Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM

  • Home
  • Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM

Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM Oficjalna strona Zakładu Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM na Facebooku.

Wszystkich studentów i studentki uprzejmie informujemy, że w celu załatwienia sprawy indywidualnej związanej z zajęciami prowadzonymi przez członków Katedry konieczny jest bezpośredni kontakt z prowadzącymi - bądź z Sekretariatem Katedry pod adresem [email protected].

[PL] W dniu 4 maja br. odbyło się otwarte seminarium zakładowe, na którym gościliśmy Panią Filipa Paes - doktorantkę w H...
08/05/2026

[PL] W dniu 4 maja br. odbyło się otwarte seminarium zakładowe, na którym gościliśmy Panią Filipa Paes - doktorantkę w Hertford College na University of Oxford, przygotowującą rozprawę doktorską pod opieką prof. Timothy'ego Endicotta.

Pani Paes wygłosiła referat pt. On The Role of Questions of Degree in Law, prezentując część wyników badań składających się na jej przygotowywaną dysertację.

Celem referatu była obrona tezy, że stopniowalność (gradience) w prawie stanowi w pełni racjonalny sposób rozwiązywania pewnych konfliktów prawnych - wbrew powszechnemu kojarzeniu jej np. z arbitralnością i irracjonalnością. Zdaniem Autorki, w niektórych przypadkach jedynie stopniowalne normy i praktyki prawne pozwalają prawu uchwycić niuanse życia codziennego, w którym rozgrywają się rzeczywiste konflikty prawne.

Dziękujemy Pani Filipie Paes za inspirujące wystąpienie i życzymy powodzenia w dalszych pracach badawczych!

[ENG] On 4 May, we hosted an open departmental seminar featuring Filipa Paes - a doctoral candidate at Hertford College, University of Oxford, working on her dissertation under the supervision of Professor Timothy Endicott.

Ms Paes delivered a paper entitled On The Role of Questions of Degree in Law, presenting part of the research that forms her doctoral dissertation.

The paper set out to defend the thesis that gradience in law constitutes a perfectly rational way of resolving certain legal conflicts - contrary to its common association with arbitrariness and irrationality. In the author's view, in some cases only gradable norms and legal practices allow law to capture the nuances of everyday life in which real legal conflicts actually take place.

We thank Filipa Paes for an inspiring presentation and wish her every success in her ongoing research!

Z przyjemnością informujemy o wynikach 7. edycji Konkursu z Prawoznawstwa, organizowanego wspólnie przez nasz Zakład ora...
07/05/2026

Z przyjemnością informujemy o wynikach 7. edycji Konkursu z Prawoznawstwa, organizowanego wspólnie przez nasz Zakład oraz ELSA Poznań.

Konkurs przebiega dwuetapowo: pierwszy etap ma formę testu (20–40 pytań), a do etapu ustnego awansuje sześcioro uczestników z najlepszymi wynikami. W finale uczestnicy rozmawiają z Jury na temat trzech wybranych przez siebie lektur spośród sześciu wskazanych przez organizatorów. W tym roku do pierwszego etapu przystąpiło aż 80 studentek i studentów – zarówno ze studiów stacjonarnych, jak i niestacjonarnych.

Po zmaganiach finałowych wyłoniono laureatów:
🥇 I miejsce: Alicja Obstalecka i Dominik Dopierała
🥈 II miejsce: Monika Czaja

Serdecznie gratulujemy zwycięzcom i wszystkim uczestnikom, a organizatorom dziękujemy za kolejną udaną edycję!

Nakładem wydawnictwa Franz Steiner Verlag ukazał się tom „East Meets West: Justice, Law, and Politics. The 13th Kobe Lec...
28/04/2026

Nakładem wydawnictwa Franz Steiner Verlag ukazał się tom „East Meets West: Justice, Law, and Politics. The 13th Kobe Lecture and the 2nd IVR Japan International Conference, Chiba, September 2023″ pod redakcją prof. Makoto Usami oraz prof. Hidehiko Adachiego. Publikacja została wydana jako 179. tom prestiżowej serii Archiv für Rechts- und Sozialphilosophie – Beihefte (ARSP Beiheft), stanowiącej jedno z najważniejszych forów wydawniczych współczesnej filozofii prawa i filozofii społecznej.

W tomie opublikowany został rozdział autorstwa prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM) oraz Pana Profesora Marka Smolaka (Wydział Prawa i Administracji UAM Poznań) pt. „Challenging the Rule of Law. Stress and Burnout in the Polish Judiciary During the Constitutional Crisis”. Tekst podejmuje zagadnienie wpływu kryzysu konstytucyjnego na środowisko sędziowskie w Polsce, ujmując problematykę rządów prawa w perspektywie interdyscyplinarnej – łączącej teorię prawa z psychologią pracy. Autorzy analizują zjawiska stresu zawodowego oraz wypalenia wśród sędziów, traktując je jako istotny, choć często pomijany, wskaźnik kondycji państwa prawa w okresie jego erozji instytucjonalnej.

