Centrum Polityk Publicznych Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie

08/12/2025

🏡 Nowy raport CPP: Budownictwo mieszkaniowe w Małopolsce 2024 – wzrosty, spadki i dominacja Krakowa 🏗️📊

Właśnie opublikowaliśmy nowy raport dotyczący budownictwa mieszkaniowego w województwie małopolskim. Jak zmienia się rynek mieszkaniowy w regionie? Gdzie buduje się najwięcej? Jak duże są nowe mieszkania?

🔹 W 2024 r. w Małopolsce oddano do użytkowania ponad 20 tys. mieszkań – to o 5% mniej niż rok wcześniej, ale wciąż 30% więcej niż dekadę temu.
🔹 60% mieszkań to lokale budowane na sprzedaż lub wynajem – ale są one znacząco mniejsze. Ich powierzchnia stanowiła tylko 37% łącznej powierzchni nowych mieszkań.
🔹 Małopolska znalazła się na 3. miejscu w kraju pod względem liczby mieszkań oddanych na 1 mieszkańca – po woj. pomorskim i mazowieckim.
🔹 Kraków odpowiadał aż za 42% wszystkich nowych mieszkań w regionie, a ponad 67% mieszkań na sprzedaż lub wynajem powstało właśnie tam. Na dalszych miejscach: Wieliczka, Nowy Sącz, Myślenice, Bochnia i dopiero Tarnów.
🔹 Przeciętna powierzchnia użytkowa mieszkania w Małopolsce w 2024 r. wyniosła 96,5 m² – 3. wynik w kraju. Ale średnia dla mieszkań na sprzedaż/wynajem to tylko 60 m² – i tu Małopolska spadła na 8. miejsce.
🔹 Największe mieszkania powstają w gminach z zabudową jednorodzinną na południu regionu (nawet do 200 m²!), a najmniejsze – w Krakowie (średnio 62 m²).

📍 Zobacz, jak wygląda sytuacja w Twojej gminie i jak zmienia się krajobraz mieszkaniowy Małopolski.

📥 Pobierz pełny raport 👇

01/12/2025

📚 Rozmowa o rozsądku, wartościach i ekonomii, która nie boi się pytań 💬

Czy jesteśmy rozsądni? Co to właściwie znaczy – w codziennym życiu, w polityce, w ekonomii? Czy w świecie zdominowanym przez zysk i efektywność jest jeszcze miejsce na wartości?

Zapraszamy do lektury wyjątkowej rozmowy red. Zbigniewa Bartusia z prof. Jerzym Hausnerem, opublikowanej w związku z dziesięcioleciem kongresu Open Eyes Economy Summit „Wartość kontra chciwość”. To książka, która skłania do refleksji o nas samych, naszych nawykach, decyzjach, a także o gospodarce i państwie, w którym chcemy żyć.

🧭 Prof. Hausner – twórca ruchu Open Eyes Economy – pokazuje, że ekonomia wartości to nie idea dla idealistów, ale praktyczna odpowiedź na kryzysy, konflikty i wyzwania, z którymi mierzy się współczesny świat.

📥 Przeczytaj i dołącz do dyskusji 👇

28/11/2025

📊 Indeks Wiarygodności Ekonomicznej Polski – edycja IV już dostępny!

Nowa odsłona raportu CPP „Indeks wiarygodności ekonomicznej Polski” ponownie ocenia jakość prowadzonych w Polsce polityk publicznych, przedstawiając wskaźniki ekonomicznej wiarygodności na tle innych państw regionu. Tegoroczna edycja to nie tylko kontynuacja porównań z krajami Europy Środkowej – Czechami, Słowacją, Węgrami i Rumunią – ale również rozszerzenie perspektywy o Włochy, Hiszpanię i Litwę.

📍 Dlaczego właśnie te kraje?
Europa Środkowa, oparta dotąd na eksporcie dóbr pośrednich i włączeniu w globalne łańcuchy wartości, zbliża się do granic tego modelu wzrostu. Rosnące koszty pracy i starzejące się społeczeństwa zmuszają nasze gospodarki do poszukiwania nowej ścieżki rozwoju – bliższej wyzwaniom, z jakimi mierzą się państwa południa Europy.

