Ege Üniversitesi, 20 Mayıs 1955 tarihinde yayınlanan 6595 sayılı kanunla 9 Mart 1956 tarihinde, eğitim-öğretim hayatına başlamıştır. Zamanın Milli Egitim Bakanı Prof.Dr. Ahmet Özel, Ege Üniversitesi´nin açılış töreninde yaptığı konuşmada şunları söylemiştir :
"..Bu güzel yurt parçasından bir ilim merkezi doğdu. Bu merkezden ışık saçacak çocuklarımızın, Ülkenin her köşesini, birer fikir meşalesi olarak aydınlığa kavuşturacaklarına inanıyoruz. Yalnız bugünkü kuşağın değil, gelecekteki kuşaklarında ışık kaynağı olacak. Ege Üniversite´nin profesörlerine, bilim adamlarına ve öğrencilerine başarılar; Üniversitenin, Egeliler´e, yurda ve insanlığa hayırlı olmasını tüm kalbimle dilerim. Ege Üniversitesi´nin ilk fakülteleri, 1955 yılında kurulan Tıp ve Ziraat Fakülteleridir. Sonraki yıllarda hızlı bir gelişim gösteren Ege Üniversitesi 1961 yılında Fen Fakültesini, 1968´de Mühendislik Fakültesi ve Dişhekimliği Fakültesini çağdaş bilimin hizmetine sunmuştur. Bu dönem içerisinde İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi, İktisadi ve Ticari Bilimler Fakültesi adı altında Ege Üniversitesi´ne bağlanmıştır. Güzel Sanatlar Fakültesi, Eczacılık Fakültesi ve Sosyal Bilimler Fakültesi 1976 yılında eğitime başlamıştır. 1977 yılında Gıda Fakültesi, Ege Üniversitesi´nin ikinci tıp fakültesi olarak İzmir Tip Fakültesi ve Hukuk Fakültesi kurulmuştur. Bu dönemde İktisadi ve Ticari Bilimler Fakültesi ikiye ayrılarak İşletme ve İktisat Fakülteleri haline dönüştürülmüştür. Yaklaşık yirmi yıllık bir zaman diliminde kuruluş sürecini tamamlayan Ege Üniversitesi´nde, değişik tarihlerde birçok yüksekokul ve enstitü açılmıştır. Ege Üniversitesi´nin bazı bölümlerinin genişletilmesiyle Tekstil, Makine, Kimya ve Yer Bilimleri Fakülteleri kurulmuştur.
41 sayılı kanun hükmündeki kararname ile 1982 yılında, o güne kadar bölgenin tek üniversitesi olan Ege Üniversitesi´nin içinden başka bir üniversite, Dokuz Eylül Üniversitesi doğmuş, Ege Üniversitesi´nin kampüs alanı dışındaki fakülte ve yüksekokulları bu üniversiteye devredilmiştir. Ayrıca, Ege Üniversitesi´nin Ege Bölgesi´nin çeşitli il ve ilçelerine yayılan fakülte ve yüksekokulları, bu illerde kurulan Pamukkale Üniversitesi, Celal Bayar Üniversitesi, Aydın Adnan Menderes gibi üniversitelerin ilk fakülte ve yüksekokullarını oluşturmuştur. Bugün Ege Üniversitesi’ne bağlı 13 Fakülte, 5 Yüksekokul,1 Devlet Türk Musikisi Konservatuvarı, 7 Meslek Yüksekokulu, , 8 Enstitü, 5 Bölüm ve 27 Uygulama ve Araştırma Merkezi vardır. 2011 - 2012 öğretim yılı itibarıyla 12.404 ön lisans, 46.245 lisans, 4.748 yüksek lisans ve doktora olmak üzere toplam 50.993 öğrencisi olan Ege Üniversitesi´nde 3.200'ü aşkın öğretim elemanı ve 4.000'den fazla idari personel bulunmaktadır.
Ödemiş, Bayındır, Bergama, Tire ve Çeşme ilçelerinde yüksekokul ve meslek yüksekokulları bulunan Ege Üniversitesi, Bornova’da 3.450 dekarlık bir arazi üzerine kurulmuştur. En son teknoloji ile donatılmış modern bir kütüphanesi, sosyal tesisleri, açık ve kapalı yüzme havuzları, kapalı spor salonları, spor tesisleri, toplum merkezi, alışveriş merkezi, sergi alanları ve Öğrenci Köyü ile 70.000 kişilik bir kampüs kenttir. Kampüs içinde kongre, seminer, kültür ve sanat etkinlikleri için hizmet veren Prof.Dr. Yusuf Vardar – MÖTBE Kültür Merkezi ve kampüs dışında, İzmir kent merkezinde (Konak) Atatürk Kültür Merkezi, Menemen’de Deneme İstasyonu ve Üretme Çiftliği, Kurudağ’da Rasathanesi, Urla’da ve Tuzla’da su ürünleri tesisleri, Özdere’de Yaz Kampı ve Çeşme’de eğitim ve dinlenme tesisleri bulunmaktadır.
