22/05/2026
HỌC HẾT LỚP 9 ĐI HỌC NGHỀ: CON ĐƯỜNG NGẮN NHẤT ĐỂ NHIỀU NGƯỜI TRẺ TỰ LẬP VÀ ĐỔI ĐỜI
Ở tuổi 15, khi nhiều học sinh còn vô tư bên trang sách, vẫn có những đứa trẻ đã phải sớm mang trên vai gánh nặng cơm áo, gia đình và tương lai. Có em học không nổi những môn văn hóa nặng lý thuyết, có em đứng trước nguy cơ nghỉ học vì hoàn cảnh quá khó khăn. Nhưng cũng từ những ngã rẽ tưởng chừng bế tắc ấy, nhiều học sinh đã tìm thấy một con đường khác để bước tiếp: học nghề sau lớp 9.
Nhiều năm qua, chương trình đào tạo song bằng (Trung cấp nghề kết hợp văn hóa GDTX) tại Trường Cao đẳng Cơ điện Nông nghiệp và Môi trường – Cơ sở đào tạo Đồng Tháp đã trở thành nơi nâng đỡ và mở ra tương lai cho hàng ngàn học sinh. Ở đó, các em không chỉ học để có một tấm bằng, mà học để tự đứng vững giữa cuộc đời bằng chính tay nghề của mình.
NHỮNG "HỌC SINH YẾU" BƯỚC LÊN BỤC VINH QUANG QUỐC GIA
Đi qua khuôn viên nhà trường, nhiều người sẽ chú ý đến bảng vinh danh các học sinh đạt giải cao tại các kỳ thi kỹ năng nghề cấp tỉnh và quốc gia. Đằng sau những tấm huy chương ấy là những câu chuyện rất đặc biệt.
Năm 2013, trong lần đầu tiên tham dự Kỳ thi Tay nghề Quốc gia, học sinh Lâm Tuấn Ngọc đã mang về giải Ba nghề Ốp lát tường và sàn cho tỉnh Đồng Tháp.
Sau đó, nhiều học sinh tiếp tục ghi dấu ấn:
Hồ Quang Sơn đạt giải Nhất cấp tỉnh, giải Ba Quốc gia nghề Hàn năm 2016.
Lê Văn Thuận xuất sắc giành giải Nhất cấp tỉnh và giải Nhất Quốc gia nghề Xây gạch năm 2020.
Nhiều học sinh khác liên tục đạt thành tích cao ở các nghề Công nghệ ô tô, Điện lạnh, Lắp đặt điện, Thiết kế đồ họa, Lắp đặt cáp mạng…
Điều khiến nhiều người bất ngờ là phần lớn các em đều xuất phát từ học sinh tốt nghiệp lớp 9 đi thẳng lên trung cấp nghề. Suốt nhiều năm học phổ thông, có em chưa từng nhận nổi một giấy khen học tập. Trong mắt không ít người, các em từng bị gắn với hai chữ “học yếu”. Nhưng khi được học bằng thực hành, được cầm que hàn, đứng trước máy móc, công trình hay bản thiết kế, những học sinh ấy lại tỏa sáng theo một cách rất khác.
Có lẽ, điều trường nghề làm được không chỉ là dạy kỹ năng, mà còn giúp học sinh tìm thấy giá trị thật của bản thân. Bởi không phải ai cũng phù hợp với những trang sách lý thuyết. Có những người trẻ chỉ thật sự phát huy khả năng khi được học bằng đôi tay, bằng trải nghiệm thực tế và bằng niềm đam mê nghề nghiệp.
NHỮNG CUỘC ĐỜI ĐƯỢC GIỮ LẠI TỪ BÊN BỜ BỎ CUỘC
Nhắc đến lớp Trung cấp tiếng Nhật khóa 26, nhiều thầy cô tại trường vẫn chưa quên câu chuyện của em T.H. Duy (Phường 6, Cao Lãnh). Ở tuổi 16, khi bạn bè cùng trang lứa còn được cha mẹ chăm lo từng bữa ăn, Duy đã phải gồng gánh gia đình sau biến cố cha mẹ ly hôn. Em vừa đi học, vừa chăm lo cho 03 em nhỏ, trong đó người em kế mắc bệnh tâm lý phải nghỉ học sớm.
