28/10/2026
Jedną z podstawowych właściwości ludzkiej percepcji jest habituacja, czyli stopniowe osłabienie reakcji na bodziec stale obecny w otoczeniu. Zjawisko to jest przeważnie pomocne - gdyby nie ono, stale musielibyśmy tracić energię, poświęcając uwagę nieskończenie wielu bodźcom w naszym otoczeniu.
Zespół naukowców z Politechniki Wrocławskiej, w którego pracach uczestniczyła również dr Barbara Kilijańska z Instytutu Mediów i Nowych Technologii UDSW Ideis, sprawdził, jak mechanizm ten może wpływać na dostrzeganie potencjalnie niebezpiecznych obiektów. W zaprojektowanym eksperymencie osoby związane z branżą budowlaną miały przeprowadzić kontrolę BHP, oglądając nagrania z różnymi scenami z placu budowy. W tym czasie korzystali z gogli o identycznych parametrach, różniących się wyłącznie kolorem oprawek: szarym, żółtym lub czerwonym. Badacze sprawdzali za pomocą eye-trackingu, czyli metody pozwalającej na rejestrowanie ruchu gałek ocznych, jak szybko uczestnicy dostrzegali obiekty oznaczone barwami ostrzegawczymi - żółtą i czerwoną - i jak długo je obserwowali.
Analiza wykazała, że osoby noszące żółte oprawki zwracały uwagę na elementy o takim samym kolorze z pewnym opóźnieniem. W przypadku czerwieni zależność była bardziej skomplikowana: przy poruszających się przedmiotach nie odnotowano różnic, za to przy statycznych już tak. Co ciekawe, czerwone oprawki wpływały negatywnie na tempo obserwacji wszystkich żółtych obiektów.
Choć eksperyment przeprowadzono w warunkach laboratoryjnych, wyniki pokazują, że sprzęt ochronny nie funkcjonuje w próżni i jego rzeczywistą skuteczność trzeba oceniać w rzeczywistym otoczeniu - zwracając uwagę nawet na najdrobniejsze, pozornie niewiele znaczące detale.
➡️Wyniki badań opublikowano w czasopiśmie „Scientific Reports”. https://www.nature.com/articles/s41598-026-65373-z