💬 W tej edycji raportu przyglądamy się więc nie tylko stabilności fiskalnej i skuteczności instytucji, ale także potencjałowi wyjścia z „pułapki średniego rozwoju” i szansom na transformację w kierunku gospodarki opartej na wiedzy i innowacjach.

📥 Sprawdź, jak wypada Polska na tle regionu i jak zmienia się nasze miejsce w Europie 👇

05/11/2025

📢 Nowy raport CPP: Spójność społeczna w Małopolsce – pozytywne trendy i lokalne wyzwania 🤝📉📈

W najnowszym raporcie „Wybrane dane dotyczące sytuacji społeczno-gospodarczej województwa małopolskiego: Spójność społeczna” analizujemy kluczowe aspekty społecznej kondycji regionu – od bezrobocia po ocenę sytuacji materialnej mieszkańców i zróżnicowanie dochodów.

📊 Najważniejsze wnioski z raportu:
🔹 Bezrobocie w Małopolsce systematycznie spada – w 2024 r. region plasuje się w krajowej czołówce pod względem niskiej stopy bezrobocia.
🔹 Najniższe bezrobocie notowano w Krakowie i powiatach ościennych, najwyższe – we wschodniej Małopolsce (pow. dąbrowski – ponad 11%).
🔹 Bezrobocie młodych spadło z 9% do 4%, a w grupie 55+ osiągnęło najniższy poziom w dekadzie (3,4%).
🔹 Długotrwałe bezrobocie (powyżej roku) spadło z 4% do 1,5%, ale nadal stanowi wyzwanie w niektórych powiatach.

💰 Dochody gospodarstw domowych w Małopolsce wzrosły w ciągu dekady aż o 120% – to najwyższy wzrost w Polsce! Region należy też do liderów, jeśli chodzi o dochód rozporządzalny.
🔹 Mieszkańcy coraz lepiej oceniają swoją sytuację materialną – w 2023 r. 64% oceniło ją jako dobrą, tylko 2,5% – jako złą.

⚠️ Zagrożenie ubóstwem wciąż dotyczy 13,5% mieszkańców – choć wskaźnik ten spadł, jest wyższy niż w 7 innych regionach.

🤲 Pomoc społeczna – liczba beneficjentów spadła ponad dwukrotnie w dekadę.
🔹 Korzystających najwięcej w południowo-wschodniej Małopolsce, najmniej – w metropolii krakowskiej i na zachodzie regionu.
🔹 Wzrósł udział osób starszych wśród korzystających z pomocy.

📥 Pobierz pełny raport i poznaj szczegółowe dane 👇

17/09/2025

📢 Nowy raport CPP: Wynagrodzenia w Małopolsce – szybki wzrost, duże różnice 💼💰

📊 Małopolska osiągnęła drugie miejsce w kraju pod względem przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia – tuż za Mazowszem! W ciągu ostatniej dekady średnie zarobki w regionie wzrosły z 3,7 tys. zł do 8,8 tys. zł, a w lutym 2025 r. sięgnęły już 9,7 tys. zł. To najszybszy wzrost spośród wszystkich województw w Polsce, który przesunął Małopolskę z 5. na 3. miejsce w kraju.

📉 Ale nie wszystko wygląda tak optymistycznie – mediana wynagrodzeń wynosiła tylko 7,2 tys. zł, co dało Małopolsce dopiero 5. miejsce. Różnica między przeciętnym wynagrodzeniem a medianą to aż 26% – druga najwyższa w kraju po Mazowszu.

🗺️ Nowe dane GUS pozwalają spojrzeć głębiej – aż do poziomu poszczególnych gmin. Wyniki? Silne zróżnicowanie:
🔹 Najwyższe zarobki w gminach podkrakowskich (Zielonki, Wielka Wieś, Michałowice, Zabierzów)
🔹 Kraków dopiero na 5. miejscu
🔹 Najniższe wynagrodzenia – na Podhalu i południu regionu
🔹 Różnica między najbogatszą i najbiedniejszą gminą sięga ponad 7,8 tys. zł

👥 Ciekawostka: różnice w zarobkach kobiet i mężczyzn w Małopolsce należą do najmniejszych w kraju – wynoszą tylko ok. 130 zł.

