12/08/2026
🧠 Jak powinna wyglądać opieka nad osobami z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi i chorobami somatycznymi? Projekt EU-MIND przechodzi do kolejnego etapu
Osoby żyjące z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi znacznie częściej zmagają się również z chorobami somatycznymi i żyją średnio o 15-20 lat krócej niż reszta populacji. Jednym z głównych problemów pozostaje rozdzielenie opieki psychiatrycznej i somatycznej, które utrudnia pacjentom dostęp do kompleksowego leczenia.
🔬 W najnowszym artykule opublikowanym w "eClinicalMedicine", stanowiącym część "The Lancet Discovery Science", naukowcy z konsorcjum EU-MIND, w tym dr Alicja Bukowska, dr Ewelina Cichoń, dr Tomasz Gondek i prof. Andrzej Kiejna, przeanalizowali kilkanaście przeglądów systematycznych obejmujących łącznie 20 modeli zintegrowanej opieki nad osobami z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi i współwystępującymi problemami zdrowia fizycznego. Celem było sprawdzenie, jakie rozwiązania są obecnie stosowane, które elementy pojawiają się najczęściej oraz dlaczego tak trudno wdrażać je na większą skalę.
Analiza pokazuje, że większość skutecznych programów odwraca tradycyjny sposób myślenia o integracji usług. Zamiast kierować pacjentów psychiatrycznych do podstawowej opieki zdrowotnej, opiekę somatyczną włącza się bezpośrednio do placówek zdrowia psychicznego. Kluczową rolę odgrywa pomoc koordynatorów opieki, najczęściej pielęgniarek lub innych pracowników ochrony zdrowia.
💡 Jednocześnie autorzy zwracają uwagę na istotny problem: choć wiele programów deklaruje podejście skoncentrowane na pacjencie, korzystające z nich osoby bardzo rzadko uczestniczą w projektowaniu tych rozwiązań. Najsłabszym ogniwem są z kolei elementy systemowe, na przykład brak stabilnego finansowania czy pomijanie kwestii mieszkaniowych, zatrudnienia albo wsparcia społecznego.
Wyniki przeglądu stanowią punkt wyjścia do kolejnego etapu projektu EU-MIND. W najbliższych miesiącach zespół przeprowadzi ustrukturyzowane konsultacje z udziałem ekspertów, klinicystów, decydentów oraz osób z doświadczeniem życia z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi. Celem jest wypracowanie konsensusu dotyczącego elementów modelu zintegrowanej opieki, który będzie możliwy do trwałego wdrożenia i skalowania w różnych systemach ochrony zdrowia w Europie. Projekt wyróżnia się tym, że osoby korzystające z systemu opieki będą współtwórcami rekomendacji.
🔗 Link do publikacji: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2589537026003585?fbclid=IwcGRvZgVleHRuA2FlbQIxMABicmlkETBhWWVUd09pSGxQeEdNcWRWc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHjQmkHEC1up-S-qJUzchxltBY-ZvUE_bw5HfHY0aZjxY-24GwtyhlPhhBjKs_aem__z-s51OsINCJJJZgbR6rqA
