Szkoła Nestorów Nauki UAM

21/10/2026

Miło nam zaprosić na wykład prof. UAM Krzysztofa Podemskiego "Od „bastionu endecji” do „wolnego miasta Poznania”. Postawy i wartości Poznaniaków w II i III Rzeczypospolitej", który odbędzie się 28 października 2026 o godzinie 17:30 w Auli Lubrańskiego.
Zapraszamy również do uczestnictwa w spotkaniu online: https://youtube.com/live/-GK1Zy-STOQ?feature=share

Autor o wykładzie:
W moim wykładzie zaprezentuję w perspektywie porównawczej ewolucję wybranych postaw i wartości poznaniaków na przestrzeni ostatniego stulecia poprzez porównanie dostępnych „twardych” danych (gł. wyników wyborczych) oraz eksperckich opinii odnoszących się do świadomości mieszkańców największych polskich miast w II i III Rzeczpospolitej. Z braku wiarygodnych danych nie zajmuję się postawami poznaniaków w czasie okupacji i w okresie PRL. Tytuł wykładu pochodzi z wypowiedzi dwóch poznańskich historyków. „Głównym bastionem endecji” określił Poznań w 1994 roku Zbigniew Dworecki w swojej historii tego miasta w dwudziestoleciu międzywojennym. Z kolei określenie „Wolne miasto Poznań” zaproponował Waldemar Łazuka w felietonie napisanym w 2015 po wyborach do Sejmu i Senatu w lokalnym wydaniu „Gazety Wyborczej”. Rok później tytuł ten stał się nieformalnym sloganem promującym miasto, między innymi na sprzedawanych przez miejski sklep koszulkach i kubkach.
Teoretyczne ramy wykładu stanowią wybrane koncepcje przeciwstawiające sobie syndromy wartości określane mianem „społeczeństwa zamkniętego” i „społeczeństwa otwartego” i „ (Karl Popper, 1962), „światopoglądu konserwatywnego – modelu rodziny surowego ojca” i „światopoglądu konserwatywnego – modelu rodziny opiekuńczego rodzica” (George Lakoff, 1996) oraz „matriksu moralnego liberałów”, „matriksu moralnego libertarian” i „matriksu moralnego konserwatystów społecznych” (Jonathan Haidt, 2012).
Konkluzja artykułu jest następująca: zmiana postaw i wartości dokonuje się w Poznaniu szybciej i głębiej niż w innych największych polskich miastach. Żadne z nich nie przeszło tak długiej drogi od społeczności tak zamkniętej, jaką był endecki Poznań międzywojnia, do społeczności tak otwartej, jaką stał się liberalny demokratyczny Poznań ostatnich kilku lat. W tej ewolucji postaw miały swój udział zjawiska takie jak bohaterski zryw poznanianek i poznaniaków w 1956, kontakt ze światem dzięki Międzynarodowym Targom Poznańskim czy Festiwalowi Malta. Odcisnęły się jednak na niej także zjawiska wstydliwe, jak liczne afery gospodarcze pierwszego okresu transformacji oraz przemilczanie bulwersujących skandali obyczajowych, co zaowocowało w debacie publicznej określaniem Poznania „miastem zasłoniętych firanek” (Filip Bajon, 2005), „miastem zblatowanych elit” (Tomasz P***k, 2012) czy wręcz „miastem grzechu” (Marcin Kącki, 2017).
W konkluzjach próbuję przedstawić własne wyjaśnienie fenomenu tej tak radykalnej zmiany kulturowo-politycznej Poznania. Traktuję mój wykład jako zaproszenie do polemiki i do dyskusji o naszym mieście.