📉 Mimo wysokich wynagrodzeń, Małopolska wypada słabo pod względem świadczeń społecznych – emerytury i renty są niższe niż średnia krajowa. Świadczenia dla rolników indywidualnych to najniższy poziom w Polsce.

📥 Raport dostępny 👇

09/07/2025

🔍 Nowy raport CPP: Technikach w Małopolsce – sprawdź najnowsze dane! 📊

Technika w województwie małopolskim przechodzą transformację – właśnie ukazał się najnowszy raport, który analizuje trendy w kształceniu zawodowym po reformie edukacji. Oto najważniejsze wnioski:

✅ 148 techników działało w 2023 r. w Małopolsce – najwięcej w Krakowie, a drugim największym ośrodkiem jest Nowy Sącz.
✅ Liczba oddziałów wzrosła, choć samych szkół jest nieco mniej niż dekadę temu.
✅ 82% techników prowadzą samorządy, ale w Nowym Sączu niemal połowa to szkoły niesamorządowe.
✅ 68 tys. uczniów uczy się w małopolskich technikach – aż 61% to mężczyźni, a ten odsetek rośnie.
✅ Nowy Sącz i Tarnów przyciągają najwięcej uczniów z regionu, oferując wysoki wskaźnik skolaryzacji.
✅ Liczba nauczycieli wzrosła, ale na jeden oddział przypada ich mniej niż przed reformą.

📈 Czy technika w Małopolsce rozwijają się w dobrym kierunku? Jak zmiany wpłynęły na jakość kształcenia?

Pełny raport 👇

25/06/2025

📢 Nowy raport CPP: AI w administracji publicznej – wyzwanie, przed którym nie uciekniemy

Sztuczna inteligencja przestaje być domeną futurologii – to realna technologia, która już dziś wkracza w nasze życie społeczne, gospodarcze i polityczne. Ale czy polska administracja publiczna jest na to gotowa?

🧠 W nowym raporcie Centrum Polityk Publicznych przyglądamy się szansom i zagrożeniom związanym z wdrażaniem AI w sektorze publicznym – od poziomu centralnego po samorządowy. Wnioski? AI to temat wciąż marginalizowany i niedoregulowany, a urzędnicy często działają „po cichu”, bez systemowego wsparcia, wiedzy i strategii.

📉 Brakuje regulacji, kompetencji i przygotowania – a błędy z czasów cyfryzacji mogą się powtórzyć… tylko ze znacznie poważniejszymi konsekwencjami.

📊 W raporcie m.in.:
🔹 analiza wyzwań dla demokracji liberalnej,
🔹 stan regulacji AI w UE i na świecie,
🔹 wyniki badań w 100+ jednostkach samorządu w Małopolsce,
🔹 rekomendacje dla państwa i samorządów.

📖 Zapraszamy do lektury i debaty – bo na rewolucję AI nie da się „poczekać”. Trzeba się na nią przygotować.

Raport dostępny 👇

09/06/2025

📢 Nowy raport CPP już dostępny!
📘 „Wybrane dane dotyczące sytuacji społeczno-gospodarczej województwa małopolskiego – Szkolnictwo ponadpodstawowe: licea ogólnokształcące”

Jak zmienia się liczba młodzieży w Małopolsce? Co przyniosła reforma edukacji? Jak wygląda sieć liceów w regionie?

🔎 Nowy raport Centrum Polityk Publicznych UEK przygląda się kondycji i dynamice rozwoju liceów ogólnokształcących w województwie małopolskim. Wnioski?
➡️ Liczba młodzieży w wieku licealnym po dekadzie spadków wróciła do poziomu sprzed 2013 r.
➡️ Największy wzrost uczniów obserwujemy w aglomeracji krakowskiej, a spadki – w północno-wschodniej Małopolsce.
➡️ Kraków to edukacyjne centrum – 40% liceów regionu i 38% wszystkich uczniów.
➡️ Udział liceów niesamorządowych jest niewielki i zróżnicowany terytorialnie.
➡️ Odsetek kobiet wśród uczniów od lat wynosi ok. 65%.
➡️ Wskaźnik skolaryzacji brutto powoli rośnie, ale na tle kraju nadal jest stosunkowo niski.

