22/09/2026
"อาจารย์ผู้สวมบทบาทครอบครัว :
สื่อสารด้วย “หัวใจ” ที่มองเห็นศิษย์ทุกคน
อ.ดร.มรกต แก้วเพชร อาจารย์ตัวอย่างดีเด่น ด้านกิจการนักศึกษา"
บทบาท”อาจารย์”ที่สังคมคุ้นเคยคือการบรรยายในชั้นเรียน การวิจัยและทดลองต่างๆในห้องปฏิบัติการ ทว่าสำหรับ อ.ดร.มรกต แก้วเพชร อาจารย์ประจำสาขาวิทยาศาสตร์กายภาพ อาจารย์ดีเด่นด้านกิจการนักศึกษา ประจำปี 2569 มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ มองบทบาทอาจารย์ไม่ได้จำกัดเพียงห้องบรรยาย ห้องทดลอง และจบลงเมื่อหมดเวลาชั้นเรียนเท่านั้น
นิยามคำว่า “อาจารย์” ของอาจารย์มรกตนั้นกว้างใหญ่และลึกซึ้งเกินกว่าพื้นที่ห้องเรียน เพราะมันคือการก้าวเข้าไปดูแล “หัวใจ” และ “ความเป็นมนุษย์” ของลูกศิษย์ทุกคน
หากย้อนกลับไปในวัยเด็ก ชีวิตของเด็กหญิงมรกต แก้วเพชร เติบโตอย่างอบอุ่นในครอบครัวข้าราชการครู ทั้งพ่อและแม่ต่างเป็นแม่พิมพ์ของชาติที่ไม่เพียงมีแต่คำสอนสั่ง แต่ทำให้ดูเป็นแบบอย่างผ่านระเบียบวินัยและบรรยากาศแห่งการเรียนรู้ในบ้านที่เต็มไปหนังสือ
“ในวัยเด็ก อาจารย์ไม่ได้ฝันว่าจะเป็นครู” อาจารย์เล่าพลางหัวเราะอย่างอารมณ์ดี “ ความฝันวันนั้นคืออยากเป็นนางงาม ก่อนจะรู้ตัวว่าคงไม่น่ารอด”
แม้วัยเด็กจะยังไม่เห็นภาพอาชีพชัดเจน แต่สิ่งหนึ่งที่ฉายแววมาตลอดคือ “ความช่างสงสัย” คำถามเล็กๆ ในชีวิตประจำวันถูกส่งต่อไปยังพ่อแม่อยู่เสมอ
แทนที่จะได้คำตอบสำเร็จรูป ครอบครัวกลับเลือกที่จะส่งหนังสือให้ แล้วเปิดพื้นที่ให้เด็กหญิงได้ออกเดินทางค้นหาคำตอบด้วยตนเอง ความสงสัยนั้นเองที่ค่อยๆ แปลงเปลี่ยนเป็นความรักในวิทยาศาสตร์—ศาสตร์ที่กลายเป็นเข็มทิศช่วยหาคำตอบให้ทุกเรื่องราวในชีวิต
เส้นทางสายวิชาการของอาจารย์แจ่มชัดขึ้นเมื่อเข้าศึกษาต่อระดับมัธยมปลายที่โรงเรียนหาดใหญ่วิทยาลัย ในฐานะนักเรียนทุน พสวท. (โครงการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี)
ทุนที่เปิดเส้นทางการศึกษาต่อเนื่องตั้งแต่มัธยมปลายถึงระดับปริญญาตรีซึ่งอาจารย์ได้เข้าเรียนสาขาเคมี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ หลังจากนั้นศึกษาต่อระดับปริญญาโทที่มหาวิทยาลัยมหิดล และบินลัดฟ้าไปคว้าดีกรีปริญญาเอก ณ University of Oxford ประเทศอังกฤษ
จากเด็กที่ยังไม่แน่ใจว่าอนาคตจะเดินไปทางไหน วิทยาศาสตร์ค่อย ๆ ทำให้เส้นทางนั้นชัดขึ้น
