Katedra Dietetyki Uniwersytet Rzeszowski

22/05/2026

🙌 Z przyjemnością informujemy, że na łamach czasopisma BMC Gastroenterology jakiś czas temu ukazał się artykuł autorstwa pracowników Katedry Dietetyki: dr n. o zdr. Sary Jarmakiewicz-Czai i dr n. o zdr. Anety Sokal-Dembowskiej, a także mgr Katarzyny Ferenc, mgr Dominika Wojdyły i prof. dr hab. n. med. Rafała Filipa.

Tytuł publikacji: Effects of microplastics on the intestines.

Artykuł opisuje mechanizmy przenikania cząsteczek mikroplastiku przez barierę jelitową i ich akumulację w narządach. Tekst wymienia uszkodzenia połączeń ścisłych, redukcję warstwy śluzu oraz zmiany w mikrobiocie jelitowej pod wpływem mikrodrobin. Publikacja informuje, że wyższa przepuszczalność nabłonka wywołuje stany zapalne oraz uszkodzenia komórek.

🔗Po więcej szczegółów zapraszamy do artykułu: https://link.springer.com/article/10.1186/s12876-026-04749-x

👏 Serdecznie gratulujemy!

Microplastics (MPs) are small pieces of plastic less than 5 mm in diameter. They are formed both as a primary product, which has found use in text

17/05/2026

👏 Miło nam poinformować, że 15 maja 2026 r. studentki dietetyki - Joanna Cyunczyk, Natalia Klichowska i Kinga Piękoś wzięły udział w zawodach SimChallenge, zorganizowanych na Uniwersytecie Medycznym w Lublinie w ramach XIV Konferencji Symulacji i Edukacji Medycznej MedIq.

W rywalizacji siedmiu zespołów z najlepszych uczelni w Polsce reprezentantki naszego Uniwersytetu uplasowały się na wysokim, 4. miejscu. Studentki zmierzyły się z trzema zadaniami z zakresu dietetyki, które odbywały się w warunkach symulacji medycznej i były oceniane przez profesjonalne jury. Pod presją czasu musiały wykazać się umiejętnością pracy w zespole, odnaleźć się w środowisku szpitalnym oraz gabinetowym, a także sprawnie przeprowadzić teleporadę. Co najważniejsze - połączyły solidną wiedzę teoretyczną z praktyką.

🙌 Serdecznie gratulujemy i życzymy kolejnych sukcesów!

15/05/2026

📜 12 maja 2026 r. w The Lancet opublikowano wyniki bezprecedensowego, wieloetapowego procesu konsensusu globalnego, którego rezultatem jest zmiana nazwy zespołu policystycznych jajników (PCOS) na polyendocrine metabolic ovarian syndrome (PMOS) - w polskim tłumaczeniu mógłby brzmieć: wielogruczołowy zespół metaboliczno-jajnikowy.

👉 Dotychczasowa nazwa była od lat krytykowana jako klinicznie myląca: sugerowała obecność patologicznych torbieli jajnikowych, podczas gdy rzeczywistą podstawę schorzenia stanowią złożone zaburzenia endokrynne obejmujące insulinooporność (obecną u ok. 85% pacjentek), hiperandrogenizm oraz dysfunkcję osi neuroendokrynnej - a nie zmiany strukturalne jajników. Nazwa PCOS przyczyniała się do opóźnionej diagnozy (szacunkowo do 70% przypadków pozostaje niezdiagnozowanych), fragmentacji opieki oraz stygmatyzacji pacjentek, szczególnie w kontekście kulturowym, w którym płodność ma wysoką wartość społeczną.

🤝 Nowa nazwa została wypracowana z zastosowaniem rygorystycznej metodologii: zmodyfikowanej techniki Delphi, warsztatów w technice grup nominalnych oraz analiz marketingowych i implementacyjnych. W procesie uczestniczyło łącznie 14 360 osób, tj. 10 411 pacjentek i 3 949 specjalistów reprezentujących 56 organizacji ze wszystkich regionów świata.

Termin PMOS odzwierciedla wieloukładowy charakter schorzenia: komponent polyendocrine odnosi się do nakładających się zaburzeń hormonalnych (insulina, androgeny, zaburzenia osi neuroendokrynnej, w tym androgeny nadnerczowe), metabolic - do insulinooporności i powikłań kardiometabolicznych, zaś ovarian - do dysfunkcji pęcherzykowej i endokrynnej jajników, nie do ich morfologii.

📈 Równolegle z publikacją wdrażana jest 3-letnia strategia implementacyjna obejmująca integrację nowej nomenklatury z elektronicznymi systemami dokumentacji medycznej, klasyfikacją ICD (we współpracy z WHO) oraz aktualizację wytycznych międzynarodowych stosowanych w 195 krajach, planowaną na 2028 rok.

🔗 Źródło: Teede HJ, Khomami MB, Morman R, Laven JSE, Joham AE, Costello MF, Patil M, Rees DA, Berry L, Cree MG, Zhao H, Norman RJ, Dokras A, Piltonen T; Global Name Change Consortium. Polyendocrine metabolic ovarian syndrome, the new name for polycystic o***y syndrome: a multistep global consensus process. Lancet. 2026 May 12:S0140-6736(26)00717-8. doi: 10.1016/S0140-6736(26)00717-8. Epub ahead of print. PMID: 42119588.

15/05/2026

Udział pracowników naszej Katedry w tak ważnym międzynarodowym projekcie badawczym stanowi istotny wkład w rozwój badań nad zdrowiem publicznym i epidemiologią żywienia. Serdecznie gratulujemy autorom! 👏

14/05/2026

Wracamy wspomnieniami do 24 kwietnia ✨

Studentki kierunku Dietetyka działające w Kole Naukowym „Żywienie Człowieka” wraz z pracownikami Katedry uczestniczyły w międzynarodowej konferencji naukowej pt. “International Student-Doctors Scientific Conference entitled Physical Culture and Health in the 21st Century”, organizowanej na Uniwersytecie Rzeszowskim 🎓.