👩‍🏫 W 2023 r. w małopolskich liceach pracowało ponad 4,8 tys. nauczycieli i nauczycielek. Ich liczba rośnie, choć nie wprost proporcjonalnie do liczby uczniów.

📥 Pobierz pełny raport 👇

03/06/2025

💰📊 Nowy raport CPP już dostępny!
Czy banki w Polsce naprawdę korzystają na wysokich stopach procentowych bardziej, niż powinny? Jaką rolę odgrywa w tym polityka NBP? I czy podatek od zysków nadzwyczajnych to dobre rozwiązanie?

📌 W raporcie „Podział manny z nieba…” analizujemy wpływ decyzji Narodowego Banku Polskiego na marże odsetkowe sektora bankowego w Polsce i wskazujemy, jak powstałe w ten sposób nadzwyczajne zyski mogą być redystrybuowane z korzyścią dla społeczeństwa.

Raport:
🔹 pokazuje mechanizm uzyskiwania przez banki wysokich zysków dzięki polityce stóp procentowych,
🔹 uwzględnia zjawisko nadpłynności sektora bankowego i działania NBP w zakresie rezerw,
🔹 przedstawia argumenty za podatkiem od zysków nadzwyczajnych jako alternatywę dla wakacji kredytowych i regulacji oprocentowania kredytów.

💬 W obliczu globalnych szoków inflacyjnych potrzebujemy nowego podejścia do polityki monetarnej i jej skutków – nie tylko makroekonomicznych, ale i dystrybucyjnych.

📖 Pełny raport dostępny tutaj

28/05/2025

🚦 Strefa Czystego Transportu – wyzwanie czy szansa dla polskich miast?
To pytanie coraz częściej pojawia się w debacie publicznej – zwłaszcza teraz, gdy Kraków jako pierwszy w Polsce realnie wdraża SCT. Czy to narzędzie walki ze smogiem i hałasem, czy może nieprzemyślana bariera dla mieszkańców?

💬 Tekst, który warto przeczytać, jeśli interesuje Cię przyszłość mobilności w miastach, zdrowie publiczne i kierunek, w jakim zmierza polityka transportowa.
Autorzy analizują zarówno potencjał poprawy jakości życia, jak i realne wyzwania: społeczne, infrastrukturalne i legislacyjne.

🚶‍♀️🚲🚍 Mniej spalin, więcej przestrzeni dla pieszych i rowerów – ale czy wszyscy na tym zyskają?

📖 Sprawdź, co naprawdę oznacza SCT dla miast takich jak Kraków, Warszawa czy Wrocław 👇

12 maja br. na Uniwersytecie Ekonomicznym w Krakowie odbyło się seminarium poświęcone Strefom Czystego Transportu i zrównoważonej mobilności miejskiej. Wydarzenie, zorganizowane przez Małopolską Szkołę Administracji Publicznej w ramach Centrum Polityk Publicznych, zgromadziło naukowców,...

26/05/2025

🚗💨 Czy Strefa Czystego Transportu to tylko kolejna niedogodność dla kierowców, czy realna szansa na zdrowsze, bardziej przyjazne miasto?

Kraków wprowadza SCT – rozwiązanie znane już w setkach europejskich miast. W artykule LoveKraków znajdziesz rzeczową analizę: jakie są cele strefy, kogo dotkną zmiany, a kto na nich skorzysta? I najważniejsze – czy naprawdę da się ją… polubić?

🟢 Mniej smogu, bezpieczniejsze ulice, lepsza jakość życia – to brzmi dobrze. Ale co z wykluczeniem komunikacyjnym? I czy wszyscy jesteśmy gotowi na taką zmianę?

Sprawdź sam i poznaj argumenty „za” i „przeciw” 👇

Pojazdy autonomiczne, integracja różnych systemów, uproszczenie prawa i lepsze planowanie przestrzenne – to wnioski z debaty ekspertów, praktyków i przedsiębiorców o transporcie publicznym przyszłości. Hasło zrównoważonej mobilności staje się w ostatnich latach jednym z ważniejszych...