12/08/2026
🌊 LUẬT BIỂN QUỐC TẾ VÀ KHÁT VỌNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN VIỆT NAM – TẦM NHÌN ĐẾN NĂM 2045
Vào lúc 16 giờ ngày 7/8/2026, tại Phòng A1002, cơ sở Nguyễn Tất Thành, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh, Tọa đàm học thuật “Luật biển quốc tế đương đại và phát triển kinh tế biển Việt Nam – Tầm nhìn 2045” đã được tổ chức với sự tham dự của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên quan tâm đến luật biển quốc tế và phát triển kinh tế biển bền vững.
Về phía khách mời, Tọa đàm trân trọng đón tiếp:
• ThS. Trần Thị Lan Phương – Phó Trưởng phòng Quản lý hợp tác và Tổng hợp, Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Tư pháp;
• Lãnh sự Choi Kyeong Joo – Tổng Lãnh sự quán Hàn Quốc tại TP. Hồ Chí Minh;
• Bà Anmy Phan – Phòng Kinh tế, Tổng Lãnh sự quán Hà Lan tại TP. Hồ Chí Minh;
• TS. Phan Thị Thanh Tuyền - Trường Đại học Cảnh sát Nhân dân;
• TS. Ngô Thị Thùy Trang - Trường Đại học Cảnh sát Nhân dân;
• ThS.NCS. Ngô Thái Sơn - Trường Đại học An ninh Nhân dân;
• ThS. Ngô Thị Hồng Vân - Trường Đại học An ninh Nhân dân;
• ThS.NCS. Châu Tấn Lộc - Phân hiệu Học viện Hành chính và Quản trị công tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Về phía lãnh đạo Khoa Luật Quốc tế, Tọa đàm có sự tham dự của:
• PGS.TS. Trần Thị Thùy Dương – Trưởng khoa Luật Quốc tế;
• PGS.TS. Phan Hoài Nam – Phó Trưởng khoa Luật Quốc tế;
• TS. Nguyễn Thị Lan Hương – Trưởng Bộ môn Luật Thương mại quốc tế.
Về phía diễn giả, Tọa đàm có sự tham gia của:
• GS.TS. Nguyễn Hồng Thao – Thành viên Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên hợp quốc; Giảng viên Khoa Luật Quốc tế, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh; Trọng tài viên Tòa Trọng tài thường trực theo Phụ lục VII Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982;
• GS.TS. Park Ki-Gab – Nguyên Thành viên Ủy ban Luật pháp quốc tế của Liên hợp quốc; Phó Chủ tịch Hội Luật quốc tế Hàn Quốc; Giảng viên Đại học Korea;
• PGS.TS. Trần Thăng Long – Trưởng khoa Ngoại ngữ pháp lý; Giảng viên Khoa Luật Quốc tế, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh.
Điều phối Tọa đàm là ThS. Lê Minh Nhựt – Giảng viên Khoa Luật Quốc tế, Trường Đại học Luật TP. Hồ Chí Minh.
Thông điệp xuyên suốt Tọa đàm là: Tiềm năng biển chỉ có thể chuyển hóa thành động lực tăng trưởng khi được đặt trên nền tảng pháp lý đồng bộ, cơ chế quản trị hiệu quả và sự tuân thủ các chuẩn mực quốc tế.
Tại phiên báo cáo chuyên đề, GS.TS. Nguyễn Hồng Thao phân tích những xu hướng đang định hình quản trị đại dương toàn cầu, tiêu biểu như kinh tế biển xanh gắn với công nghệ, thực thi Hiệp định BBNJ, quy hoạch không gian biển, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và dữ liệu đại dương, hàng hải phát thải thấp và tài chính đại dương. Trong bối cảnh đó, Việt Nam cần chủ động tham gia quá trình định hình luật chơi, đồng thời gắn kết các cam kết quốc tế với chính sách phát triển trong nước.
Từ kinh nghiệm của Hàn Quốc, GS.TS. Park Ki-Gab làm rõ vai trò nền tảng của hệ thống pháp luật và chính sách có tầm nhìn dài hạn. Các quy định về phát triển biển, thủy sản và tái phát triển cảng đã tạo cơ sở cho việc triển khai hạ tầng ven biển, dự án lấn biển, cơ sở nghiên cứu biển và công trình năng lượng. Kinh nghiệm này nhấn mạnh yêu cầu cân bằng giữa hiệu quả kinh tế, bảo vệ môi trường và lợi ích cộng đồng.