O Autorze:
dr hab. Krzysztof Podemski, ur. w 1953 roku w Olsztynie, ukończył III LO w Białymstoku, emer. prof. UAM, absolwent socjologii i psychologii, były dyrektor Instytutu Socjologii UAM i były prodziekan ds. nauki Wydziału Nauk Społecznych, wypromował 8 doktorantek/ów, 2 doktorantki finalizują prace.
Zajmuje się przemianami społeczno-politycznymi, społeczeństwem obywatelskim, dyskursem publicznym, kontaktami międzykulturowymi oraz społecznością Poznania.
Był polskim koordynatorem dwóch europejskich grantów badawczych prowadzonych przez Oxford University („Euromanagers 1994” oraz „EUROQUAL” 2006-2009). Należał do zespołów badawczych kier. przez M. Ziółkowskiego (granty „Robotnicy ‘84” oraz „Jednostka wobec władzy”1992-1994), M. Krajewskiego i R. Drozdowskiego (grant „Wyobraźnia społeczna”, 2006-2008) oraz M. Czyżewskiego (grant „Komunikowanie publiczne w Polsce” 2013-17). Dwukrotnie współorganizował konkursu pamiętnikarski „Czym jest dla Ciebie miasto Poznań” (1994, 2021).
Niedawno zakończył pracę jako członek i współautor raportu Komisji ds. Wyjaśnienia Mechanizmów Represji Wobec. Organizacji Społeczeństwa Obywatelskiego oraz Działaczy Społecznych w latach 2015-2023 kier. Przez mec. Sylwię Gregorczyk-Abram (2025-26).
Należał do Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, Polskiego Towarzystwa Badaczy Rynku i Opinii Publicznej, European Opinion and Market Research Association, był członkiem Rady CBOS (2013-16) oraz Komitetu Socjologii PAN (2020-2023). Przez lata był członkiem kolegium redakcyjnego Kroniki Miasta Poznania.
Oprócz działalności badawczej zajmował się także działalnością popularyzatorską. Pisywał do „podziemnych” periodyków (poznański „Czas” oraz „Przyjaciel Nauk”, wrocławska „Obecność”), do odradzającej się niezależnej prasy poznańskiej w latach 1989-91 („Głos Wolny”, „Obserwator Wielkopolski”) oraz do poznańskiej edycji Gazety Wyborczej (w latach 2013-2020 pisywał felietony w rubryce „Podemski – przez szkiełko”). W połowie poprzedniej dekady współorganizował i prowadził w Poznaniu Latający Uniwersytet Komitetu Obrony Demokracji w Poznaniu, a w latach 2017-23 wspólnie z T. Kowalskim z UEP trzydzieści siedem interdyscyplinarnych Debat Akademickich UAM – UEP

Był autorem lub współ/redaktorem m.in. następujących książek:
-Socjologia podróży, Poznań 2004,
- Obrazy i wizje społeczeństwa polskiego w prasie krajowej w 1981 roku, Poznań 2008,
- Społeczeństwa Europy Środkowo-Wschodniej. Projekt Eurequal, (red.), Poznań 2011
- Potencjalne poparcie społeczne dla organizacji i ruchów skrajnych w Polsce, Warszawa 2013,
- Wielka zmiana 1989-91, nr monograficzny Kroniki Miasta Poznania, (red.), Poznań 2014
- Polskie sprawy 1945-2015, (współred. z M. Czyżewskim, A. Horolets, D. Rancew-Sikorą), Warszawa 2017
- Wyparte historie. Antysemityzm na Uniwersytecie Poznańskim w latach 1919-1939, (współred. z M. Michalskim), Poznań 2022
- Czym jest dla Ciebie miasto Poznań? (wspólnie z M. Frąckowiakiem, J. Kuberą, M. Ziółkowskim), Poznań 2023

Najważniejsze artykuły w ostatnich latach:
- Badania polskiego dyskursu publicznego II RP, PRL i III RP. Przegląd Zagadnień., w: Kultura i Społeczeństwo v.57, 2013
- Społeczeństwo obywatelskie w Polsce 25 lat po wielkiej zmianie, w: Ruch Prawniczy, - Ekonomiczny i Socjologiczny, zeszyt 2(2014)
- Wojna elit symbolicznych: "rzecznicy narodu" kontra "światli obywatele" w: Prognozowanie teraźniejszości. Myślenie z wnętrza kryzysu, red. P. Czapliński i J.B. Bednarek,Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2018,
- Mowy miesięcznicowe Jarosława Kaczyńskiego jako spektakl władzy, ,w: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny, 4/2019, razem z W.J.Paluchowski
- Proces de-demokratyzacji systemu politycznego a demokratyzacyjne ruchy społeczne. Przypadek polski 2015–2018, w: KONTRREWOLUCJA U BRAM, red. J. Kołtan i G.Piotrowski, Europejskie Centrum Solidarności, Gdańsk 2020,
- Demokracja na świecie w perspektywie porównawczej, w; Kryzys państwa prawa. Czas Kultury, nr 4/2020, red. J. Wiewiórowski
- Protesty jesieni 2020 w relacjach wielkopolskich uczestniczek i uczestników, w: 22 października,. Pamięć protestu, red. P. Kosiewski, Fundacja Batorego, Warszawa 2023
- Od „bastionu endecji” do „Wolnego Miasta Poznania”. Postawy i wartości poznaniaków w II i w III Rzeczypospolitej, w: „Wielkopolska i jej stolica 100 lat po śmierci Jarogniewa Drwęskiego”, red. W. Łazuga, S. Paczos, Poznań 2024
- Polaryzacja polityczna w III Rzeczypospolitej. Dyskurs publiczny, wyborcy, opinia publiczna, w: „Wokół Gabriela Narutowicza”, red. W. Łazuga, S. Paczos, Poznań 2024

