30/12/2020
29 grudnia 2020 r. z ogromnym żalem przyjęliśmy wiadomość o śmierci prof. dr hab. inż. arch. Jana Tajchmana, wybitnego badacza architektury, wykładowcy wielu pokoleń studentów, promotora wielu prac, autorytetu w środowisku architektów i konserwatorów.
„Początkiem współpracy Profesora z Wydziałem Sztuk Pięknych był rok 1955, kiedy to przedwojenny Generalny Konserwator Zabytków RP prof. Jerzy Remer dostrzegając potrzebę wzbogacenia programu dydaktycznego o problematykę architektoniczno-budowlaną zaproponował prowadzenie zajęć w Katedrze Zabytkoznawstwa i Konserwatorstwa.
Na wstępie warto uświadomić sobie, że działalność Profesora Jana Tajchmana to 65 lat nieustannej aktywności. Gdy w latach pięćdziesiątych XX wieku jako młody absolwent Wydziału Architektury wkraczał w życie zawodowe, modernistyczne projekty budynków mieszkalnych, które dla dzisiejszych studentów są już historią, otwierały dopiero nowy rozdział w historii architektury światowej. Kolejne style, mody i konwencje odmieniały architekturę jako sztukę, kształtowały również krajobrazy kulturowe, w które Profesor Jan Tajchman wpisywał swoje architektoniczne projekty.
Pierwszym krokiem w dziedzinie konserwatorstwa było podjęcie w 1956 r. pracy nad projektem rozbudowy XIX-wiecznego młyna przy ul. Władysława Łokietka w Toruniu. Po raz pierwszy Profesor stanął jako młody twórca wobec problemu zestawienia swojej koncepcji z budowlą zastaną. Budynek ten nie wyróżniał się szczególnymi wartościami architektonicznymi, dostrzegając złożoność tej sytuacji starał się zrozumieć specyficzne ograniczenia jakie dawne budowle narzucają w pracy projektowej i szukał możliwości takiego dialogu z przeszłością, który pozwalałby ocalić zabytkową architekturę dla przyszłości. Praca dyplomowa z 1962 r. poświęcona XVIII-wiecznej więźbie dachowej Ratusza Staromiejskiego w Toruniu rozpoczęła w jego życiu zawodowym nową działalność naukowo-badawczą ze szczególnym uwzględnieniem ciesielstwa i stolarki architektonicznej. Podjął pracę nad dostosowaniem metod nauczania przedmiotów politechnicznych do potrzeb uczelni humanistycznej. W oparciu o własne prace badawcze opracował i wprowadził do programu nauczania przedmioty: Historia technik budowlanych, Konserwacja budynków architektury, oraz Badania architektoniczne, otwierając tym samym przed studentami możliwości doskonalenia metod chronologicznego rozwarstwienia zabytków architektury, rozpatrywania ich wartości zabytkowych oraz pogłębiania ich interpretacji.
Człowiek, który stworzył potęgę tego zakładu zaczynał swoją drogę naukową nie od badania fundamentów budynków, ale od więźby. Stworzył szkołę konserwatorstwa, w której traktowano więźbę jako integralną część zabytku architektury”.
– z przedmów prof. nadzw. Janusza Krawczyka
Nasz Drogi Profesorze spoczywaj w pokoju!
Członkowie Koła Naukowego Studentów Konserwatorstwa UMK
*
Uroczystości pogrzebowe odbędą się 2 stycznia 2021 r. w Toruniu. O godz. 12.00 odprawiona zostanie msza święta w Katedrze Świętych Janów przy ul. Żeglarskiej 19. Po mszy odbędzie się pogrzeb na cmentarzu św. Jerzego przy ul. Gałczyńskiego (druga brama).
Wspomnienia o profesorze oraz pamiątkowe wpisy można przesłać na adres email: [email protected] lub złożyć w księdze wyłożonej w holu Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu przy ul. Sienkiewicza 30/32.
