Ci prawach i obowiązkach oraz o procedurze, w jakiej toczy się postępowanie
• Prawo do udziału w postępowaniu - zawsze masz prawo być wysłuchanym i aktywnym uczestnikiem postępowania administracyjnego lub kontrolnego. Możesz przedstawiać dowody, wnosić wnioski i zadawać pytania
• Prawo do szybkiego rozpatrzenia sprawy - organy mają ustawowe terminy na załatwienie Twojej sprawy. Masz prawo do tego, by działały sprawnie, bez nieuzasadnionej zwłoki
• Prawo do odwołania - jeśli decyzja organu jest dla Ciebie niekorzystna, masz prawo do złożenia odwołania (lub innego środka zaskarżenia) do wyższej instancji. To Twoja gwarancja kontroli
Prawo do Równości: Organy nie mogą dyskryminować Cię ze względu na płeć, rasę, wyznanie, poglądy polityczne czy status społeczny. Jesteś traktowany/a na równi z innymi
Znajomość swoich praw to najlepsza ochrona przed nadużyciami. Organy mają służyć Tobie, a nie na odwrót.