Sam tom, powstały jako pokłosie 13th Kobe Lecture oraz 2. Międzynarodowej Konferencji IVR Japan w Chibie, która miała miejsce we wrześniu 2023 r., podejmuje pytanie o to, co oznacza spotkanie Wschodu i Zachodu w filozofii prawa i filozofii politycznej w świecie, w którym społeczeństwa Azji Wschodniej i Południowo-Wschodniej coraz częściej redefiniują granice tradycyjnej liberalnej demokracji. Publikacja obejmuje szereg perspektyw dotyczących współczesnych problemów teorii prawa – w tym legitymizacji władzy w reżimach demokratycznych i autorytarnych, roli orzecznictwa, relacji między prawem a nauką, kosmopolityzmu oraz kultury prawnej.

Więcej informacji o tomie dostępnych jest tutaj: https://www.steiner-verlag.de/en/East-Meets-West-Justice-Law-and-Politics/9783515140577

Zachęcamy do lektury!

W dniu 1 kwietnia 2026 r. na Uniwersytecie Chuo w Tokio odbył się wykład Pana Profesora Marka Smolaka (Wydział Prawa i A...
24/04/2026

W dniu 1 kwietnia 2026 r. na Uniwersytecie Chuo w Tokio odbył się wykład Pana Profesora Marka Smolaka (Wydział Prawa i Administracji UAM Poznań) oraz prof. Teresy Chirkowskiej-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM), zorganizowany przez Institute of Comparative Law in Japan oraz Institute of Social Sciences Uniwersytetu Chuo.

Wykład nosił tytuł: „Reconfiguring Legal Professionalism in the Age of Generative AI: Comparative Research on Education, Ethics, and Empirical Practice” i dotyczył problematyki wykonywania zawodu prawniczego w dobie generatywnej sztucznej inteligencji. Jego Autorzy przedstawili zagadnienie w perspektywie porównawczej, obejmującej trzy wymiary: edukację prawniczą, etykę zawodów prawniczych oraz empiryczne badania praktyki prawniczej.

Więcej informacji o wydarzeniu znajduje się tutaj: https://www.chuo-u.ac.jp/english/events/2026/03/84873/

Mija 60 lat od nadania Czesławowi Znamierowskiemu tytułu doktora honoris causa Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Pozna...
22/04/2026

Mija 60 lat od nadania Czesławowi Znamierowskiemu tytułu doktora honoris causa Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Profesor Znamierowski - filozof prawa, etyk i teoretyk praktyk społecznych - pozostaje jedną z najwybitniejszych postaci polskiej myśli prawniczej XX wieku. Jego koncepcje normy prawnej, reguł konstytutywnych oraz struktury działań społecznych wyprzedzały dyskusje, które zdominowały światową teorię prawa dopiero dekady później.

Sześćdziesiąt lat po przyznaniu tego wyróżnienia jego dorobek nie traci na aktualności. Pytania, które stawiał - o źródła obowiązywania prawa, o relację między normą a faktem społecznym, o granice pozytywizmu prawniczego - pozostają w centrum współczesnej filozofii prawa.

W dniach 27–29 marca 2026 r. w Kanazawie (Japonia) odbyła się Międzynarodowa Konferencja IVR Japan (IVRJ 2026) pod hasłe...
21/04/2026

W dniach 27–29 marca 2026 r. w Kanazawie (Japonia) odbyła się Międzynarodowa Konferencja IVR Japan (IVRJ 2026) pod hasłem „Law, Democracy and Relationships”, zorganizowana przez japońską sekcję Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej (niem. Internationale Vereinigung für Rechts- und Sozialphilosophie; IVR). Było to trzecie wydarzenie tego cyklu, gromadzące teoretyków prawa, filozofów polityki oraz etyków z Azji, Europy, obu Ameryk i Australii.

W sesji ogólnej, w dniu 29 marca, Pan Profesor Marek Smolak (Wydział Prawa i Administracji UAM Poznań) przedstawił referat pt. „On the Relation between Democracy and the Rule of Law. The Constitutive and Normative Approach”. W swoim referacie Prof. Marek Smolak wskazywał, że demokracja i rządy prawa wzajemnie się dopełniają i wchodzą w relację synergii, ponieważ zasady rządów prawa mają zarazem charakter konstytutywny (współtworząc praktykę prawno-polityczną oraz jej wartości) oraz normatywny (dostarczając racji działania władzom publicznym), co zmusza rządzących do sprawowania władzy w sposób racjonalny i zgodny z wartościami immanentnie wpisanymi w praktykę prawną. Obok wygłoszenia referatu, Profesor Marek Smolak przewodniczył również sesji zatytułowanej „Democracy, Law and Society".

W konferencji wzięła udział również prof. Teresa Chirkowska-Smolak (Wydział Psychologii i Kognitywistyki UAM), która zaprezentowała referat „AI Anxiety and Trust in Artificial Intelligence: Emotional and Ethical Responses among Polish Legal Professionals”.