Zapraszamy!

OD „BASTIONU ENDECJI” DO „WOLNEGO MIASTA POZNANIA”. POSTAWY I WARTO...

11/06/2026

Wykładem prof. Józefa Dobosza kończymy rok akademicki w Szkole Nestorow Nauki UAM. Zdradzimy,że to nasz 10 rok działalności 🥳 jesteśmy niezwykle dumni i szczęśliwi. Cieszymy się,że spotykaliśmy się wokół niezwykle inspirujących i fascynujących tematów. Dotychczas obejrzało nasze wykłady ponad 125 tysięcy osób!🥳
Dziękujemy Pani Rektor prof. Bogumile Kaniewskiej za zaufanie i otwartość na nasze pomysły, Panu Prorektorowi prof. Piotrowi Pawluciowi za życzliwe wsparcie.
Szczególnie chcemy podziękować Osobom, bez których nie byłoby tych zasięgów,czyli Michałowi Łakomemu, kierownikowi Studia Filmowego UAM, Ireneuszowi Grzechowiakowi i Wojciechowi Kawalcowi za niezawodne wsparcie. Cieszymy się,że tworzymy niezawodny Zespół. To przywilej z Wami pracować 🦋
Życzymy dobrego czasu, chwili na naukową refleksję i…wracajcie do naszych nagrań.
A w październiku otworzymy nowy rok akademicki wykładem prof. Krzysztofa Podemskiego 🫡

01/06/2026

Zapraszamy na ostatni w tym roku akademickim wykład w ramach Szkoły Nestorów Nauki!
Naszym Gościem będzie prof. dr hab. Józef Dobosz z Wydziału Historii UAM, wybitny mediewista, badacz dziejów średniowiecza, Kościoła, państwa Piastów oraz historii Europy Środkowej.
Spotkanie odbędzie się 11 czerwca 2026 roku o godzinie 17:30 w Auli Lubrańskiego (ul. Wieniawskiego 1).

💻 Spotkanie będzie dostępne również online:
https://www.youtube.com/live/7EJmu4OF9iU

O wykładzie
Wykład stanowi próbę przedstawienia narodzin nowej, wielkowymiarowej rzeczywistości po upadku Imperium Romanum na zachodzie i jej wpływu na naszą współczesność. Rzeczywistości, która była kształtowana przez trzy zasadnicze elementy – barbarzyńców, chrześcijaństwo oraz przynajmniej częściowo antyk. Zasadnicze kwestie to: kryzys i upadek władzy Rzymu do V wieku, świat barbarzyński w różnych jego przejawach (od wędrówek, przez kulturę i obyczaj, do nowych form życia politycznego) w IV/V – VIII wieku, stara i nowa Europa w VIII – X/XI wieku, nowy kształt polityczny i procesy chrystianizacyjne w IX – XI wieku. Istotny wydaje się podział na strefy kulturowe (cywilizacyjne) i gospodarcze ówczesnej Europy – nie tylko według podziału „Wschód – Zachód” czy „bogate Południe – uboga Północ”. W istocie chodzi o ukształtowanie podstaw naszego współczesnego świata, którego korzenie sięgają średniowiecza i opierają się na „trójnogu”: „barbarzyńcy”, „chrześcijaństwo”, „antyk”. Ile więc w nas pozostało z dawnych barbarzyńców, którzy chrystianizowali się i stopniowo coraz więcej czerpali z antyku?