แม้จะมีโอกาสและข้อเสนอมากมายจากมหาวิทยาลัยชั้นนำหลังจบการศึกษา แต่ดร.มรกต เลือกที่จะกลับ“บ้าน” หลังเดิมที่ชื่อมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ โดยมีประโยคเปลี่ยนชีวิตจากอาจารย์ต้นแบบอย่าง ศ.ดร.วัชรินทร์ รุกขไชยศิริกุล ที่เคยกล่าวกับอาจารย์มรกตว่า “อาจารย์เป็นคนมีคุณธรรมจริยธรรมที่ดี น่าจะเป็นแบบอย่างให้นักศึกษาได้”
คำพูดประโยคสั้นๆ นั้นกลายเป็นจุดสำคัญที่ทำให้อาจารย์มรกตก้าวสู่เส้นทางแม่พิมพ์ของชาติ และเริ่มต้นเรียนรู้การดูแลลูกศิษย์ด้วยหัวใจนับตั้งแต่นั้น
#สวมบทบาทครอบครัวดูแลนักศึกษาด้วยหัวใจ
บทบาทด้านกิจการนักศึกษาของอาจารย์มรกต ไม่ได้เริ่มต้นจากแผนการชีวิตของความเป็นอาจารย์ หากแต่เริ่มจากโจทย์ที่ได้รับมอบหมาย ทว่าเมื่อได้สัมผัสอย่างจริงจัง อาจารย์มรกตจึงได้ค้นพบความจริงข้อสำคัญว่า นักศึกษาไม่ได้ต้องการเพียงผู้ทรงคุณวุฒิมาสอนหนังสือ แต่พวกเขาต้องการใครสักคนที่ “มองเห็น” ตัวตน และพร้อมจะรับฟัง
“เมื่อก่อนเรามองแค่งานสอน งานวิชาการ และงานวิจัย แต่พอทำกิจการนักศึกษา เราเห็นเลยว่ามีอีกมิติที่เราต้องดูแลเขา เสมือนเราเป็นพ่อแม่ เป็นครอบครัว เราไม่ได้ดูแลแค่เด็กเก่ง แต่เราสร้างระบบดูแลเด็กที่มีปัญหาในหลักสูตรเคมี เปลี่ยนจากการมองแค่กลุ่มมีปัญหาไปสู่การพัฒนานักศึกษาทุกกลุ่ม ทั้งเด็กธรรมดา เด็กเก่ง และเด็กที่ต้องการการประคบประหงมเป็นพิเศษ”
#ทำงานกับนักศึกษาไม่ได้ง่ายแต่มีความสุข
การทำงานกับนักศึกษาซึ่งคือวัยรุ่นยุคใหม่ไม่ใช่เรื่องง่ายนัก แต่ก็ไม่ยากเกินกำลัง กุญแจสำคัญคือ"การฟัง" และ "การวางตัวเป็นเพื่อน" หัวใจสำคัญคือ อย่าใช้การออกคำสั่งเป็นที่ตั้ง เน้นรับฟังสิ่งที่นักศึกษาต้องการระบาย เพราะบางครั้งนักศึกษาต้องการเพียงคนที่พร้อมจะยืนข้างและรับฟังด้วยความเข้าใจ เคียงข้างและเป็นเพื่อนเท่านั้น
สำหรับอาจารย์มรกต งานสอนหรืองานวิจัยอาจเป็นภารกิจหลักที่ค่อนข้างเครียด แต่การได้พูดคุยและได้ช่วยเหลือนักศึกษา กลับเป็น "น้ำหล่อเลี้ยงหัวใจ" ได้ในทุกๆ วันเหมือนกัน
อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม https://psub.psu.ac.th/?p=17021
อ.ดร.มรกต แก้วเพชร
อาจารย์ประจำสาขาวิทยาศาสตร์กายภาพ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
อาจารย์ตัวอย่างดีเด่น ด้านกิจการนักศึกษา
ประจำปี 2569