Ở góc nhìn trong nước, PGS.TS. Trần Thăng Long nhận định kinh tế biển Việt Nam đã đạt nhiều kết quả tích cực trong các lĩnh vực hàng hải, cảng biển, dầu khí, thủy sản, du lịch và năng lượng tái tạo ngoài khơi. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của thực tiễn đang vượt trước khả năng đáp ứng của pháp luật.
Những vấn đề nổi bật được chỉ ra gồm sự chồng chéo về thẩm quyền và xung đột trong sử dụng không gian biển; thiếu khung pháp lý đầy đủ cho các ngành kinh tế mới; bất cập trong thực thi pháp luật về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); tác động của tranh chấp trên biển đối với đầu tư, hoạt động kinh tế; cùng áp lực ô nhiễm và suy giảm hệ sinh thái biển.
Tại phiên tọa đàm bàn tròn và thảo luận, các đại biểu tiếp tục làm rõ cơ sở pháp lý của hoạt động khai thác tài nguyên sinh vật và phi sinh vật tại những vùng biển nằm ngoài phạm vi chủ quyền quốc gia. Đây là vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với việc xác định phạm vi khai thác, quản lý tài nguyên và thực hiện trách nhiệm bảo vệ môi trường biển.
PGS.TS. Phan Hoài Nam đặt vấn đề về cơ chế giải quyết tranh chấp: Bên cạnh các thiết chế tài phán quốc tế, Việt Nam có thể nghiên cứu và khai thác thêm những cơ chế nào nhằm xử lý tranh chấp hiệu quả, linh hoạt và phù hợp với đặc thù của từng vụ việc?
TS. Nguyễn Thị Kim Anh tập trung trao đổi về các dự án lấn biển, đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu đánh giá tác động môi trường một cách thực chất và dài hạn. Một đề xuất đáng chú ý là nghiên cứu thành lập quỹ bồi thường môi trường nhằm khắc phục hậu quả, phục hồi hệ sinh thái và bảo đảm công bằng giữa các thế hệ.
TS. Nguyễn Thị Hoa nêu các vấn đề pháp lý và chính sách liên quan đến dự án năng lượng, đồng thời kết nối với kinh nghiệm của Hàn Quốc. Nội dung thảo luận cũng được mở rộng sang kinh tế không gian tầm thấp – một lĩnh vực mới, đòi hỏi tư duy quản trị liên ngành và khung pháp lý có khả năng thích ứng với tốc độ phát triển nhanh của công nghệ.
TS. Nguyễn Thị Hồng Vân đặt ra câu hỏi mang tính chiến lược: Việt Nam nên lựa chọn những lĩnh vực mũi nhọn nào để tập trung nguồn lực, tạo lập lợi thế cạnh tranh và thúc đẩy kinh tế biển đến năm 2045? Việc xác định đúng các lĩnh vực ưu tiên sẽ giúp hạn chế đầu tư dàn trải, đồng thời hình thành những chuỗi giá trị biển có khả năng dẫn dắt tăng trưởng.
Tọa đàm cho thấy phát triển kinh tế biển không chỉ là bài toán khai thác tài nguyên hay mở rộng hạ tầng, mà còn là bài toán về chất lượng thể chế, năng lực quản trị, lựa chọn chiến lược, đổi mới công nghệ và trách nhiệm đối với các thế hệ tương lai.
Để hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia biển mạnh vào năm 2045, Việt Nam cần xây dựng một khung pháp lý có tính dự báo, đủ khả năng thích ứng với các ngành kinh tế mới, đồng thời bảo đảm sự cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, chủ quyền, an ninh, công bằng liên thế hệ và bảo vệ môi trường biển.
Trân trọng cảm ơn các cơ quan, đơn vị, quý vị khách mời, diễn giả, chuyên gia, quý thầy cô và các bạn sinh viên đã tham dự, trao đổi và góp phần vào thành công của Tọa đàm!