Program konferencji oraz abstrakty wystąpień dostępne są tutaj: https://easychair.org/smart-program/IVRJ2026/.

W numerze 1(46)/2026 czasopisma "Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej" opublikowany został artykuł pt. "Odczy...
18/03/2026

W numerze 1(46)/2026 czasopisma "Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej" opublikowany został artykuł pt. "Odczytywanie reguł konstytutywnych z tekstu prawnego. Przykład ułaskawienia" napisanym przez dr. Michała Krotoszyńskiego wspólnie z dr Karoliną Gmerek z Uniwersytetu Szczecińskiego.

Jak wskazują Autorzy celem artykułu jest przedstawienie sposobu postępowania interpretacyjnego, które prowadzi do odczytania z tekstu prawnego reguły konstytutywnej prawnej czynności konwencjonalnej z wykorzystaniem dyrektyw interpretacyjnych przyjętych w derywacyjnej koncepcji wykładni prawa.

Na przykładzie znanego kazusu ułaskawienia przed prawomocnym skazaniem, Autorzy proponują procedurę interpretacyjną (opartą na derywacyjnej koncepcji wykładni prawa), która może służyć ustaleniu, czy naruszenie określonej reguły dokonania czynności prawnej powoduje jej nieważność. Autorzy mają przy tym nadzieję, że procedura ta nadawać się będzie do zastosowania nie tylko na obszarze prawa karnego czy konstytucyjnego - ale także w innych gałęziach prawa.

Tekst jest pokłosiem udziału Autorów w polsko-włoskim projekcie "Constitutive Rules", którego liderką była prof. Barbara Janusz-Pohl.

Zachęcamy do lektury!

Nagrodzonym serdecznie gratulujemy! 👏
16/03/2026

Nagrodzonym serdecznie gratulujemy! 👏

Nakładem Cambridge University Press ukazała się książka “European Constitutionalism the Other Way Round: From the Periph...
06/03/2026

Nakładem Cambridge University Press ukazała się książka “European Constitutionalism the Other Way Round: From the Periphery to the Centre” pod redakcją Jana Komárka, Birgit Aasa, Mariny Bán oraz Michała Krajewskiego. Publikacja prezentuje spojrzenia autorów z obu stron dawnej Żelaznej Kurtyny na przemiany, jakie zaszły w europejskim konstytucjonalizmie po roku 1989.

W projekcie brał udział dr Michał Krotoszyński. W rozdziale "From Legal Impossibilism to the Rule of Law Crisis: Transitional Justice and Polish Counter-Constitutionalism" stawia on tezę, że erozja polskiego liberalnego konstytucjonalizmu, zapoczątkowana w 2015 r., była możliwa m.in. dzięki stworzeniu alternatywnej wizji porządku konstytucyjnego (kontr-konstytucjonalizmu w nomenklaturze Kim Lane Scheppele), której centralnym elementem na polu rozliczeń z przeszłością stało się pojęcie "imposybilizmu prawnego". Tekst argumentuje, że imposybilizm prawny, rozumiany jako istnienie ograniczeń konstytucyjnych uniemożliwiających jakiekolwiek rozliczenia jest mitem. Przez twórców tego pojęcia rozumiany jest on jednak inaczej niż to się zazwyczaj przyjmuje: jako ograniczenia utrudniające radykalne przekształcenia politycznych, społecznych i ekonomicznych hierarchii, bez których demokratyzacja jest niekompletna.

Książka została opublikowana w otwartym dostępie na stronie wydawnictwa. Link do publikacji: https://www.cambridge.org/core/books/european-constitutionalism-the-other-way-round/A8F135C57D2E82C8ED2C7EC34120E3DB -contents

W dniu 12 lutego br. w ramach Oxford Jurisprudence Discussion Group na University of Oxford, dr Maciej Dybowski, dr Wero...
02/03/2026

W dniu 12 lutego br. w ramach Oxford Jurisprudence Discussion Group na University of Oxford, dr Maciej Dybowski, dr Weronika Dzięgielewska oraz dr Wojciech Rzepiński zaprezentowali artykuł „Rules to Play, Win or Lose? Between Rules of Legal Games and Rules of Winning Them.” Wystąpienie poświęcone było instrumentalizacji prawa oraz jej ograniczeniom w toku praktyk prawnych.

Oxford Jurisprudence Dicussion Group organizuje serię wykładów na zaproszenie (invited talks), w ramach których zaproszeni goście przedstawiają główne tezy wcześniej przekazanej publikacji naukowej, po której następuje sesja pytań i odpowiedzi.

Wizyta wiązała się również ze spotkaniami z badaczami oraz doktorantami, zajmującymi się problematyką filozoficznoprawną i metaetyczną, w tym związkami prawa i języka.

Address


Opening Hours

Monday 08:00 - 15:00
Tuesday 08:00 - 15:00
Wednesday 08:00 - 15:00
Thursday 08:00 - 15:00
Friday 08:00 - 15:00

Telephone

+48618294233

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The University

Send a message to Zakład Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM:

  • Want your university to be the top-listed University?

Share