28/04/2026
🎉🎉งานวิจัยใหม่: Complementing bird point counts with passive video monitoring at artificial perches and puddles in restoration area
งานวิจัยระดับปริญญาเอก โดย นางสาวปาลีรัฐ นุชโพธิ์ ภายใต้ความดูแลของ รศ.ดร.ชัชวาล ใจซื่อกุล และ ผศ.ดร.นิพาดา เรือนแก้ว ดิษยทัต ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร Journal of Forest Research
นกเป็นตัวชี้วัดสำคัญของระบบนิเวศที่กำลังฟื้นฟู งานวิจัยนี้เริ่มต้นจากคำถามง่าย ๆ ว่า เราจะติดตามความสำเร็จของการฟื้นฟูป่าได้ดีแค่ไหน ถ้าใช้วิธีสำรวจนกแบบ point count เพียงวิธีเดียว ถึงแม้จะเป็นวิธีที่นิยมแต่ก็ใช้เวลาและกำลังของผู้สำรวจและอาจพลาดนกบางชนิด โดยเฉพาะชนิดที่ซ่อนตัวเก่ง หรือไม่ค่อยส่งเสียงร้อง ดังนั้น ผู้วิจัยจึงทดลองใช้กล้องวิดีโอแบบบันทึกต่อเนื่อง (CCTV) ร่วมกับการติดตั้งโครงสร้างเสริม (artificial structure) ที่อาจช่วยดึงดูดนกให้เข้ามาในพื้นที่ ได้แก่ คอนเกาะ (perch) ที่สร้างจากไม้ไผ่ และอ่างน้ำขนาดเล็ก (puddle) เพื่อดูว่าวิธีเหล่านี้จะช่วยเติมเต็มข้อมูลที่ขาดไปได้หรือไม่
ผลการศึกษาพบว่า วิธี point count สามารถพบชนิดนกได้มากกว่า (57 ชนิด) แต่กล้องวิดีโอแม้พบชนิดน้อยกว่า (34 ชนิด) กลับช่วยให้เห็นพฤติกรรมของนกที่มาใช้ประโยชน์ในพื้นที่ และยังตรวจพบนกบางชนิดที่ไม่พบเลยด้วยวิธี point count เช่น นกจับแมลงตะโพกเหลือง (Ficedula zanthopygia) และนกคัคคูพันธุ์หิมาลัย (Cuculus saturatus) เป็นต้น นอกจากนี้ อ่างน้ำเล็ก ๆ เป็นจุดที่นกมาใช้บ่อยมาก โดยเฉพาะบริเวณที่อยู่ไกลจากแหล่งน้ำธรรมชาติและในช่วงอากาศร้อน
โดยสรุป งานวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า การใช้หลายวิธีศึกษาร่วมกันช่วยให้เรามองเห็นภาพของระบบนิเวศได้ครบขึ้น ทั้งในแง่ความหลากหลายของชนิดและพฤติกรรมของนก โดยนกมีบทบาทสำคัญในการฟื้นฟูระบบนิเวศ เช่น การช่วยกระจายเมล็ดพันธุ์ และควบคุมแมลงศัตรูพืช รวมถึงการใช้โครงสร้างเสริมก็สามารถช่วยดึงดูดนกและเพิ่มโอกาสในการฟื้นฟูระบบนิเวศได้
📖 อ่านบทความฉบับเต็ม: https://doi.org/10.1080/13416979.2026.2652611
📥 ดาวน์โหลดฟรี (author e-prints ได้ 50 ครั้ง)
https://www.tandfonline.com/eprint/FKFKQEUYDWVTX2ADN2A7/full?target=10.1080/13416979.2026.2652611