O Autorze:
Prof. dr hab. Józef Dobosz
Historyk mediewista (ur. 1959); absolwent studiów historycznych Wydziału Historycznego UAM w Poznaniu (1982); doktoryzował się (1991) i habilitował (2002) w Instytucie Historii UAM, od 2012 profesor tytularny, obecnie profesor na Wydziale Historii UAM i kierownik Zakładu Historii Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej (od 2019, wcześniej kierownik Pracowni Bohemistycznej w Instytucie Historii UAM). W latach 2008–2012 prodziekan Wydziału Historycznego UAM, w latach 20012–2019 dyrektor Instytutu Historii UAM, a w latach 2020–2024 dziekan Wydziału Historii UAM, od 2012 roku redaktor naczelny kwartalnika „Historia Slavorum Occidentis”. Zajmuje się dziejami polskiego Kościoła w średniowieczu, najstarszymi dziejami dokumentu na ziemiach polskich, a także najdawniejszymi dziejami miast polskich, zagadnieniami ustrojowymi i gospodarczymi oraz biografistyką, historią prawa książęcego w Polsce piastowskiej, polskim rozbiciem dzielnicowym i relacjami polsko-czeskimi w kontekście środkowoeuropejskim.
Autor ok. 400 publikacji, w tym 5 monografii, kilkudziesięciu prac pod redakcją, ok. 150 artykułów i ponad 170 haseł słownikowych i encyklopedycznych. Redaktor naczelny kwartalnika „Historia Slavorum Occidentis”; członek Polsko-Czeskiego Towarzystwa Naukowego, Polskiego Towarzystwa Historycznego, PTPN oraz Komitetu Głównego Olimpiady Historycznej.
Kierownik grantów: MNiSzW pt. Czeskie wpływy kulturowe w tradycji duchowej i materialnej państwa Piastów (X – druga połowa XIV wieku) – zakończony w listopadzie 2011 roku; grant NPRH Dzieje (arcy)biskupstwa poznańskiego X–XX wiek. U źródeł polskiego chrześcijaństwa i Kościoła; NCN na grant 2023/51/I/NZ8/02946 „OPUS 26 + LAP.” pt. „U zarania państwowości środkowoeuropejskich na przykładzie Czech i Polski. Dynastie – elity – społeczeństwa (koniec IX – XI wiek).” (lider to Instytut Chemii Bioorganicznej PAN Poznań), uczelniany kierownik projektu; w kilku innych wykonawca.
Najważniejsze publikacje: Działalność fundacyjna Kazimierza Sprawiedliwego, Poznań 1995; Monarcha i możni wobec Kościoła w Polsce do początku XIII wieku, Poznań 2002; Kazimierz II Sprawiedliwy, Poznań 2011 (2. wyd. 2014); Ecclesia, monasteria, privilegia Studia z dziejów Kościoła w średniowiecznej Polsce, Poznań 2019; Dokument na ziemiach polskich w wiekach średnich, [w:] Ars scribendi. O sztuce pisania w średniowiecznej Polsce, Gniezno 2008, s. 37–49; Herzogliche und adlige Stiftungstatigkeit im piastischen Polen des 12. Jahrhunderts, [w:] Monarchische und adlige Sakralstiftungen im mittelalterlichen Polen, red. E. Mühle, Berlin 2013, s. 201–267; Mesco dux Poloniae baptizatur – wejście władztwa piastowskiego do Respublica Christiana, „Poznańskie Studia Slawistyczneˮ nr 10 (2016), s. 37–50; Motives and Inspirations. An Exploration of When i Why the Chronica Polonorum Was Written, [w:] Writing History in Mediewal Poland. Bishop Vincentius of Cracow and his Chronica Polonorum, red. Darius von Güttner-Sporzyński, Brepols Publishers n.v., Turnhout 2017, s. 43–61; Kruszwica w dziejach państwa i Kościoła polskiego doby piastowskiej, [w:] Kruszwica wczesnośredniowieczna, red. W. Dzieduszycki, J. Sawicka, Warszawa 2023, s. 69–99; Počátky křesťianství v Polsku, [w:] Tysíc a padesát let pražského biskupství, red. J. Kotus, P. Sommer, V. Vaniček, Praha 2023, s. 67–80; Józef Dobosz, The Church and Cistercians in Medieval Poland. Foundations, Documents, Peple, Brepols Publishersn.v., Turnhout 2023 [seria East Central Europe, 476-1795, 2]. Przygotował do druku (opracowanie i posłowie) m.in. dwie klasyczne prace z zakresu polskiej mediewistyki – S. Kętrzyński, Zarys nauki o dokumencie polskim wieków średnich, Poznań 2008; S. Smolka, Mieszko Stary i jego wiek, Poznań 2011.

