Instytut Inżynierii Środowiska i Biotechnologii Uniwersytetu Opolskiego

01/06/2026

Każdy kiedyś miał wielkie marzenia 🚀
Z okazji Dnia Dziecka cofamy się do czasów, gdy nasi wykładowcy planowali, kim zostaną w przyszłości. Sprawdźcie, czy dziecięce marzenia pokryły się z rzeczywistością 😉

Z okazji Dnia Dziecka życzymy wszystkim, aby nigdy nie tracili ciekawości świata, odwagi do spełniania marzeń i radości z małych rzeczy ✨

12/05/2026

Pani Agnieszka Dołhańczuk-Śródka uzyskała tytuł profesora w dziedzinie nauk inżynieryjno-technicznych, w dyscyplinie inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka.

Z radością informujemy, że decyzją Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 kwietnia 2026 r. dr hab. Agnieszka Dołhańczuk-Śródka, prof. UO, uzyskała tytuł profesora w dziedzinie nauk inżynieryjno-technicznych w dyscyplinie inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka.

Pani prof. dr hab. Agnieszka Dołhańczuk-Śródka jest związana z Uniwersytetem Opolskim od początku swojej kariery naukowej, tj. od 1999 r. Jej zainteresowania naukowe koncentrują się głównie wokół badań radioekologicznych, bezpieczeństwa radiologicznego, obecności naturalnych i sztucznych radionuklidów w środowisku, aktywności radioizotopów w żywności, powietrzu, glebie, wodach i elementach biotycznych,
a także transportu radionuklidów w różnych komponentach środowiska. Pani Profesor posiada uprawnienia Inspektora Ochrony Radiologicznej, nadane przez Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki.

Dorobek Pani prof. dr hab. Agnieszki Dołhańczuk-Śródki, poza licznymi publikacjami obejmuje również działalność ekspercką o zasięgu międzynarodowym. W 2023 r. została włączona do grona ekspertów wspierających Komisję Prawno-Techniczną Międzynarodowej Organizacji Dna Morskiego, agendy ONZ, z siedzibą w Kingston na Jamajce. W pracach zespołu uczestniczy w opracowywaniu rekomendacji dotyczących badań środowiskowych związanych z planowaną eksploatacją podmorskich surowców mineralnych. Była kierownikiem lub głównym wykonawcą 12 grantów badawczych i dydaktycznych realizowanych we współpracy z naukowcami z Instytutu Geodezji i Kartografii w Warszawie, Instytutu Technologiczno-Przyrodniczego z siedzibą w Falentach, Norwegian Institute for Nature Research, Norwegian Meteorological Institute, Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, Uniwersytetu w Hradec Králové, Uniwersytetu Wrocławskiego, Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego oraz Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych w Dubnej.

Obecnie pełni funkcję Dyrektora Instytutu Inżynierii Środowiska i Biotechnologii UO oraz kierownika Katedry Badań Promieniotwórczości w Środowisku. Jest także zastępcą Dyrektora ds. technicznych Centrum Radiomonitoringu i Pomiarów Promieniotwórczych.

Serdecznie gratulujemy Pani Profesor i życzymy dalszych sukcesów naukowych, inspirujących projektów badawczych oraz kolejnych osiągnięć w pracy na rzecz Uniwersytetu Opolskiego i polskiej nauki.

04/05/2026

W dniach 27–29 kwietnia pracownicy Katedry Badań Promieniotwórczości w Środowisku wzięli udział w VIII Krajowej Konferencji Radiochemii i Chemii Jądrowej, która odbyła się w Krakowie. Organizatorem wydarzenia był Wydział Energetyki i Paliw AGH oraz Polskie Towarzystwo Chemiczne.
Nasza Katedra była reprezentowana bardzo aktywnie - każdy z pracowników zaprezentował wyniki swoich badań. Tematyka prezentowanych prac była zróżnicowana i obejmowała m.in. badania radonu, radionuklidów w środowisku oraz specjację Cs-137.