Ban ngày đến lớp học Trung cấp tiếng Nhật, đêm xuống Duy lại làm việc tại cơ sở chế biến cá khô từ 20 giờ tối đến 4 giờ sáng hôm sau. Những đêm trắng kéo dài khiến em thường xuyên kiệt sức, ngủ gật trong lớp và có lúc muốn bỏ học giữa chừng. Thậm chí, đã có thời điểm em rơi vào tuyệt vọng vì áp lực cuộc sống.
Biết hoàn cảnh của học trò, các thầy cô không buông tay. Người phụ đạo miễn phí, người vận động học bổng, người tìm doanh nghiệp hỗ trợ để em có thể tiếp tục đến trường. Nhìn thấy khả năng tiếng Nhật của Duy, nhà trường định hướng em tham gia chương trình làm việc tại Nhật Bản.
Hôm nay, chàng trai từng đứng bên bờ bỏ cuộc ấy đã có việc làm ổn định nơi đất khách. Em có thể gửi tiền về phụ giúp gia đình và thường xuyên nhắn tin hỏi thăm thầy cô cũ.
Không riêng Duy, nhiều học sinh của các lớp tiếng Nhật, tiếng Hàn tại trường sau khi tốt nghiệp cũng đã có cơ hội làm việc tại Nhật Bản, Hàn Quốc với mức thu nhập ổn định, mở ra tương lai mới cho bản thân và gia đình.
TUỔI 17, 18 ĐÃ CÓ NGHỀ TRONG TAY
Ở khối ngành kỹ thuật, nhiều học sinh cũng sớm trưởng thành bằng mô hình vừa học vừa làm. N.T. Tuấn, quê Hòa An, Cao Lãnh, tốt nghiệp Trung cấp Điện lạnh khi mới 17 tuổi. Sau đó, em tiếp tục học liên thông lên Cao đẳng và tranh thủ đi làm thực tế để tích lũy kinh nghiệm. Chỉ vài năm sau, Tuấn đã có cơ sở điện lạnh – điện dân dụng riêng với lượng khách hàng ổn định, đủ khả năng tự lo cho bản thân và hỗ trợ gia đình.
Hay như Trần Văn Công, quê Tân Thuận Đông, trong thời gian thực tập cuối khóa ngành Kỹ thuật xây dựng đã được doanh nghiệp giữ lại làm việc chính thức nhờ tay nghề tốt và tác phong nghiêm túc. Đến nay, em đã trở thành nhân sự kỹ thuật phụ trách nhiều công trình của công ty.
Những học sinh ấy chưa phải người thành đạt lớn lao. Nhưng ở tuổi mười chín, đôi mươi, các em đã làm được điều mà không ít cử nhân đại học vẫn còn loay hoay: có nghề nghiệp ổn định, tự nuôi sống bản thân và chủ động tương lai bằng chính sức lao động của mình.
HỌC NGHỀ SAU LỚP 9 KHÔNG PHẢI LÀ BƯỚC LÙI
Từ những câu chuyện thực tế ấy, có thể thấy học nghề sau lớp 9 đang dần trở thành một lựa chọn phù hợp với nhiều học sinh hiện nay, đặc biệt là những em muốn sớm tự lập hoặc có năng lực thực hành tốt hơn học thuật.
Với chính sách miễn 100% học phí nghề hệ Trung cấp, học sinh được học song song văn hóa GDTX và nghề nghiệp thực hành. Sau tốt nghiệp, các em có thể đi làm ngay, học liên thông lên Cao đẳng – Đại học hoặc tham gia thị trường lao động quốc tế. Quan trọng hơn cả, trường nghề không chỉ dạy nghề. Đó còn là nơi giữ lại những học sinh từng muốn bỏ học, từng tự ti về bản thân, từng nghĩ mình không có tương lai. Và nhiều khi, chỉ cần được đặt đúng môi trường, những người trẻ ấy lại có thể đi rất xa. Đó là một con đường khác để trưởng thành — ngắn hơn, thực tế hơn, nhưng cũng đầy cơ hội cho những người trẻ dám chọn lối đi phù hợp với mình.