Serdecznie zapraszamy do udziału stacjonarnie lub online!

09/05/2026

Gościnią kolejnego wykładu w ramach Szkoły Nestorów Nauki będzie prof. dr hab. Zofia Szweykowska - Kulińska z Wydziału Biologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Temat wykładu: „Buszujący w zbożu: w pogoni za małymi cząsteczkami RNA o wielkich zadaniach”.

Spotkanie odbędzie się 20 maja 2026 o godzinie 17:30, w Sali Lubrańskiego.

Zapraszamy również do wysłuchania spotkania online:
https://youtu.be/tVNeeXnqMs4


O wykładzie:
MikroRNA są małymi cząsteczkami RNA, które pełnią kluczową rolę w regulacji ekspresji genów. MikroRNA kontrolują poziom docelowych mRNA: hamują translację lub prowadzą do degradacji mRNA. Rozpoznanie mikroRNA – mRNA zachodzi na drodze komplementarności sekwencji nukleotydowej tych dwóch cząsteczek.
Roślinne mikroRNA kontrolują prawidłowy rozwój i odpowiedź na zmiany środowiskowe. Znamy szereg mikroRNA, które regulują odpowiedź rośliny na niedobór wody, na wysoką temperaturę, na zasolenie, a także na obecność metali ciężkich w glebie.
Poprzez poznanie mechanizmów działania mikroRNA, możemy modulować poziom wybranych mikroRNA i ich docelowych mRNA, a tym samym wpływać na odpowiedź rośliny na zmiany środowiskowe. W kolejnym kroku możemy kreować strategie uzyskiwania odmian roślin użytkowych lepiej dostosowanych do zmieniających się warunków klimatycznych.
Oprócz wykorzystania naturalnych mikroRNA można stosować strategię tzw. sztucznych mikroRNA, czyli cząsteczek zaprojektowanych na konkretny mRNA (który w naturze nie jest kontrolowany przez mikroRNA), i poszerzyć możliwości otrzymywania roślin lepiej dostosowanych do zmieniających się warunków zewnętrznych.
Podczas wykładu omówione zostaną przykłady poznania mechanizmów kontrolujących krzewienie jęczmienia w warunkach stresu wysokiej temperatury, jego odpowiedź na suszę, a także zastosowania sztucznych mikroRNA celem uzyskania roślin ziemniaka lepiej znoszących niedobór wody.

O Autorce:
Zofia Szweykowska-Kulińska Zakład Ekspresji Genów, Instytut Biologii Molekularnej i Biotechnologii, Wydział Biologii, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, profesor zwyczajny.
Zainteresowania badawcze: metabolizm RNA u roślin: dojrzewanie RNA, biogeneza i funkcje mikroRNA, splicing pre-mRNA, odpowiedź i adaptacja roślin na stresy abiotyczne i biotyczne, biotechnologia roślin, ewolucja molekularna.
Doświadczenie badawcze: 1988–1990 – Uniwersytet w Würzburgu, Würzburg, Niemcy, stypendium Fundacji Alexandra von Humboldta oraz Deutsche Forschungsgemeinschaft 1996 – CNRS, Gif-sur-Yvette, Francja, staż podoktorski finansowany ze stypendium EMBO 2006 – John Innes Institute, The Sainsbury Laboratory, Norwich, Wielka Brytania, doświadczony badacz, projekt UE FUNGEN
Członkostwa i ważniejsze funkcje: Członek Polskiej Akademii Nauk, EMBO (Europejska Organizacja Biologii Molekularnej), Academia Europaea, Rada Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (od 2024), Centralna Komisja do spraw stopni i tytułów naukowych (2011 – 2021), Rada Doskonałości Naukowej (2021–2024), dyrektor Instytutu Biologii Molekularnej i Biotechnologii na wydziale Biologii UAM (2001 – 2019), wiceprzewodnicząca Rady Kuratorów Wydziału II PAN, wieloletnia przewodnicząca Rady Naukowej Instytutu Genetyki Roślin PAN.
Publikacje: Autorka ponad 120 publikacji, w tym m.in. w czasopismach: Nature Plants, PNAS, EMBO Journal, EMBO Reports, Nucleic Acids Research, Plant Biotechnology Journal, New Phytologist, Plant Physiology, Trends in Plant Science.