Podczas wydarzenia zaprezentowano wyniki prowadzonych badań, przedstawiając ich założenia, przebieg oraz uzyskane rezultaty. Udział w konferencji był doskonałą okazją do wymiany doświadczeń naukowych, zdobycia nowych inspiracji oraz poszerzenia wiedzy z zakresu żywienia człowieka i dietetyki 🤝🥗.

13/05/2026

🧓 9 maja na terenie Uniwersytetu Rzeszowskiego odbył się Dzień Seniora. Podczas tego wydarzenia seniorzy mieli okazję spróbować zdrowych przekąsek przygotowanych wspólnie przez pracowników oraz studentki z SKN Dietetyków UR i SKN Żywienia Człowieka. Na stole pojawiły się kanapki z pastą z fasoli, babeczki z pastą z tuńczyka oraz słodkie wypieki, takie jak ciasto marchewkowe, brownie z fasolą czy ciasteczka owsiane z bakaliami. Dla zainteresowanych czekały również przepisy i wskazówki, w jaki sposób komponować posiłek, aby był pełnowartościowy.

🎓 Studenci oraz pracownicy naszej Katedry edukowali również seniorów w zakresie zdrowego żywienia.

🙌 Dziękujemy wszystkim studentkom i pracownikom katedry zaangażowanym w to wydarzenie!

11/05/2026

Cieszymy się, że po raz kolejny mogliśmy współtworzyć wydarzenie „Aktywny Senior” 🧡

To była wyjątkowa okazja do promowania zdrowego stylu życia, świadomego odżywiania i aktywności wśród seniorów.

Dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność, rozmowy i wspólnie spędzony czas. Cieszy nas tak duże zainteresowanie konsultacjami dietetycznymi oraz tematyką zdrowego żywienia.

Do zobaczenia za rok! 🌿

05/05/2026

👏 Miło nam poinformować o ukazaniu się nowej publikacji w czasopiśmie Nutrients, której współautorką jest pracownik Katedry Dietetyki: dr hab. n. o zdr. Anna Bartosiewicz, prof. UR.

Tytuł publikacji: Supporting and Non-Stigmatizing Communication in the Process of Weight Change: The Role of Motivational Interviewing.

Praca przedstawia wywiad motywujący jako formę komunikacji w opiece nad osobami z nadmierną masą ciała. Tekst opisuje wpływ tej metody na nawyki żywieniowe, aktywność fizyczną oraz utrzymywanie zmian stylu życia. Publikacja podaje informacje o zastosowaniu wywiadu motywującego w oparciu o empatię, partnerstwo i akceptację oraz wpływie tych elementów na autonomię pacjenta.

🔗 Link do artykułu: https://doi.org/10.3390/nu18081213

Serdecznie gratulujemy!

Obesity is a complex public health issue requiring a holistic, interdisciplinary approach. The aim of this narrative review is to present motivational interviewing as a communication-based intervention that supports non-stigmatizing, patient-centered care for individuals with excess body weight, wit...

27/04/2026

🎓 22 kwietnia 2026 roku odbyło się III Seminarium SKN Pro-Psyche pt. „Zaburzenia Odżywiania - okiem psychologa i dietetyka”. Organizatorami spotkania były SKN Żywienia Człowieka oraz SKN Pro-Psyche.

Wydarzenie obejmowało panel ekspertów, w którym prelekcje wygłosiły mgr Magdalena Błaszczyk z Fundacji HelpED oraz pracownik Katedry Dietetyki dr inż. Ewelina Polak-Szczybyło.

W drugiej części odbyły się panele studenckie. Członkowie obu kół naukowych zaprezentowali swoje referaty w ramach trzech sesji tematycznych: „Odżywianie i Emocje”, „Mechanizmy zaburzeń odżywiania” oraz sesji dotyczącej złożoności zaburzeń odżywiania w kontekstach kliniczno-społecznych. Dla uczestników była to świetna okazja, by poćwiczyć wystąpienia publiczne w profesjonalnym środowisku. Wszystkie wygłoszone prelekcje dostarczyły uczestnikom ogromnej wiedzy.

👏Składamy wielkie gratulacje za przygotowanie tak udanego wydarzenia. Zdecydowanie liczymy na więcej takich inicjatyw!

22/04/2026

Serdecznie gratulujemy! 👏

22/04/2026

W czasopiśmie Farmacja Polska ukazała się nowa publikacja. Jej współautorką jest pracownik Katedry Dietetyki dr hab. n. o zdr. Edyta Łuszczki, prof. UR.

Tytuł pracy: The Significance of Clinical Nutrition in Prevention of Osteopenia of Prematurity - A Narrative Review.

Artykuł opisuje metody zapobiegania osteopenii u wcześniaków poprzez żywienie kliniczne. Tekst wymienia wczesne wprowadzanie żywienia dojelitowego oraz wzbogacanie mleka kobiecego. Publikacja ma dane o wpływie białka, wapnia, fosforu i witaminy D na układ kostny noworodków. Praca podaje informacje o interakcjach między składnikami mleka a dodatkami, które zwiększają biodostępność składników mineralnych.

Link do artykułu: https://polishpharmacy.ptfarm.pl/en/PF/editions/-/31226

Serdecznie gratulujemy kolejnego artykułu!

The Significance of Clinical Nutrition in Prevention of Osteopenia of Prematurity — A Narrative Review Background. Nutritional therapy is an essential aspect of patient care that provides n