Podczas konferencji zaprezentowaliśmy następujące prace:
Powierzchniowa i masowa ekshalacja Rn-222 z konkrecji polimetalicznych: dane eksperymentalne i analiza mechanizmów uwalniania,
Zmienność aktywności Rn-222 w pomieszczeniu mieszkalnym w zależności od warunków atmosferycznych – analiza z wykorzystaniem metod szeregów czasowych,
Obliczanie okresu półtrwania radionuklidów w środowisku z wykorzystaniem modeli stosowanych w degradacji pestycydów,
Specjacja Cs-137 w profilach glebowych regionu Anomalii Opolskiej,
Stężenie radonu Rn-222 w wodach podziemnych i powietrzu Jaskini Niedźwiedziej – wstępna charakterystyka środowiska radiologicznego.

Szczególnie miło nam poinformować, że praca pt. Specjacja Cs-137 w profilach glebowych regionu Anomalii Opolskiej została wyróżniona przez Komisję Konkursową.

Konferencja była świetną okazją do rozmów, wymiany doświadczeń i nawiązania nowych kontaktów naukowych. Program był tak bogaty, a dyskusje tak ciekawe, że na zwiedzanie Krakowa zabrakło już czasu - choć udało się znaleźć chwilę na krótką wizytę w Browarze Górniczo-Hutniczym GBH oraz zajrzeć w zakamarki głównego budynku AGH, w tym do pięknej kolekcji minerałów i skamieniałości.

Wracamy z Krakowa z nowymi pomysłami, motywacją do dalszej pracy i dużą satysfakcją z wyróżnienia naszej pracy. Z niecierpliwością czekamy już na kolejną, IX edycję Krajowej Konferencji Radiochemii i Chemii Jądrowej, planowaną na 2028 rok.

04/05/2026

Film dokumentalny „Czarnobyl. Polska perspektywa” z udziałem dr hab. Agnieszki Dołhańczuk-Śródki, prof. UO i dr Grzegorza Olosia

Zapraszamy do obejrzenia filmu dokumentalnego „Czarnobyl. Polska perspektywa”, przygotowanego przez wrocławski Oddział Instytutu Pamięci Narodowej. Dokument w reżyserii Krzysztofa Kunerta przedstawia katastrofę w Czarnobylu z perspektywy Polski, łącząc kontekst historyczny, społeczny i medyczny. Film ukazuje m.in. wpływ radioaktywnej chmury na sytuację w kraju, chaos informacyjny po awarii oraz bezprecedensową akcję podawania płynu Lugola.

W filmie występują również dr hab. Agnieszka Dołhańczuk-Śródka, prof. UO oraz dr Grzegorz Oloś, którzy dzielą się swoją wiedzą i perspektywą dotyczącą zagadnień związanych z promieniotwórczością, bezpieczeństwem radiologicznym oraz konsekwencjami katastrofy czarnobylskiej.

Produkcja przypomina, że mimo upływu czterech dekad Czarnobyl pozostaje ważnym punktem odniesienia w debacie o energetyce jądrowej, bezpieczeństwie i społecznej percepcji ryzyka. Film trwa 59 minut, został wyprodukowany w Polsce w 2026 roku, a jego producentem jest Instytut Pamięci Narodowej we Wrocławiu.

https://youtu.be/1ZV1rlAyKK4?is=6jxYjwBX_NH-KOO-

04/05/2026

Kolejna publikacja z cyklu badań nad konkrecjami polimetalicznymi

Zapraszamy do zapoznania się z kolejną publikacją poświęconą konkrecjom polimetalicznym. Artykuł pt. „Exhalation of Rn-222 from polymetallic nodules – assessment of radiological risk during transportation and storage” ukazał się w czasopiśmie Journal of Hazardous Materials.

Publikacja dotyczy oceny ekshalacji radonu Rn-222 z konkrecji polimetalicznych oraz potencjalnego ryzyka radiologicznego związanego z ich transportem i przechowywaniem. Tematyka ta wpisuje się w szerszy cykl badań nad właściwościami konkrecji polimetalicznych, ich bezpieczeństwem oraz możliwym oddziaływaniem na środowisko i człowieka.