14/04/2026

Serdecznie zapraszamy na wykład prof. UAM dr hab. Agnieszki Jelewskiej z Wydziału Antropologii i Kulturoznawstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Temat wykładu: "Między laboratorium a studiem. Sploty sztuki, nauki i technologii we współczesności".
Spotkanie odbędzie się 22 kwietnia 2026 o godzinie 17:30, w Sali Lubrańskiego.
Zapraszamy również do dołączenia do spotkania online: https://www.youtube.com/live/FlhwRdWGmBk

Wykład poświęcony będzie związkom sztuki, nauki i technologii oraz temu, jak ich wzajemne oddziaływanie kształtuje współczesną kulturę. Celem wykładu jest pokazanie, że sztuka nie tylko reaguje na rozwój nauki, technologii i mediów, lecz także współtworzy nowe sposoby opisu rzeczywistości, stając się przestrzenią namysłu nad przemianami wiedzy, techniki i społecznych form ich doświadczania. Punktem wyjścia będą procesy zapoczątkowane po II wojnie światowej, gdy dynamiczny rozwój nauki i technologii otworzył nowe pola współpracy między laboratoriami badawczymi, studiami artystycznymi i przestrzenią publiczną. Podczas prezentacji omówione zostaną wybrane realizacje z obszaru art&science, projektowania krytycznego i spekulatywnego, a także projekty naukowo-artystyczne i kuratorskie zrealizowane przez Humanities/Art/Technology Research Center UAM. Analizowane przykłady posłużą do podjęcia refleksji nad poznawczym potencjałem sztuki, znaczeniem wyobraźni i spekulacji w praktykach naukowych oraz rolą eksperymentalnych praktyk medialnych w krytycznej analizie etycznych i społecznych konsekwencji rozwoju technologii. Będzie to zatem opowieść o przekraczaniu granic między dyscyplinami, o nowych formach wiedzy i o roli sztuki i projektowania krytycznego w świecie coraz silniej kształtowanym przez technologię.

O Autorce:
Agnieszka Jelewska, dr hab., prof. UAM, badaczka kultury i mediów, kuratorka i wykładowczyni związana z Wydziałem Antropologii i Kulturoznawstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jest współzałożycielką Humanities/Art/Technology Research Center UAM, od 2020 roku pełni funkcję prodziekany ds. nauki i współpracy międzynarodowej. Jest autorką i współredaktorką wielu publikacji, w tym m.in.: Exposing Violence: Media Practices and Aesthetics of Radical Truth (współaut. M. Krawczak, MIT Press, 2026); Nuclear Gaia. Media Archives of Planetary Harm (współaut. M. Krawczak, Intellect Books, 2025), Postcollectivity: Situated Knowledge and Practice (współred. M. Krawczak i J. Reid, Brill, 2024), Ekotopie. Ekspansja technokultury (2013), Sensorium. Eseje o sztuce i technologii (2012), a także redaktorką książki Art and Technology in Poland: From Cybercommunism to the Culture of Makers (2014). Prowadzi badania medialne nad współczesnymi formami przemocy wobec ludzi i środowiska oraz nad transdyscyplinarnymi relacjami między nauką, sztuką, kulturą i technologią w XX i XXI wieku, uwzględniając ich społeczne i polityczne uwarunkowania. Jest również kuratorką i współtwórczynią licznych projektów z pogranicza sztuki i nauki: Transnature is Here (2013), Post-Apocalypsis (2015) – nagrodzone złotym medalem Prague Quadrennial 2016, Anaesthesia (2016), PostHuman Data (2019) oraz Remember (me) (2025), prezentowane m.in. na Gwangju Biennale w Korei.

30/03/2026

🐣🥚 Dziękując za wspólny czas życzymy Państwu zdrowych i spokojnych Świąt ☀🌳 🌼

11/03/2026

Miło nam poinformować, że Gościem kolejnego wykładu w ramach Szkoły Nestorów Nauki UAM będzie prof. dr hab. Jerzy Marian Brzeziński z Wydziału Psychologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Temat wykładu: „O konieczności naprawy polskich uniwersytetów”

📅 Kiedy: 18 marca 2026 (środa), godz. 17:30
📍 Gdzie: Aula Lubrańskiego

Serdecznie zapraszamy do udziału w spotkaniu na miejscu, a także do oglądania transmisji online:
🔗 https://youtube.com/live/QlH02JqkxyI?feature=share

