Początkowo działał jako zespół naukowo-badawczy Współczesnych Ruchów Politycznych i Myśli Politycznej, zaś w latach 80., został przekształcony w Zakład Ruchów i Doktryn Politycznych. Edward Olszewski, zaś od roku 2012, funkcję tę pełni prof. Maria Marczewska-Rytko. Zakład Ruchów Politycznych prowadzi badania naukowe w zakresie trzech głównych obszarów tematycznych:
I. Myśl społeczna i ruchy polit
yczne
• myśl i ruch komunistyczny,
• myśl i ruch socjalistyczny,
• myśl i ruch socjaldemokratyczny,
• myśl i ruch ludowy,
• myśl i ruch liberalny,
• myśl i ruch konserwatywny,
• myśl i ruch chadecki,
• myśl i ruchy ekstremistyczne,
• nowe ruchy społeczne i polityczne,
• myśl i ruchy populistyczne,
• myśl i ruchy feministyczne,
• ruchy haktywistyczne. Systemy religijne we współczesnym świecie
• religie i związki wyznaniowe,
• systemy religijne w Polsce i w świecie,
• polityka wyznaniowa,
• religia i polityka,
• ruchy religijne,
• fundamentalizm. Demokracja bezpośrednia i elektroniczna
• demokracji,
• demokracja bezpośrednia w świecie,
• demokracja bezpośrednia w Polsce,
• haktywizm,
• ruchy protestu,
• nieposłuszeństwo obywatelskie,
• cyberterroryzm,
• cyberaktywizm. Zakład Ruchów Politycznych gościł wielu wybitnych i cenionych osobistości: Prof. Chandana Chakrabarti i prof. Kisor Chakrabarti (Elkins College USA) - maj 2009; Prof. Christ`l de Landtsheer (Uniwersiteit Antwerpen – University of Antwerp) oraz Hans IJsenbout (30 maja – 5 czerwca 2012 roku); Dr Uri Huppert (17 października 2012 r.); Prof. Raphael Israeli (14 listopada 2013 r.); Dr Vakur Sumer; Prof. Rafael Vasquez Garcia. Zorganizowaliśmy także wiele konferencji naukowych o zasięgu ogólnopolskim i międzynarodowym, m. in.:
• Ideologia i ruch socjaldemokratyczny we współczesnym świecie, Puławy, 8-10 listopada 2000;
• Ideologia, doktryna i ruch konserwatywny we współczesnym świecie, Puławy, 8-10 listopada 2001;
• Ideologia, doktryna i ruch liberalny we współczesnym świecie, Lublin, 7-9 listopada 2002;
• Doktryny i ruchy współczesnego ekstremizmu politycznego, Łódź, 21-23 maja 2003;
• Ideologie, doktryny i ruchy narodowe współczesnego świata, Lublin, 19-21 maja 2004;
• Populizm na przełomie XX i XXI wieku. Panaceum czy pułapka dla współczesnych społeczeństw?, Lublin, 1-3 grudnia 2005;
• Stan i perspektywy demokracji bezpośredniej w Polsce, Lublin, 11-12 września 2009;
• I Ogólnopolski Kongres Politologii Demokratyczna Polska w globalizującym się świecie Warszawa 22-24.09.2009, panel Demokracja bezpośrednia – poziom globalny, poziom lokalny;
• Polska i Europa na przełomie XX i XXI wieku. Wizje i realizacja, Lublin, 16 kwietnia 2010;
• Stan i perspektywy demokracji bezpośredniej w Europie i świecie, Lublin, 10-11 czerwca 2010;
• Konferencja ISSEI Thought in Science and Fiction, panel Democratic Thought in the Age of Globalization Ankara, 1-6 sierpnia 2010 (współorganizacja konferencji, udział w pracach międzynarodowego Komitetu naukowego);
• Demokracja bezpośrednia w samorządzie terytorialnym, Biłgoraj, 19-20 maja 2011;
• Myśl społeczna wielkich religii świata, Lublin, 17-18 listopada 2011;
• Polska – Europa – świat, Lublin, 22 czerwca 2012;
• Konferencja ISSEI The Ethical Challenge of Multidisciplinarity: Reconciling ‘The Three Narratives’ Art, Science, and Philosophy, panel Religion and Democracy at the Treashold of the XX and XXI Centuries, Cypr, 2-6 lipca 2012 (współorganizacja konferencji);
• II Ogólnopolski Kongres Politologii Polska i Europa wobec wyzwań współczesnego świata, Poznań,19-21września 2012, panel Demokracja elektroniczna: kontrowersje i dylematy;
• Haktywizm, Lublin, 7-8 maja 2013;
• Feminizm, Lublin, 14-15 maja 2014;
• IPSA’s RC21-29 International Expert Conference Social and Political Movements, Leaders, Education and Communication. Challenges and Expectations in the Age of Globalization, Lublin, 11-13 września 2014;