Zachęcamy do lektury artykułu:
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0304389426012070?lid=jua9g5tkojjo&utm_source=braze&utm_medium=email&utm_campaign=STMJ_220042_AUTH_SERV_PPUB&utm_content=07bab9e4-c31e-408b-afa5-1c9ca0f269ca&utm_term=07bab9e4-c31e-408b-afa5-1c9ca0f269ca&DGCID=STMJ_220042_AUTH_SERV_PPUB

22/04/2026

Seminarium #13
Rewizja charakterystyki Rhizoctonia solani grupy anastomozowej 5 (AG5) z uwzględnieniem polskich szczepów
Podczas seminarium mgr inż. Patrycja Hendel z Katedry Mikrobiologii i Mykologii przedstawiła temat dotyczący aktualizacji wiedzy na temat grzyba Rhizoctonia solani, ze szczególnym uwzględnieniem grupy anastomozowej AG5 oraz jej zróżnicowania w obrębie szczepów występujących w Polsce.

Wystąpienie koncentrowało się na charakterystyce tego fitopatogenu glebowego, który stanowi istotne zagrożenie dla wielu upraw rolniczych, powodując choroby systemu korzeniowego oraz zgorzele siewek. Omówiono znaczenie podziału na grupy anastomozowe (AG), które opierają się na zdolności strzępek grzyba do łączenia się (anastomozowania), co stanowi ważne kryterium klasyfikacyjne w obrębie tego gatunku.

Szczególną uwagę poświęcono grupie AG5, która jest stosunkowo słabiej poznana w porównaniu z innymi grupami, a jednocześnie wykazuje istotne znaczenie w warunkach środowiskowych Europy Środkowej. Przedstawiono wyniki badań obejmujących izolację i identyfikację polskich szczepów oraz analizę ich cech morfologicznych, fizjologicznych i molekularnych.

W ramach seminarium omówiono:

zmienność genetyczną szczepów AG5 pochodzących z różnych stanowisk,
różnice w patogeniczności wobec roślin uprawnych,
metody identyfikacji, w tym techniki molekularne wspomagające klasyfikację,
znaczenie środowiska glebowego w kształtowaniu cech patogenu.

Podkreślono, że rewizja charakterystyki tej grupy ma istotne znaczenie dla lepszego zrozumienia epidemiologii chorób wywoływanych przez Rhizoctonia solani oraz dla opracowania skuteczniejszych metod ochrony roślin. Uwzględnienie lokalnych, polskich szczepów pozwala na bardziej precyzyjne dostosowanie strategii zarządzania chorobami do warunków krajowych.
Seminarium wskazało, że dalsze badania nad różnorodnością i właściwościami biologicznymi patogenów glebowych są kluczowe dla rozwoju zrównoważonego rolnictwa oraz ograniczenia strat w produkcji roślinnej

22/04/2026

Seminarium #12
Substancje humusowe w środowisku – ich jakość oraz implikacje dla zdrowia ekosystemów i człowieka
Podczas seminarium dr hab. Izabella Pisarek, prof. UO przedstawiła zagadnienia dotyczące roli substancji humusowych w środowisku, ze szczególnym uwzględnieniem ich aktywności biologicznej, znaczenia w obiegu węgla oraz wpływu na funkcjonowanie ekosystemów i zdrowie człowieka.

W trakcie wystąpienia podkreślono, że substancje humusowe stanowią kluczowy element materii organicznej gleby, powstający w procesie humifikacji. Ich jakość i ilość wpływają bezpośrednio na żyzność gleby, zdolność retencji wody oraz dostępność składników pokarmowych dla roślin. Szczególną uwagę zwrócono na ich rolę w sekwestracji węgla, co ma istotne znaczenie w kontekście przeciwdziałania zmianom klimatycznym oraz rozwoju tzw. rolnictwa węglowego.

W odniesieniu do badań prowadzonych przez Panią Profesor omówiono aktywność biologiczną substancji humusowych pozyskiwanych z różnych źródeł – zarówno gleb o odmiennych właściwościach, jak i nawozów organicznych czy osadów ściekowych. Wskazano, że związki te mogą oddziaływać na organizmy żywe, m.in. poprzez wpływ na błony komórkowe oraz metabolizm roślin, zwiększając ich odporność na stres abiotyczny, np. suszę.