O Autorze:
Prof. Jerzy Marian Brzeziński (ur. 1947 w Pelplinie) – psycholog, metodolog nauk społecznych i członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk. Absolwent psychologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, od 1972 r. związany z UAM – aktualnie jako profesor Wydziału Psychologii i Kognitywistyki.
Specjalizuje się w metodologii badań społecznych (szczególnie psychologicznych), psychometrii, zastosowaniach metod statystycznych w naukach społecznych oraz etyce badań naukowych. Jest autorem i redaktorem licznych publikacji naukowych, w tym szeroko cytowanego podręcznika akademickiego Metodologia badań psychologicznych. Nowe Wydanie (2019).
Przez 19 lat kierował Instytutem Psychologii UAM i czterokrotnie pełnił funkcję dziekana Wydziału Nauk Społecznych. Wypromował 12 doktorów. Sporządził liczne recenzje w przewodach doktorskich, habilitacyjnych i profesorskich. Aktywnie uczestniczył w pracach instytucji naukowych w Polsce, m.in. w: Komitecie Badań Naukowych, Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów oraz Polskiej Akademii Nauk.
Doktor honoris causa trzech uniwersytetów (Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, Uniwersytetu Gdańskiego i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie), odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim i Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Medalem Komisji Edukacji Narodowej.

01/02/2026

Światło potrafi zmieniać materię… i nasze spojrzenie na naukę!
Już 11 lutego 2026 r. o godz. 17:30 w Auli Lubrańskiego będziemy mieli wyjątkową okazję, by zanurzyć się w fascynujący świat fotochemii podczas wykładu prof. Bronisława Marciniaka z Wydziału Chemii UAM: „Fotochemia: badania, zastosowanie”.
Zapraszamy również do dołączenia do spotkania online: https://youtube.com/live/LLDb6VG29Ho?feature=share

W trakcie spotkania będziemy mogli dowiedzieć się, że pojedynczy błysk światła może uruchomić reakcje chemiczne, które zachodzą szybciej niż mrugnięcie oka, a nawet prowadzić do terapii ratujących życie.
Podczas wykładu dowiemy się:
☀ jak wyglądają „ścieżki życia” stanów wzbudzonych na diagramie Jabłońskiego
☀ jak naukowcy obserwują nietrwałe rodniki i produkty pośrednie
☀ w jaki sposób reakcje fotochemiczne mogą wspierać nowoczesną medycynę, m.in. w terapii nowotworów

Zapraszamy wszystkich ciekawych nauki, studentów, pasjonatów chemii i tych, którzy chcą zobaczyć, jak badania podstawowe zmieniają świat.

Bronisław Marciniak: profesor dr hab. nauk chemicznych, fotochemik, nauczyciel akademicki na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Urodzony 30 czerwca 1950 r. w Pleszewie. W roku 1973 roku ukończył z wyróżnieniem studia na kierunku chemia na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii UAM. Na UAM uzyskał stopień doktora nauk chemicznych (1979), doktora habilitowanego (1989) oraz tytuł profesora (1998). Odbył wiele staży naukowych, m.in. w Simon Fraser University, Burnaby (Kanada), Technische Universität, Braunschweig (Niemcy), Radiation Laboratory University of Notre Dame (USA) jako stypendysta Fulbrighta. Prowadził wykłady i badania w czołowych ośrodkach naukowych fotochemii Kanady, USA, Niemiec, Chile i Japonii.

Jego tematyka badawcza obejmuje fotochemię, fotofizykę i chemię radiacyjną związków organicznych i metaloorganicznych ważnych dla biologii, medycyny i chemii materiałowej. Jest autorem lub współautorem ponad stu osiemdziesięciu publikacji naukowych, dwóch patentów oraz współautorem i redaktorem kilku książek. Kierował kilkunastoma projektami badawczymi krajowymi i międzynarodowymi. Był promotorem w 13 przewodach doktorskich oraz w kilkudziesięciu pracach magisterskich.

