24/04/2025
Approach : Anthropological & Contextual Approaches to Architecture (ACAA)
______________________________
โครงการศูนย์การเรียนรู้ระบบนิเวศธรรมชาติทะเลสาบสงขลาตอนล่างเพื่อความยั่งยืน
ผู้ออกแบบ นายต้นกล้า มะประสิทธิ์
อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ สิทธา กองสาสนะ
ทะเลสาบสงขลาเกิดขึ้นจากการไหลรวมกันของลำคลองเล็กๆ และมีทางออกสู่ทะเลอ่าวไทย เป็นทะเลสาบน้ำกร่อยเพียงแห่งเดียวของประเทศ และเป็นทะเลสาบสามน้ำ น้ำเค็ม น้ำกร่อย และน้ำจืด ที่ใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นทะเลสาบน้ำกร่อยเพียงไม่กี่แห่งในโลกที่มีการตั้งถิ่นฐานโดยรอบทะเลสาบ ทำให้เกิดภูมิปัญญา วัฒนธรรม ประเพณี และความเชื่อ ของชุมชนโดยรอบ มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อจังหวัดสงขลาและประเทศไทย หลายด้าน ทั้งทางเศรษฐกิจ สังคมสิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม ปัจจุบันมีปัญหามากมายที่ส่งผลกระทบต่อลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา มีทั้งปัญหาที่เกิดขึ้นจากธรรมชาติและปัญหาที่เกิดขึ้นจากการกระทำของมนุษย์ ส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อคุณภาพของสิ่งแวดล้อมและลุ่มน้ำ
ดังนั้นจึงเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโครงการศูนย์การเรียนรู้ระบบนิเวศธรรมชาติทะเลสาบสงขลาตอนล่างเพื่อความยั่งยืน เพื่อเสริมสร้างการตระหนักรู้และจิตสำนึกให้กับผู้คนในการอนุรักษ์ระบบนิเวศน้ำทะเลสาบสงขลาเพื่อให้เกิดความยั่งยืน ก่อนระบบนิเวศเหล่านี้จะถูกทำลายมากขึ้นเรื่อๆ โดยการเลือกพื้นที่โครงการได้คำนึงถึง ความสะดวกในการเข้าถึงพื้นที่โครงการ, พื้นที่ชุ่มน้ำ ที่มีความเสื่อมโทรม, ผลกระทบของชุมชนต่อระบบนิเวศ, ความเชื่อมโยงกับชุมชนสถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง, ความสมบูรณ์ของระบบนิเวศในพื้นที่, ทัศนียภาพ, ความพร้อมด้านสาธารณูปโภค/สาธารณูปการ ทำให้เกิดการเสริมสร้างการตะหนักรู้ภายในพื้นที่ โดยจะมีกลุ่มเป้าหมายหลักเป็น กลุ่มนักเรียน, นักศึกษา, กลุ่มเครือข่ายการอนุรักษ์ ซึ่งสามารถสามารถสร้างการตระหนักรู้ให้กับผู้ใช้โครงการได้โดยการผ่านการเข้าร่วมโปรแกรมกระบวนการสร้างองค์ความรู้ต่างๆที่เชื่อมโยงกับบริบททั้งภายในและภายนอกพื้นที่ โดยกิจกรรมที่จะเกิดขึ้นภายในพื้นที่จะมีกิจกรรมทั้งในที่ร่มและกิจกรรมกลางแจ้ง โดยพื้นที่กิจกรรมในที่ร่มประกอบไปด้วย พิพิธภัณฑ์, การบรรยาย, เวิร์คช็อป, เมกเกอร์สเปซ, นวัตกรรมเทคโนโลยีที่ทันสมัย และกิจกรรมกล้างแจ้งประกอบไปด้วย เส้นทางศึกษาธรรมชาติป่าชายเลน, สำรวจชายฝั่ง , สำรวจลำคลอง, สำรวจทะเลสาบ, การปลูกป่าฟื้นฟู, การเรียนรู้เกษตรกรรม, การเรียนรู้ประมงวิถีชาวบ้าน, สวนยกร่องริมทะเลสาบ, ตลาดผลผลิตชุมชน และการเรียนรู้บึงรับน้ำ และกิจกรรมที่จะเกิดขึ้นภายนอกพื้นที่ประกอบไปด้วย การเดินทางไปศึกษาภูมิปัญญาวิถีชาวบ้านทั้งโรงผลิตกระเบื้องดินเผาเกาะยอแห่งสุดท้าย, การร่องเรือเพื่อไปศึกษาวิถีชีวิตประมงภายนอกพื้นที่โปรแกรมเหล่านี้จะช่วยให้ผู้เข้าร่วมเห็นถึงผลดีและผลกระทบต่างๆที่เกิดขึ้นรอบลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา จนเกิดเป็นการตระหนักรู้และถ่ายทอดกันต่อไป
Contact
E-mail: [email protected]
Facebook: Theton Kla