Istotnym aspektem poruszonym podczas seminarium była także rola substancji humusowych w wiązaniu zanieczyszczeń, takich jak metale ciężkie czy ksenobiotyki. Dzięki swoim właściwościom sorpcyjnym ograniczają one mobilność tych związków w środowisku, co przyczynia się do zmniejszenia ich dostępności biologicznej oraz toksyczności.

Podkreślono również znaczenie praktyczne badań nad substancjami humusowymi w kontekście gospodarowania materią organiczną. Odpowiednie stosowanie nawozów organicznych oraz wykorzystanie biomasy może prowadzić do poprawy jakości gleb, zwiększenia plonów oraz zamknięcia obiegu materii i energii w agroekosystemach.

Seminarium uwypukliło, że substancje humusowe pełnią wielowymiarową funkcję – od poprawy właściwości gleb, przez udział w globalnym obiegu węgla, aż po ochronę środowiska przed zanieczyszczeniami. Ich znaczenie wykracza więc poza samą glebę, wpływając zarówno na stabilność ekosystemów, jak i pośrednio na zdrowie człowieka.

02/04/2026

Wesołych Świąt!

09/03/2026

06/03/2026

Seminarium #11
"Czynniki wpływające na stan zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego"
Podczas seminarium dr hab. Alicja Kolasa, prof. UO przedstawiła zagadnienia związane z jakością powietrza atmosferycznego oraz emisją zanieczyszczeń wynikającą z działalności gospodarczej człowieka. Wystąpienie koncentrowało się na relacjach pomiędzy rozwojem gospodarczym a poziomem zanieczyszczenia środowiska, a także na sposobach opisu tych zależności przy użyciu modeli ekonomiczno-środowiskowych.
W trakcie seminarium omówiono główne źródła emisji zanieczyszczeń powietrza, wśród których szczególne znaczenie mają energetyka oparta na paliwach kopalnych, transport drogowy, działalność przemysłowa oraz sektor komunalno-bytowy. Zwrócono uwagę na takie substancje jak pyły zawieszone (PM10 i PM2,5), tlenki azotu, dwutlenek siarki czy lotne związki organiczne, które mogą negatywnie wpływać na zdrowie ludzi oraz stan ekosystemów.
Istotnym elementem seminarium było przedstawienie koncepcji środowiskowej krzywej Kuznetsa (Environmental Kuznets Curve – EKC), która opisuje zależność pomiędzy poziomem rozwoju gospodarczego a skalą zanieczyszczenia środowiska. Zgodnie z tym modelem w początkowej fazie rozwoju gospodarczego poziom emisji zanieczyszczeń rośnie wraz ze wzrostem produkcji i intensyfikacją działalności przemysłowej. Dopiero po osiągnięciu określonego poziomu rozwoju gospodarczego następuje odwrócenie trendu – społeczeństwa zaczynają inwestować w technologie ograniczające emisję, poprawę efektywności energetycznej oraz ochronę środowiska, co prowadzi do stopniowego spadku poziomu zanieczyszczeń.
Podkreślono, że analiza takich modeli pozwala lepiej zrozumieć mechanizmy zachodzące pomiędzy rozwojem ekonomicznym a stanem środowiska oraz wskazuje, jak ważne są odpowiednie regulacje prawne, innowacje technologiczne i polityka środowiskowa państw. Dzięki temu możliwe jest dążenie do rozwoju gospodarczego przy jednoczesnym ograniczaniu presji na środowisko naturalne.
Seminarium zwróciło uwagę, że współczesne strategie rozwoju powinny uwzględniać nie tylko wzrost gospodarczy, lecz również jego wpływ na jakość środowiska i zdrowie społeczeństwa. W tym kontekście szczególne znaczenie mają działania prowadzące do transformacji energetycznej, rozwoju technologii niskoemisyjnych oraz wdrażania zasad zrównoważonego rozwoju.