Pełnił wiele funkcji organizacyjnych uniwersyteckich i krajowych, m.in. kierownika Zakładu Fizyki Chemicznej, prodziekana Wydziału Chemii, prorektora ds. nauki i współpracy międzynarodowej, rektora UAM (przez dwie kadencje latach 2008-2016), dyrektora Centrum Zaawansowanych Technologii UAM (2017-2024), przewodniczącego Kolegium Rektorów Miasta Poznania (dwie kadencje), przewodniczącego Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich i przewodniczącego Komisji Nauki Rady Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Odznaczenia i nagrody: Krzyże Kawalerski i Oficerski Orderu Odrodzenia Polski, Medal Komisji Edukacji Narodowej, Medal Rektora UAM Homini Vere Academico, Medal Jana Zawidzkiego Polskiego Towarzystwa Chemicznego za osiągnięcia w chemii fizycznej i nieorganicznej, Medal Marii Skłodowskiej-Curie Polskiego Towarzystwa Badań Radiacyjnych za osiągnięcia badawcze w chemii radiacyjnej i fotochemii, nagrody Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, nagrody Rektora UAM, Honorowy Obywatel Miasta i Gminy Pleszew.

Do zobaczenia!

07/01/2026

Nowy rok rozpoczynamy w prawdziwie zimowej aurze wykładem prof. UAM dr hab. Krzysztofa Zawieruchy z Wydziału Biologii UAM: "Rola ekosystemów glacjalnych w kształtowaniu bioróżnorodności obszarów górskich i polarnych".
Spotkanie odbędzie się w Auli Lubrańskiego, 14 stycznia 2026 o godzinie 17:30.
Zapraszamy również do dołączenia do spotkania online: https://youtube.com/live/I0BlC-6cH7Q?feature=share

O wykładzie:
Zlokalizowane tak daleko od naszego miejsca zamieszkania, lodowce są istotnym elementem systemu klimatycznego oraz ekosystemem, który kształtuje swoje sąsiedztwo w dolinach, ale też stanowi dom dla licznych, często niewidocznych gołym okiem organizmów. Cofające się lodowce tworzą przestrzeń dla powstania nowych ekosystemów słodkowodnych i glebowych, jednak znikając same stają się zagrożonym ekosystemem. Wykład omówi rachunek zysków i strat związanych z cofaniem się lodowców, omówi różnorodność organizmów zagrożonych wyginięciem wskutek znikania ich siedliska, oraz wskaże potencjalne refugia, gdzie zimnolubne organizmy żyjące na lodowcach mogłyby znaleźć schronienie.

O Autorze:
dr hab. prof. UAM Krzysztof Zawierucha jest kierownikiem Zakładu Taksonomii i Ekologii Zwierząt na Wydziale Biologii UAM. Od lat interesują go regiony polarne i górskie, w szczególności ekosystemy lodowe oraz śnieżne. Prowadził badania terenowe na lodowcach w Pirenejach, Alpach, Skandynawii, Svalbardzie, Grenlandii czy Gruzji. W ostatnim czasie rozpoczął badania nad rolą lodowczyków karpackich jako refugiów dla fauny lodowcowej. Jako nauczyciel akademicki prowadzi m.in. przedmiot Konsekwencje Globalnych Zmian Środowiska oraz organizuje kursy BioGeoEko w Arktyce dla studentów Wydziału Biologii UAM. Kierował oraz kieruje projektami dotyczącymi badań bioróżnorodności ekosystemów lodowych. Autor oraz współautor licznych artykułów naukowych dotyczących taksonomii, ekologii oraz biogeografii organizmów żyjących na śniegu oraz lodzie.

Zapraszamy i życzymy wszystkiego dobrego w Nowym Roku 🐧🐧🐧

18/12/2025

Z okazji Świąt Bożego Narodzenia oraz nadchodzącego Nowego Roku 2026 składamy najserdeczniejsze życzenia spokoju, radości i nadziei płynącej z tych wyjątkowych dni.

Dziękujemy za Państwa obecność w przestrzeniach Szkoły Nestorów Nauki UAM, za życzliwe wsparcie, otwartość oraz bogactwo inspiracji, którymi możemy się wspólnie dzielić.
To dzięki Państwu jest to miejsce dialogu, uważności i wzajemnego uczenia się.

Życzymy dobrego czasu razem, pełnego ciepła, uśmiechu i bliskości, a także radości z codziennych spotkań oraz chwil refleksji, które pozwalają zatrzymać się i spojrzeć z wdzięcznością na to, co było, oraz z nadzieją na to, co przed nami.

Niech Nowy Rok 2026 przyniesie zdrowie, pomyślność i kolejne inspirujące doświadczenia 🎄